۸۷٬۰۷۳
ویرایش
جز (جایگزینی متن - '=پانویس=↵{{پانویس رنگی}}' به '== پانویس == {{پانویس}}') |
جز (جایگزینی متن - 'آنها' به 'آنها') |
||
خط ۶۵: | خط ۶۵: | ||
جبیل یا بیبلیوس قدیمیترین شهری است که در ساحل لبنان وجود دارد و تاریخ آن به چند هزار سال قبل از میلاد مسیح بازمیگردد. برخی معتقدند که این شهر قدیمیترین و باستانیترین شهر جهان است. در حال حاضر، گردشگران بسیاری از این شهر بازدید میکنند. به این ترتیب، ساکنان اولیه منطقه لبنان کنعانیها بودند که از نژاد سامی هستند. آنان فرزندان [[سام بن نوح]] هستند. نژاد و زبان آنان سامی است. در حال حاضر، اصل گویش سامی منقرض شده است. | جبیل یا بیبلیوس قدیمیترین شهری است که در ساحل لبنان وجود دارد و تاریخ آن به چند هزار سال قبل از میلاد مسیح بازمیگردد. برخی معتقدند که این شهر قدیمیترین و باستانیترین شهر جهان است. در حال حاضر، گردشگران بسیاری از این شهر بازدید میکنند. به این ترتیب، ساکنان اولیه منطقه لبنان کنعانیها بودند که از نژاد سامی هستند. آنان فرزندان [[سام بن نوح]] هستند. نژاد و زبان آنان سامی است. در حال حاضر، اصل گویش سامی منقرض شده است. | ||
بعد از سامیها، نوبت به فینیقیها میرسد. قوم فینیقی بیشتر در ساحل ساکن بودند. آنان دریانوردی میکردند و نقش مهمی در ساختن تمدن داشتند. فینیقیها کشتی میساختند و تجارت دریایی عمدۀ فعالیت آنان بود. در آن زمان بیروت و طرابلس وجود نداشت و بندر صیدا و بندر صور از مهمترین بنادر بود. در متون قدیمی به بندر صیدا، صیدون و به بندر صور، تیر میگفتند. در بنادر صور و صیدا آثار باستانی چندهزار ساله وجود دارد. سه بندر در تاریخ باستان واجد اهمیت هستند: بندر جبیل، بندر صور و بندر صیدا. بندر صور و بندر صیدا در جنوب، اهمیت تجاری و دریانوردی داشتند. بندر جبیل، علاوه بر مسئله تجارت، مرکز فکری و دینی نیز بود که آثار باستانی باقیمانده شاهد این مدعاست. دوهزار سال قبل از میلاد مسیح، فرعون مصر ساحل مدیترانه از جمله لبنان را اشغال کرد. فینیقیها نیز با فرعونیان درگیر نشدند، بلکه با | بعد از سامیها، نوبت به فینیقیها میرسد. قوم فینیقی بیشتر در ساحل ساکن بودند. آنان دریانوردی میکردند و نقش مهمی در ساختن تمدن داشتند. فینیقیها کشتی میساختند و تجارت دریایی عمدۀ فعالیت آنان بود. در آن زمان بیروت و طرابلس وجود نداشت و بندر صیدا و بندر صور از مهمترین بنادر بود. در متون قدیمی به بندر صیدا، صیدون و به بندر صور، تیر میگفتند. در بنادر صور و صیدا آثار باستانی چندهزار ساله وجود دارد. سه بندر در تاریخ باستان واجد اهمیت هستند: بندر جبیل، بندر صور و بندر صیدا. بندر صور و بندر صیدا در جنوب، اهمیت تجاری و دریانوردی داشتند. بندر جبیل، علاوه بر مسئله تجارت، مرکز فکری و دینی نیز بود که آثار باستانی باقیمانده شاهد این مدعاست. دوهزار سال قبل از میلاد مسیح، فرعون مصر ساحل مدیترانه از جمله لبنان را اشغال کرد. فینیقیها نیز با فرعونیان درگیر نشدند، بلکه با آنها همکاری کردند و بدین ترتیب، منطقه در قلمرو حکمرانی فرعونیها قرار گرفت. در قرن دوازدهم قبل از میلاد، فینیقیها به استقلال رسیدند و اولین دولت فینیقی در ساحل تشکیل شد. پس از آن، حملات بسیاری به این منطقه صورت گرفت، از جمله حمله آشوریها، بابلیها و هخامنشیان یعنی کوروش کبیر. امپراطوری هخامنشی به سواحل مدیترانه رسید و برای چندصد سال این منطقه جزء امپراطوری هخامنشی محسوب شد. تا اینکه اسکندر مقدونی و یونانیها به سلسله هخامنشی پایان دادند. اسکندر قبل از اینکه به ایران برسد، در سواحل لبنان توقف کرد و جنگهایی در این ساحل اتفاق افتاد. شهر صیدا در مقابل حمله اسکندر مقاومت کرد. اسکندر شهر صیدا را محاصره و بخش تجاری آن را ویران کرد. شهر صیدا در آن دوران به شکل جزیره بود. اما اکنون به خشکی چسبیده است. سرانجام، اسکندر صور و صیدا را فتح و به سمت شرق پیشروی کرد. | ||
پس از یونانیها، سلوکیها به حکومت رسیدند. سلوکیها همه امپراطوری ایران را گرفتند. این اتفاقات تقریباً سیصد سال قبل از میلاد رخ داد. در قرن سوم قبل از میلاد اتفاق خیلی مهمی رخ داد که در سورۀ سبأ هم از آن یاد شده است و آن سیل العرم و ویران شدن سد مأرب در یمن است. پس از ویرانی سد مأرب، سیل مملکت سبا را فراگرفت. این حکومت در یمن بسیار نیرومند بود و بخشی از آفریقا را نیز در اختیار داشت. اما به دلیل این سیل ضعیف شد و قبایل یمنی شروع به مهاجرت کردند. قبیله عامله که از قبایل معروف یمن است، در این دوره به سمت شام مهاجرت کرد و در قسمت جنوبی جبل مستقر شد. دورۀ اموی به سبب حضور صحابی جلیلالشأن [[ابوذر |ابوذر غفاری]] قبیله عامله تشیع را پذیرفت و علت تسمیه بخش جنوبی جبل لبنان به [[جبل عامل]]، استقرار قبیله عامله در این منقطه است. | پس از یونانیها، سلوکیها به حکومت رسیدند. سلوکیها همه امپراطوری ایران را گرفتند. این اتفاقات تقریباً سیصد سال قبل از میلاد رخ داد. در قرن سوم قبل از میلاد اتفاق خیلی مهمی رخ داد که در سورۀ سبأ هم از آن یاد شده است و آن سیل العرم و ویران شدن سد مأرب در یمن است. پس از ویرانی سد مأرب، سیل مملکت سبا را فراگرفت. این حکومت در یمن بسیار نیرومند بود و بخشی از آفریقا را نیز در اختیار داشت. اما به دلیل این سیل ضعیف شد و قبایل یمنی شروع به مهاجرت کردند. قبیله عامله که از قبایل معروف یمن است، در این دوره به سمت شام مهاجرت کرد و در قسمت جنوبی جبل مستقر شد. دورۀ اموی به سبب حضور صحابی جلیلالشأن [[ابوذر |ابوذر غفاری]] قبیله عامله تشیع را پذیرفت و علت تسمیه بخش جنوبی جبل لبنان به [[جبل عامل]]، استقرار قبیله عامله در این منقطه است. | ||
خط ۸۶: | خط ۸۶: | ||
پس از آن حمله [[سلجوقیان]] اتفاق افتاد. سلاجقه ترک بودند و بعد از فتح ایران، به سمت سوریه حرکت و همه سرزمین شام و لبنان را فتح کردند. لبنان تا قرن یازدهم میلادی که جنگهای صلیبی شروع شد، در قلمرو سلجوقیان ترک قرار داشت. [[صلیبیون]] که بیشتر فرانسوی بودند، با تشویق پاپ اعظم، به شرق حمله کردند و [[جنگهای صلیبی]] اتفاق افتاد. سواحل لبنان به تسخیر صلیبیهای مسیحی که از اروپا آمده بودند، درآمد. از اوایل قرن یازدهم و اواخر قرن دهم میلادی، حمله صلیبیها باعث شد که مارونیها رابطۀ خاصی با فرانسویها برقرار کنند. این رابطۀ خاص، همچنان پابرجاست. صلیبیها مدت طولانی در لبنان ماندند. قلعه طرابلس از آثار صلیبیهاست. قلعه نظامی دیگری نیز در منطقه کوهستانی، نزدیک شهر شیعهنشین نبطیه وجود دارد که اهمیت ویژهای دارد. نام این قلعه شقیف است که لبنانیها آن را قلعةالشقیف مینامند. این قلعه بر روی بلندترین کوه ساخته شده است. رودخانه لیطانی از دامنه این کوه عبور میکند. در طول تاریخ، این قلعه شاهد جنگهای مختلف بوده است. در سالهای حضور سازمانهای فلسطینی در این منطقه، قلعه شقیف در اختیار [[سازمانهای فلسطینی]] بود. شایع است که این قلعه راهها و دالانهای زیرزمینی بسیار عجیبی دارد و با تونلی به رودخانه لیطانی ارتباط دارد. در سال 1978 و 1982 در حمله اسرائیل به لبنان بارها بمباران شد. قلعه شقیف نیز از دوره صلیبیها برجای مانده و از اماکن دیدنی لبنان است. | پس از آن حمله [[سلجوقیان]] اتفاق افتاد. سلاجقه ترک بودند و بعد از فتح ایران، به سمت سوریه حرکت و همه سرزمین شام و لبنان را فتح کردند. لبنان تا قرن یازدهم میلادی که جنگهای صلیبی شروع شد، در قلمرو سلجوقیان ترک قرار داشت. [[صلیبیون]] که بیشتر فرانسوی بودند، با تشویق پاپ اعظم، به شرق حمله کردند و [[جنگهای صلیبی]] اتفاق افتاد. سواحل لبنان به تسخیر صلیبیهای مسیحی که از اروپا آمده بودند، درآمد. از اوایل قرن یازدهم و اواخر قرن دهم میلادی، حمله صلیبیها باعث شد که مارونیها رابطۀ خاصی با فرانسویها برقرار کنند. این رابطۀ خاص، همچنان پابرجاست. صلیبیها مدت طولانی در لبنان ماندند. قلعه طرابلس از آثار صلیبیهاست. قلعه نظامی دیگری نیز در منطقه کوهستانی، نزدیک شهر شیعهنشین نبطیه وجود دارد که اهمیت ویژهای دارد. نام این قلعه شقیف است که لبنانیها آن را قلعةالشقیف مینامند. این قلعه بر روی بلندترین کوه ساخته شده است. رودخانه لیطانی از دامنه این کوه عبور میکند. در طول تاریخ، این قلعه شاهد جنگهای مختلف بوده است. در سالهای حضور سازمانهای فلسطینی در این منطقه، قلعه شقیف در اختیار [[سازمانهای فلسطینی]] بود. شایع است که این قلعه راهها و دالانهای زیرزمینی بسیار عجیبی دارد و با تونلی به رودخانه لیطانی ارتباط دارد. در سال 1978 و 1982 در حمله اسرائیل به لبنان بارها بمباران شد. قلعه شقیف نیز از دوره صلیبیها برجای مانده و از اماکن دیدنی لبنان است. | ||
قرن دوازدهم زمان حکمرانی دولت ایوبی است. مسلمانها به فرماندهی [[صلاحالدین ایوبی]]، لشگری فراهم کردند و با صلیبیها وارد جنگ شدند و | قرن دوازدهم زمان حکمرانی دولت ایوبی است. مسلمانها به فرماندهی [[صلاحالدین ایوبی]]، لشگری فراهم کردند و با صلیبیها وارد جنگ شدند و آنها را شکست دادند. صلاحالدین ایوبی دمشق و قدس را فتح کرد. او اصالتاً کُرد بود. بعد از شکست صلیبیها، [[سلسله ایوبیان]] تشکیل شد. صلاحالدین منطقه [[شام]]، [[فلسطین]] و [[قدس]]، مصر و سوریه و [[حجاز]] ([[مکه]] و [[مدینه]] و بخش ساحلی [[عربستان]] در ساحل دریای سرخ) را نیز به دولت خود منضم کرد. جنگ صلاحالدین به جنگ حطین معروف است. به سبب پیروزی صلاحالدین در جنگ، در حال حاضر نیز کلمات «حطین» و «یرموک» بار مثبت نظامیدارد و بسیاری از پادگانها یا واحدهای نظامی در فلسطین به حطین یا یرموک معروف است. | ||
بعد از دولت ایوبی، [[دولت ممالیک]] بر سر کار آمد. این دولت سالهای طولانی در لبنان و مصر حکومت کرد. بسیاری از شیعیان در دوران ایوبی و ممالیک قتل عام شدند. این دولتها ضد شیعه بودند. | بعد از دولت ایوبی، [[دولت ممالیک]] بر سر کار آمد. این دولت سالهای طولانی در لبنان و مصر حکومت کرد. بسیاری از شیعیان در دوران ایوبی و ممالیک قتل عام شدند. این دولتها ضد شیعه بودند. | ||
خط ۹۲: | خط ۹۲: | ||
پس از ممالیک به دورۀ عثمانی میرسیم. مدت حکومت عثمانیان 600 سال است. در قرن شانزدهم، در سال 1516 میلادی، سلطان سلیم اول منطقه شام را فتح کرد. در آغاز، دولت عثمانی در [[ترکیه]] تشکیل شد و سپس، به سمت جنوب و شرق و بعد هم به سمت غرب و تا [[اتریش]] و دروازههای [[وین]] گسترش یافت. اولین تصرفات در سمت جنوب، منطقه شام است که لبنان را نیز شامل میشود. این حکمرانی تا دورۀ جدید و [[جنگ جهانی اول]] ادامه یافت. | پس از ممالیک به دورۀ عثمانی میرسیم. مدت حکومت عثمانیان 600 سال است. در قرن شانزدهم، در سال 1516 میلادی، سلطان سلیم اول منطقه شام را فتح کرد. در آغاز، دولت عثمانی در [[ترکیه]] تشکیل شد و سپس، به سمت جنوب و شرق و بعد هم به سمت غرب و تا [[اتریش]] و دروازههای [[وین]] گسترش یافت. اولین تصرفات در سمت جنوب، منطقه شام است که لبنان را نیز شامل میشود. این حکمرانی تا دورۀ جدید و [[جنگ جهانی اول]] ادامه یافت. | ||
تحولاتی که در دورۀ عثمانی رخ داد، تأثیراتی بر تاریخ مدرن و تاریخ دورۀ جدید در لبنان داشته است. اولین سلسلهای که در لبنان تشکیل شد، تابع [[دولت عثمانی]] است. این سلسله معنیها نام داشت که در منطقه شوف درزیها ساکن بودند. معنیها در جبل لبنان تشکیل دولت دادند. امیر فخرالدین حاکم معروف معنیها بود. در حال حاضر نیز مجسمهای از وی در منطقه شوف وجود دارد. پایتخت آنان شهر زیبای دیرالقمر بود که اکنون مسیحینشین و مرکز قدرت مارونیهای خانوادۀ [[شمعون]] است. پس از مدتی، سلسله معن از عثمانیها سرپیچی کرد و این اقدام منجر به براندازی حکومت | تحولاتی که در دورۀ عثمانی رخ داد، تأثیراتی بر تاریخ مدرن و تاریخ دورۀ جدید در لبنان داشته است. اولین سلسلهای که در لبنان تشکیل شد، تابع [[دولت عثمانی]] است. این سلسله معنیها نام داشت که در منطقه شوف درزیها ساکن بودند. معنیها در جبل لبنان تشکیل دولت دادند. امیر فخرالدین حاکم معروف معنیها بود. در حال حاضر نیز مجسمهای از وی در منطقه شوف وجود دارد. پایتخت آنان شهر زیبای دیرالقمر بود که اکنون مسیحینشین و مرکز قدرت مارونیهای خانوادۀ [[شمعون]] است. پس از مدتی، سلسله معن از عثمانیها سرپیچی کرد و این اقدام منجر به براندازی حکومت آنها و آغاز دورۀ [[شهابیها]] شد. شهابیها [[مسیحی مارونی]] بودند. سلسله شهابی از سال 1697 در لبنان آغاز به کار کردند. مهمترین حاکم شهابی، امیر بشیر شهابی است. بشیر دوم، حاکم قدرتمندی بود. وی پس از مدتی به قصد استقلال شروع به مخالفت با دولت عثمانی کرد. این امر و مسائل دیگری از جمله دریافت مالیاتهای بسیار سنگین از مردم و کشاورزان باعث شد که تظاهراتی بر ضد بشیر دوم صورت پذیرد و وی مجبور به فرار شود. سلسله شهابی در سال 1841 منحل شد. بنابراین، در دورۀ عثمانی دو سلسله معنیهایِ دورزی و شهابیهایِ مارونی در جبل لبنان به قدرت رسیدند. میتوان گفت که ایجاد رقابت و درگیری بین دو مذهب مارونیها و درزیها از همین دوران یعنی سال 1841 شروع شد که در سال 1860 به اوج خود رسید و قتل عام عظیمی صورت گرفت. به همین سبب، عثمانیها تصمیم گرفتند که منطقه لبنان بدون والی و حکمران باشد. به همین دلیل، منطقه جبل لبنان را به ولایت دمشق که تحت سلطۀ عثمانیها بوده، وابسته میکنند. والی دمشق شخصی است بهنام جمال پاشا. جمال پاشا در تاریخ معاصر نقش عمدهای دارد و کسانی که قصد بررسی این دوره از تاریخ را دارند، باید تاریخ جمال پاشا را نیز مطالعه کنند. شخصی خونریز و ضد بشر بود. وی برای پایان دادن به درگیری بین مارونیها و دورزیها دو منطقه درست کرد. منطقهای برای دورزیها و منطقهای برای مارونیها و قائممقام یا فرمانداری نیز از طرف خود برای این دو منطقه تعیین کرد. اینان لبنانی عرب و تابع دمشق بودند. این دوران همزمان است با تضعیف دولت عثمانی و آغاز مداخلات اروپاییها در منطقه. | ||
در این دوران [[فرانسه]] و [[انگلیس]] برای فروپاشی دولت عثمانی برنامهریزی میکردند. راه نفوذ آنان اقلیتهای مسیحی و درزی بود، زیرا سنیها تنها اقلیتی بودند که از عثمانیها حمایت میکردند. سایر فِرَق چون زیر فشار و کشتار بودند، دلخوشی از عثمانیها نداشتند. اروپاییها از این مسئله استفاده کردند و دو قائممقام منطقه جبل را با هم یکی و با نام متصرفیه معرفی کردند. متصرفیه به معنای سرزمین تصرف شده است. منطقه متصرفیه زیر سلطه عثمانی نبود و فرانسویها بر آن تسلط داشتند. البته، فرانسویها بعدها چند منطقه دیگر را به جبل لبنان اضافه کردند. منطقه عکار و بخشی از ساحل و قسمتی از بقاع را به منطقه متصرفیه اضافه کردند و لبنان صغیر نامیدند. در واقع، زمانیکه میگویند لبنان صغیر مقصود همان قائممقامیتین است، که بعدها به متصرفیه تغییر کرد. پس از اضافه شدن مناطقی همچون جنوب و جبل عامل، النهر الکبیر و بخش دیگر منطقه عکار، لبنان کبیر که همان لبنان کنونی است، تشکیل شد<ref>[https://fa.alkawthartv.com/news/87595 برای مطالعه بیشتر به سایت الکوثر مراجعه کنید]</ref>. | در این دوران [[فرانسه]] و [[انگلیس]] برای فروپاشی دولت عثمانی برنامهریزی میکردند. راه نفوذ آنان اقلیتهای مسیحی و درزی بود، زیرا سنیها تنها اقلیتی بودند که از عثمانیها حمایت میکردند. سایر فِرَق چون زیر فشار و کشتار بودند، دلخوشی از عثمانیها نداشتند. اروپاییها از این مسئله استفاده کردند و دو قائممقام منطقه جبل را با هم یکی و با نام متصرفیه معرفی کردند. متصرفیه به معنای سرزمین تصرف شده است. منطقه متصرفیه زیر سلطه عثمانی نبود و فرانسویها بر آن تسلط داشتند. البته، فرانسویها بعدها چند منطقه دیگر را به جبل لبنان اضافه کردند. منطقه عکار و بخشی از ساحل و قسمتی از بقاع را به منطقه متصرفیه اضافه کردند و لبنان صغیر نامیدند. در واقع، زمانیکه میگویند لبنان صغیر مقصود همان قائممقامیتین است، که بعدها به متصرفیه تغییر کرد. پس از اضافه شدن مناطقی همچون جنوب و جبل عامل، النهر الکبیر و بخش دیگر منطقه عکار، لبنان کبیر که همان لبنان کنونی است، تشکیل شد<ref>[https://fa.alkawthartv.com/news/87595 برای مطالعه بیشتر به سایت الکوثر مراجعه کنید]</ref>. | ||
خط ۱۲۱: | خط ۱۲۱: | ||
پس از آن، در دهه ۵۰ میلادی کمیل شمعون از شخصیتهای مارونی به ریاست جمهوری رسید. کمیل شمعون تصمیم گرفت که دورۀ ریاست جمهوری خود را که ۶ سال است، تمدید کند. وی با مخالفت شدید مردم مواجه شد و درگیریها در لبنان شروع شد. این موضوع باعث شد که اتفاقات مهمی در لبنان رخ دهد. حزب قومی سوری، برضد دولت شمعون قیام کرد. دولت شمعون از دولت آمریکا درخواست کمک کرد و برای اولین بار تفنگداران دریایی آمریکا در ساحل بیروت پیاده شدند. ظاهر امر این است که آمریکاییها برای کمک به دولت شمعون و خاموش کردن انقلاب داخلی برضد دولت وارد لبنان شدهاند، در حالیکه موضوع اصلی رقابت بین آمریکا و [[شوروی]] است. | پس از آن، در دهه ۵۰ میلادی کمیل شمعون از شخصیتهای مارونی به ریاست جمهوری رسید. کمیل شمعون تصمیم گرفت که دورۀ ریاست جمهوری خود را که ۶ سال است، تمدید کند. وی با مخالفت شدید مردم مواجه شد و درگیریها در لبنان شروع شد. این موضوع باعث شد که اتفاقات مهمی در لبنان رخ دهد. حزب قومی سوری، برضد دولت شمعون قیام کرد. دولت شمعون از دولت آمریکا درخواست کمک کرد و برای اولین بار تفنگداران دریایی آمریکا در ساحل بیروت پیاده شدند. ظاهر امر این است که آمریکاییها برای کمک به دولت شمعون و خاموش کردن انقلاب داخلی برضد دولت وارد لبنان شدهاند، در حالیکه موضوع اصلی رقابت بین آمریکا و [[شوروی]] است. | ||
در سال ۱۹۵۸ [[عبدالکریم قاسم]] در عراق کودتا و دولت پادشاهی عراق را سرنگون کرد. تصور آمریکاییها این است که شوروی قصد نفوذ در منطقه را دارد. | در سال ۱۹۵۸ [[عبدالکریم قاسم]] در عراق کودتا و دولت پادشاهی عراق را سرنگون کرد. تصور آمریکاییها این است که شوروی قصد نفوذ در منطقه را دارد. آنها با کمک دولت شمعون و برای جلوگیری از نفوذ شوروی در منطقه وارد لبنان شدند. | ||
سال ۱۹۷۵ شروع جنگ داخلی لبنان است که ۱۶ سال طول کشید. در این دوره اسرائیل دو بار به لبنان حمله کرد. در سال ۱۹۷۸ تا رودخانه لیطانی پیشروی کرد و بار دوم در ۱۹۸۲ بیروت را هم اشغال میکند <ref>[https://fa.alkawthartv.com/news/87603 برای مطالعه بیشتر به سایت الکوثر مراجعه کنید]</ref>. | سال ۱۹۷۵ شروع جنگ داخلی لبنان است که ۱۶ سال طول کشید. در این دوره اسرائیل دو بار به لبنان حمله کرد. در سال ۱۹۷۸ تا رودخانه لیطانی پیشروی کرد و بار دوم در ۱۹۸۲ بیروت را هم اشغال میکند <ref>[https://fa.alkawthartv.com/news/87603 برای مطالعه بیشتر به سایت الکوثر مراجعه کنید]</ref>. | ||
خط ۱۶۰: | خط ۱۶۰: | ||
بیروت غربی مسلماننشین و بیروت شرقی مسیحینشین است. مناطق غبیری و شیاح در حومه بیروت قرار دارند و منطقه شیعهنشین هستند. منطقه مقابل غبیری و شیاح، محله عینالرمانه مسیحینشین است. میان شیاح و عینالرمانه یک خیابان فاصله است. | بیروت غربی مسلماننشین و بیروت شرقی مسیحینشین است. مناطق غبیری و شیاح در حومه بیروت قرار دارند و منطقه شیعهنشین هستند. منطقه مقابل غبیری و شیاح، محله عینالرمانه مسیحینشین است. میان شیاح و عینالرمانه یک خیابان فاصله است. | ||
در یکی از کلیساهای منطقه [[عینالرمانه]] مراسم عروسی بود. اتومبیلی با مسلسل این افراد را به رگبار گلوله میبندد و فرار میکند و تا به امروز دربارة این اتومبیل اطلاعاتی وجود ندارد. جوانان حزب فالانژ که قدرت داشتند، با خشم و عصبانیت و با اسلحه بیرون میآیند و مسلمانان را متهم اصلی میدانند. بعدازظهر همان روز در استادیوم ورزشی در غرب بیروت مسابقة فوتبالی بود و بسیاری از فلسطینیها از اردوگاههای مختلف برای تماشای بازی فوتبال به این استادیوم آمده بودند. پس از پایان بازی همه | در یکی از کلیساهای منطقه [[عینالرمانه]] مراسم عروسی بود. اتومبیلی با مسلسل این افراد را به رگبار گلوله میبندد و فرار میکند و تا به امروز دربارة این اتومبیل اطلاعاتی وجود ندارد. جوانان حزب فالانژ که قدرت داشتند، با خشم و عصبانیت و با اسلحه بیرون میآیند و مسلمانان را متهم اصلی میدانند. بعدازظهر همان روز در استادیوم ورزشی در غرب بیروت مسابقة فوتبالی بود و بسیاری از فلسطینیها از اردوگاههای مختلف برای تماشای بازی فوتبال به این استادیوم آمده بودند. پس از پایان بازی همه آنها سوار اتوبوس میشوند تا به اردوگاههای خود بازگردند. یکی از این اتوبوسها از مقابل همین کلیسا که دو ساعت قبل به رگبار بسته شده بود، با پرچم فلسطین و لبنان و سر دادن شعار عبور میکند. جوانان حزب فلانژ که بسیار عصبانی بودند، آنها را به رگبار گلوله میبندند و عدۀ بسیاری کشته میشوند. این خبر بازتاب بسیاری پیدا میکند. | ||
پس از این ماجرا فلسطینیها آماده میشوند و با سلاحهای خود به منطقة شیاح و اردوگاهها میآیند و مسیحیها در مقابل | پس از این ماجرا فلسطینیها آماده میشوند و با سلاحهای خود به منطقة شیاح و اردوگاهها میآیند و مسیحیها در مقابل آنها قرار میگیرند و جنگ از همین جا در روز ۱۳ آوریل ۱۹۷۵ شروع میشود. این درگیری در روزهای اول با سلاحهای سبک مانند هفت تیر و مسلسل بود. اما به مرور سلاحهای سنگین مانند آرپیچی و خمپارهانداز ۶۰ میلیمتری و ۸۱ میلیمتری و توپخانه و تانک نیز بهکار گرفته شد. فقط کسی از هلیکوپتر و هواپیما استفاده نکرد. بنابراین، بیروت به دو بخش تقسیم شد. | ||
آن زمان درمورد اینکه طرفین این جنگ را چه کسانی بخوانیم، بحث بود. اگر میگفتیم جنگ میان مسیحیان و مسلمانان است نشاندهندۀ جنگ مذهبی بود، در حالی که اینگونه نبود. اگر میگفتیم جنگ میان راستگرایان و چپگرایان، نشان میدادیم که جنگ ایدئولوژیک است و باز هم تلقی نادرستی بود. بعضی معتقد بودند جنگ میان راستگرایان مسیحی و چپگرایان مسلمان است. | آن زمان درمورد اینکه طرفین این جنگ را چه کسانی بخوانیم، بحث بود. اگر میگفتیم جنگ میان مسیحیان و مسلمانان است نشاندهندۀ جنگ مذهبی بود، در حالی که اینگونه نبود. اگر میگفتیم جنگ میان راستگرایان و چپگرایان، نشان میدادیم که جنگ ایدئولوژیک است و باز هم تلقی نادرستی بود. بعضی معتقد بودند جنگ میان راستگرایان مسیحی و چپگرایان مسلمان است. | ||
خط ۱۷۰: | خط ۱۷۰: | ||
[[فالانژیستها]] مسلمانان منطقه مسیحی را تهدید میکردند که از آن منطقه خارج شوند، ولی در بخش مسلماننشین کسی مسیحیان را تهدید نمیکرد. زیرا مسلمانان و سازمانهای جناح چپ نمیخواستند که این جنگ مذهبی تلقی شود. کسی این جنگ را مذهبی مینامید که میخواست از مذهب به سود اهداف سیاسی خود استفاده کند. بنابراین، مشاهده شد که جنگجویان مسیحی از طریق عوامل خود، خانههای مسیحی در منطقة مسلماننشین را منفجر میکردند تا آنان مجبور به ترک آن منطقه شوند. این اقدام مانند اقدام صهیونیستها در اروپا برای کوچ دادن یهودیان به فلسطین بود. | [[فالانژیستها]] مسلمانان منطقه مسیحی را تهدید میکردند که از آن منطقه خارج شوند، ولی در بخش مسلماننشین کسی مسیحیان را تهدید نمیکرد. زیرا مسلمانان و سازمانهای جناح چپ نمیخواستند که این جنگ مذهبی تلقی شود. کسی این جنگ را مذهبی مینامید که میخواست از مذهب به سود اهداف سیاسی خود استفاده کند. بنابراین، مشاهده شد که جنگجویان مسیحی از طریق عوامل خود، خانههای مسیحی در منطقة مسلماننشین را منفجر میکردند تا آنان مجبور به ترک آن منطقه شوند. این اقدام مانند اقدام صهیونیستها در اروپا برای کوچ دادن یهودیان به فلسطین بود. | ||
در آغاز تاسیس دولت اسرائیل، بسیاری از یهودیها حاضر به ترک اروپا نبودند. به همین دلیل، دستهای پنهانی | در آغاز تاسیس دولت اسرائیل، بسیاری از یهودیها حاضر به ترک اروپا نبودند. به همین دلیل، دستهای پنهانی آنها را تهدید و خانههایشان را منفجر میکرد. حتی دلایلی مبنی بر تبانی صهیونیسمها با [[هیتلر]] برای قتلعام یهودیان وجود دارد. آنها در صدد بودند که یهودیانِ ساکن اروپا احساس ناامنی کنند و وادار به ترک اروپا شوند. | ||
تاکتیکی را که صهیونیسمها برای جمعکردن [[یهودیان]] در فلسطین انجام دادند، فالانژیستها و شبهنظامیان مسیحی برای جمعکردن [[مسیحیان]] در یک منطقه به کار گرفتند. منطق مسیحیان و گفتمان تبلیغاتی و سیاسی | تاکتیکی را که صهیونیسمها برای جمعکردن [[یهودیان]] در فلسطین انجام دادند، فالانژیستها و شبهنظامیان مسیحی برای جمعکردن [[مسیحیان]] در یک منطقه به کار گرفتند. منطق مسیحیان و گفتمان تبلیغاتی و سیاسی آنها برای چنین کاری این بود که فلسطینیها حاکمیت لبنان را از بین برده و لبنان را اشغال کردهاند. آنها معتقد بودند که فلسطینیها باید از این کشور اخراج شوند. لبنان کشوری کوچک با حضور ۴۰۰ هزار فلسطینی است، در حالی که ۲۲ کشور عربی وجود دارد و فلسطینیها باید میان آنها تقسیم شوند. چرا [[عربستان]] و مصر با چنین وسعتی حتی یک فلسطینی را نپذیرفته اند؟ کشورهای عربی فلسطینیها را نمیپذیرند، پس ما نیز باید آنها را اخراج کنیم. مناطق مسیحی نباید در اشغال فلسطینیها باشد. معنای این سخنان این است که باید اردوگاههای فلسطینی در مناطق مسیحینشین از بین برود. این اتفاق در سال ۱۹۷۶ میلادی افتاد. بسیاری از فلسطینیها در اردوگاههای [[جسرالپاشا]]، [[ضبیه]] و [[تل زعتر]] قتلعام شدند و اردوگاههای آنان ویران شد. | ||
پدیدۀ دیگر جنگ قناصها یا تکتیراندازها بودند. تکتیراندازها بالای ساختمانهای بلند موضع میگرفتند به هر اتومبیل یا جنبندهای که عبور میکرد، تیراندازی میکردند. هیچکس جرئت نمیکرد که از خیابان عبور کند. در واقع، در این روش قتل برای تفنن بود و انسانها صرفاً به سبب مسیحی یا مسلمان بودن، به قتل میرسیدند. | پدیدۀ دیگر جنگ قناصها یا تکتیراندازها بودند. تکتیراندازها بالای ساختمانهای بلند موضع میگرفتند به هر اتومبیل یا جنبندهای که عبور میکرد، تیراندازی میکردند. هیچکس جرئت نمیکرد که از خیابان عبور کند. در واقع، در این روش قتل برای تفنن بود و انسانها صرفاً به سبب مسیحی یا مسلمان بودن، به قتل میرسیدند. آنها همهجا پست بازرسی قرار داده بودند و کارتهای شناسایی افراد را بررسی میکردند. اگر کسی نامش جعفر، تقی، عبدالعزیز، عبدالرحمن حسن و از این قبیل بود، تیربارانش میکردند. صرفاً به دلیل اینکه نامش اسلامی است، هر چند از نظر سیاسی هیچ وابستگیای به احزاب جناح چپ نداشته و بیطرف باشد. بسیاری از مردم محل کار و تحصیلشان از محل زندگیشان فاصله داشت و در سمت دیگری از شهر بود. این مسئله باعث مشکلات فراوانی برای آنها شده بود. در نتیجه، پدیدهای به نام «قتل علیالهویه» یعنی کشتن افراد به دلیل اسمشان ظاهر شد. | ||
اقدام دیگر مسیحیان آدمربایی بود؛ به این معنا که عدهای از مسلمانان را میربودند و در زیرزمین حبس میکردند. مسلمانان نیز مسیحیان را میربودند تا | اقدام دیگر مسیحیان آدمربایی بود؛ به این معنا که عدهای از مسلمانان را میربودند و در زیرزمین حبس میکردند. مسلمانان نیز مسیحیان را میربودند تا آنها را با یکدیگر مبادله کنند. این پدیدهها نشاندهندة جنگی کاملاً غیرانسانی و فارغ از همه ارزشهای دینی بود. | ||
این وضعیت نشان میداد که دستهای پنهانی به دنبال تجزیه لبنان است و اولین کسی که این توطئه را کشف کرد، امام موسی صدر بود. وی به شدت مخالف جنگ بود و میدانست که یکی از اهداف این جنگ خنثی کردن حرکت عظیم اوست. حرکتی که سالها برای آن تلاش کرده بود. | این وضعیت نشان میداد که دستهای پنهانی به دنبال تجزیه لبنان است و اولین کسی که این توطئه را کشف کرد، امام موسی صدر بود. وی به شدت مخالف جنگ بود و میدانست که یکی از اهداف این جنگ خنثی کردن حرکت عظیم اوست. حرکتی که سالها برای آن تلاش کرده بود. | ||
خط ۱۸۹: | خط ۱۸۹: | ||
===نیروهای درگیر در جنگ داخلی لبنان=== | ===نیروهای درگیر در جنگ داخلی لبنان=== | ||
احزاب مسیحی: مهمترین حزب مسیحی کتائب یا فالانژ نام دارد. این حزب، [[حزب ملیگرای لبنانی]] و اعضای آن [[مسیحی مارونی]] هستند. ممکن است از فرقههای دیگر مسیحی نیز عضو آن باشند، اما اکثریت | احزاب مسیحی: مهمترین حزب مسیحی کتائب یا فالانژ نام دارد. این حزب، [[حزب ملیگرای لبنانی]] و اعضای آن [[مسیحی مارونی]] هستند. ممکن است از فرقههای دیگر مسیحی نیز عضو آن باشند، اما اکثریت آنها مارونی هستند و رهبر آنها نیز [[پییر جمیل]] نام داشت. او عنوان فالانژ را از ژنرال فرانکو در جنگ داخلی [[اسپانیا]] الهام گرفت. کتائب جمع کتیبه و در اصطلاح نظامی یعنی گردان. کتائب به انگلیسی یعنی فالانژیست. مرکز حزب فالانژ شهر بکفیا در منطقة شمالی است که انبوهی از مسیحیان در آن زندگی میکنند. بزرگترین نیروی حاضر در جنگ، میلیشیای حزب کتائب بود. | ||
دومین حزب، ملیگرایان آزاد است. رئیس این حزب کمیل شمعون از شخصیتهای معروف مارونی بود که در منطقة مسیحینشین دیرالقمر ساکن بود. | دومین حزب، ملیگرایان آزاد است. رئیس این حزب کمیل شمعون از شخصیتهای معروف مارونی بود که در منطقة مسیحینشین دیرالقمر ساکن بود. آنها در ابتدا نام میلیشیای خود را ببرهای آزادگان گذاشتند. اعضای این گروه بسیار بیرحم و خشنتر از اعضای حزب کتائب بودند و بسیار راحت مسلمانان میکشتند. | ||
در شمال لبنان و در منطقهای که خانوادة فرنجیه ساکن بودند میلیشیایی به نام [[قوات المَرَده]] وجود داشت. «مَرَد» جمع مارد به معنای غول است. | در شمال لبنان و در منطقهای که خانوادة فرنجیه ساکن بودند میلیشیایی به نام [[قوات المَرَده]] وجود داشت. «مَرَد» جمع مارد به معنای غول است. | ||
خط ۲۱۵: | خط ۲۱۵: | ||
المرابطون به رهبری ابراهیم قلیلات بود. او رئیس عدهای از قلدرمآبهای منطقه سنینشین بیروت به نام طلعت ابوشاکر بود. کامل المروه سردبیر روزنامة الحیات که از او در روزنامهاش انتقاد میکرد، به دست او در دفتر کارش کشته شد. | المرابطون به رهبری ابراهیم قلیلات بود. او رئیس عدهای از قلدرمآبهای منطقه سنینشین بیروت به نام طلعت ابوشاکر بود. کامل المروه سردبیر روزنامة الحیات که از او در روزنامهاش انتقاد میکرد، به دست او در دفتر کارش کشته شد. | ||
حزب دیگر، حزب قومی سوری اجتماعی نام داشت. توجه داشته باشید که دو نوع ناسیونالیسم داریم: ناسیونالیسم عربی و ناسیونالیسم سوری. قومیون سوری معتقدند که سوریه و لبنان و فلسطین و اردن و عراق و [[قبرس]] تاریخ مشترکی دارند. این گروه به مرز میان این کشورها معتقد نیستند. رهبر این حزب [[آنتوان سعاده]] بود که جمال پاشا والی دمشق او را اعدام کرد. جمال پاشا عدهای از روشنفکران سوری و لبنانی مخالف با حکومت عثمانی را، اعدام کرد که یکی از | حزب دیگر، حزب قومی سوری اجتماعی نام داشت. توجه داشته باشید که دو نوع ناسیونالیسم داریم: ناسیونالیسم عربی و ناسیونالیسم سوری. قومیون سوری معتقدند که سوریه و لبنان و فلسطین و اردن و عراق و [[قبرس]] تاریخ مشترکی دارند. این گروه به مرز میان این کشورها معتقد نیستند. رهبر این حزب [[آنتوان سعاده]] بود که جمال پاشا والی دمشق او را اعدام کرد. جمال پاشا عدهای از روشنفکران سوری و لبنانی مخالف با حکومت عثمانی را، اعدام کرد که یکی از آنها آنتوان سعاده بود. آنتوان سعاده در دوران جنگ داخلی رئیس این حزب سوسیال ناسیونالیست بود. بعدها این حزب دو شعبه شد: شعبهای طرفدار مسیحیها و شعبۀ دیگر نیز طرفدار جناح احزاب چپی بود. | ||
دو حزب دیگر حزب بعث هستند که خود به دو شاخه تقسیم میشوند: [[بعث سوریه]] و [[بعث عراق]]. عدهای طرفدار سوریه و عدهای طرفدار عراق بودند. رهبر حزب بعث سوریه شخصی به نام عاصم قانصوه از شیعیان منطقة بعلبک بود. رهبر حزب بعث عراق نیز عبدالمجید الرافعی سنی و اهل طرابلس بود. رهبران این دو حزب به شدت با یکدیگر درگیر بودند و یکدیگر را تحمل نمیکردند. | دو حزب دیگر حزب بعث هستند که خود به دو شاخه تقسیم میشوند: [[بعث سوریه]] و [[بعث عراق]]. عدهای طرفدار سوریه و عدهای طرفدار عراق بودند. رهبر حزب بعث سوریه شخصی به نام عاصم قانصوه از شیعیان منطقة بعلبک بود. رهبر حزب بعث عراق نیز عبدالمجید الرافعی سنی و اهل طرابلس بود. رهبران این دو حزب به شدت با یکدیگر درگیر بودند و یکدیگر را تحمل نمیکردند. | ||
خط ۲۲۴: | خط ۲۲۴: | ||
===سازمانهای فلسطینی درگیر در جنگ=== | ===سازمانهای فلسطینی درگیر در جنگ=== | ||
این احزاب هیچکدام مستقل نبودند و سازمانهای فلسطینی بهویژه [[سازمان فتح]] و شخص [[یاسر عرفات]] از | این احزاب هیچکدام مستقل نبودند و سازمانهای فلسطینی بهویژه [[سازمان فتح]] و شخص [[یاسر عرفات]] از آنها حمایت سیاسی و مالی و تسلیحاتی میکردند. این احزاب سازمان فتح را همراه خود داشتند تا به اصطلاح خاکریز سازمانهای فلسطینی باشند. از نظر گروههای راستگرا مانند فالانژیستها، فلسطینیهایی که به لبنان آمده بودند، دشمن محسوب میشدند. از نظر این احزاب همه لبنان باید با فلسطینیها میجنگیدند. این احزاب راستگرا متهم بودند که عامل اسرائیل و انزواگرا هستند، در حالی که مخالفان خود را میهنخواه و حامی مقاومت فلسطین میخواندند. وجود و قدرت احزاب چپ وابسته به سازمانهای فلسطینی بویژه فتح بود و لذا پس از خروج سازمانهای فلسطینی از لبنان در سال ۱۹۸۲ از لبنان، همه این احزاب فرو ریختند و تنها نامی از آنها باقی ماند. | ||
باید اضافه کنیم که احزاب مسیحی در تشکیلات بزرگی به نام [[الجبهة اللبنانیة]] (جبهه لبنانی) جمع شدند و اتاق عملیات مشترک تشکیل دادند. در مقابل احزاب چپ هم تشکیلاتی به نام [[الجبهة الوطنیة]] (جبهة ملی) تشکیل دادند. همه این احزاب تحت این عنوان گرد آمدند و تشکیلات مشترک ایجاد کردند. | باید اضافه کنیم که احزاب مسیحی در تشکیلات بزرگی به نام [[الجبهة اللبنانیة]] (جبهه لبنانی) جمع شدند و اتاق عملیات مشترک تشکیل دادند. در مقابل احزاب چپ هم تشکیلاتی به نام [[الجبهة الوطنیة]] (جبهة ملی) تشکیل دادند. همه این احزاب تحت این عنوان گرد آمدند و تشکیلات مشترک ایجاد کردند. | ||
خط ۲۶۴: | خط ۲۶۴: | ||
پییر جمیل، رهبر فالانژیستها، و کمیل شمعون، رهبر حزب احرار، از میان مسیحیان و کمال جنبلاط، رئیس حزب سوسیالیست ترقیخواه و رئیس جبهه ملی از میان مسلمانها و مجموعة احزاب چپ، به هیچ وجه حاضر به پایان جنگ نبودند. | پییر جمیل، رهبر فالانژیستها، و کمیل شمعون، رهبر حزب احرار، از میان مسیحیان و کمال جنبلاط، رئیس حزب سوسیالیست ترقیخواه و رئیس جبهه ملی از میان مسلمانها و مجموعة احزاب چپ، به هیچ وجه حاضر به پایان جنگ نبودند. | ||
از رفتار مسیحیها کاملاً روشن بود که قصد دارند مناطق خود را از مسلمانان و فلسطینیها و چپگرایان جدا کنند و عملاً در مرحلهای نیز به این خواسته رسیدند. رفتهرفته، ارتش لبنان که قاعدتاً باید بیطرف میبود، تجزیه شد و بعضی از شخصیتها، که بسیاری از | از رفتار مسیحیها کاملاً روشن بود که قصد دارند مناطق خود را از مسلمانان و فلسطینیها و چپگرایان جدا کنند و عملاً در مرحلهای نیز به این خواسته رسیدند. رفتهرفته، ارتش لبنان که قاعدتاً باید بیطرف میبود، تجزیه شد و بعضی از شخصیتها، که بسیاری از آنها مسیحی بودند، به سمت ملیشیاهای مسیحی و شخصیتهای مسلمان نیز به سمت نیروهای چپگرا رفتند. اختلاف دیدگاه این دو گروه در عربی یا غیرعربی بودن لبنان بود. مسیحیها نمیپذیرفتند که لبنان کشوری عربی باشد و مسلمانان نیز معتقد بودند که لبنان عربی است و باید ملتزم به آرمانهای عرب و در رأس آنها مسئلة فلسطین باشد. | ||
هنگام تشکیل کشور لبنان بزرگ توافق شده بود که مسلمانان خواستار پیوستن و وحدت با سوریه نشوند و لبنان را میهن خود بپذیرند و مسیحیها نیز با مسلمانان زندگی کنند و غرب و مشخصاً فرانسه را در امور داخلی لبنان دخالت ندهند. مسیحیها معتقد بودند که فینیقی و لبنانی هستند و نسبتی با جهان عرب ندارند. ولی مسلمانها معتقد بودند که عرب هستند و لبنان کشوری عربی است و باید به آرمانهای عرب پایبند باشد. بنابراین، تعدادی از واحدهای ارتش جدا شدند و خود را ارتش عربی لبنان خواندند و ستوانی به نام احمد خطیب با حمایت و پشتوانه یاسر عرفات و سازمان فتح اعلام استقلال کرد. از سوی دیگر، تعداد دیگری از واحدهای ارتش به سمت ملیشیاهای مسیحی رفتند. به این ترتیب، جنگ کاملاً مغلوبه شد و دانشگاهها عملاً تعطیل شدند. بعضی از دانشکدهها که در یک منطقه قرار داشتند، در منطقة طرف مقابل شعبة دیگری ایجاد کردند. تلویزیون دولتی لبنان نیز دو شبکه داشت که یک شبکۀ آن در بخش غربی بیروت و شبکۀ دیگر در بخش شرقی و در منطقه حازمیه قرار داشت. اخبار یکی از | هنگام تشکیل کشور لبنان بزرگ توافق شده بود که مسلمانان خواستار پیوستن و وحدت با سوریه نشوند و لبنان را میهن خود بپذیرند و مسیحیها نیز با مسلمانان زندگی کنند و غرب و مشخصاً فرانسه را در امور داخلی لبنان دخالت ندهند. مسیحیها معتقد بودند که فینیقی و لبنانی هستند و نسبتی با جهان عرب ندارند. ولی مسلمانها معتقد بودند که عرب هستند و لبنان کشوری عربی است و باید به آرمانهای عرب پایبند باشد. بنابراین، تعدادی از واحدهای ارتش جدا شدند و خود را ارتش عربی لبنان خواندند و ستوانی به نام احمد خطیب با حمایت و پشتوانه یاسر عرفات و سازمان فتح اعلام استقلال کرد. از سوی دیگر، تعداد دیگری از واحدهای ارتش به سمت ملیشیاهای مسیحی رفتند. به این ترتیب، جنگ کاملاً مغلوبه شد و دانشگاهها عملاً تعطیل شدند. بعضی از دانشکدهها که در یک منطقه قرار داشتند، در منطقة طرف مقابل شعبة دیگری ایجاد کردند. تلویزیون دولتی لبنان نیز دو شبکه داشت که یک شبکۀ آن در بخش غربی بیروت و شبکۀ دیگر در بخش شرقی و در منطقه حازمیه قرار داشت. اخبار یکی از آنها را مسلمانان و اخبار شبکۀ دیگر را مسیحیها پخش میکردند. این دو شبکه مدام در حال حمله به یکدیگر بودند. | ||
این مسائل باعث شد که امام موسی صدر خواستار میانجیگری سوریه شود. در آن زمان عبدالحلیم خدام وزیر خارجه سوریه بود و بارها به لبنان سفر کرد. عبدالحلیم خدام، افسران سوری، امام موسی صدر، روحانیون سنی و شیعه و شخصیتهای سیاسی مسلمان در منطقه عرمون در جنوب بیروت جلسات بسیاری برگزار کردند. این جلسات در خانة شیخ حسن خالد، مفتی اهل تسنن لبنان، برگزار و برنامههای متعددی برای آتشبس پیشنهاد میشد. هیچکدام از این برنامهها که به | این مسائل باعث شد که امام موسی صدر خواستار میانجیگری سوریه شود. در آن زمان عبدالحلیم خدام وزیر خارجه سوریه بود و بارها به لبنان سفر کرد. عبدالحلیم خدام، افسران سوری، امام موسی صدر، روحانیون سنی و شیعه و شخصیتهای سیاسی مسلمان در منطقه عرمون در جنوب بیروت جلسات بسیاری برگزار کردند. این جلسات در خانة شیخ حسن خالد، مفتی اهل تسنن لبنان، برگزار و برنامههای متعددی برای آتشبس پیشنهاد میشد. هیچکدام از این برنامهها که به آنها اصلاحات سیاسی میگفتند، به مرحله اجرا نرسید، زیرا توطئه بسیار بزرگتر از این مسائل بود. دیدارهای عرمون بارها و بارها صورت گرفت، اما بینتیجه بود. | ||
امام موسی صدر، رهبران مسیحی و مسلمان را دور هم جمع کرد؛ حتی در مجلس اعلای شیعیان جلساتی با حضور سران مذهبی مسیحی و مسلمان برگزار کرد تا به رسانههای خارجی که مرتب از مقابله شبهنظامیان مسیحی و شبهنظامیان مسلمان صحبت میکردند، نشان دهد که میان اسلام و مسیحیت جنگی وجود ندارد. اما رهبران مذهبی با اینکه بر افکار عمومی تأثیر داشتند، قدرت احزاب و سران گروههای جنگ طلب را نداشتند. رهبران مذهبی فقط میتوانستند نصیحت کنند و چتر مذهبی و دینی را از روی طرفین جنگ بردارند. | امام موسی صدر، رهبران مسیحی و مسلمان را دور هم جمع کرد؛ حتی در مجلس اعلای شیعیان جلساتی با حضور سران مذهبی مسیحی و مسلمان برگزار کرد تا به رسانههای خارجی که مرتب از مقابله شبهنظامیان مسیحی و شبهنظامیان مسلمان صحبت میکردند، نشان دهد که میان اسلام و مسیحیت جنگی وجود ندارد. اما رهبران مذهبی با اینکه بر افکار عمومی تأثیر داشتند، قدرت احزاب و سران گروههای جنگ طلب را نداشتند. رهبران مذهبی فقط میتوانستند نصیحت کنند و چتر مذهبی و دینی را از روی طرفین جنگ بردارند. | ||
در این جنگ فجایع بسیاری صورت گرفت و اردوگاههای فلسطینی بهویژه | در این جنگ فجایع بسیاری صورت گرفت و اردوگاههای فلسطینی بهویژه آنهایی که در منطقه مسیحینشین بودند، نابود شدند. فالانژیستها ساکنان اردوگاه ضبیه را در شمال بیروت که همه فلسطینی و مسیحی بودند، قتلعام کردند و اردوگاه کاملاً ویران شد<ref>[https://fa.alkawthartv.com/news/88686 برای مطالعه بیشتر به سایت الکوثر مراجعه کنید]</ref>. | ||
=تاریخ ادبیات= | =تاریخ ادبیات= | ||
خط ۳۰۱: | خط ۳۰۱: | ||
3. مهاجرت ادبای لبنانی به مصر و آمریکا و بنیانگذاری مکتب ادبی در آن کشورها که تبادل فرهنگی گسترده با آنان شکل گرفت؛ | 3. مهاجرت ادبای لبنانی به مصر و آمریکا و بنیانگذاری مکتب ادبی در آن کشورها که تبادل فرهنگی گسترده با آنان شکل گرفت؛ | ||
4. چاپ روزنامهها و انتشار مقالات ادبی در | 4. چاپ روزنامهها و انتشار مقالات ادبی در آنها و نیز داستانهای کوتاه ترجمه شده یا تألیف در نشریاتی که فضایی برای ارائه آثار و نقد و بررسی برای آنان فراهم است[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/5659/7453/92344/%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D9%84%D8%A8%D9%86%D8%A7%D9%86#_edn1 (برای مطالعه بیشتر به سایت حوزه مراجعه کنید)]. | ||
گذشته از همه اینها لبنان پیوسته در میان تمام کشورهای منطقه از یک امتیاز ویژه برخوردار بوده است و آن، طبیعت زیبا و مواهبی است که به آن ارزانی شده؛ دریای لاجوردی، جویبارهای صاف، درههای سرسبز، کوهستانهای خرم، هوای دلکش و تنوع مظاهر زندگی در آن که باعث سرشار شدن خیال و گسترش آن و برانگیختن همت و شور و نشاط زندگی و نیز بیدار شدن حس نوخواهی و نوجویی میگردد<ref>الدراسات الادبیه، ادبیات عربی معاصر لبنان، جبرائیل جبود، ش1، ص 75</ref>. | گذشته از همه اینها لبنان پیوسته در میان تمام کشورهای منطقه از یک امتیاز ویژه برخوردار بوده است و آن، طبیعت زیبا و مواهبی است که به آن ارزانی شده؛ دریای لاجوردی، جویبارهای صاف، درههای سرسبز، کوهستانهای خرم، هوای دلکش و تنوع مظاهر زندگی در آن که باعث سرشار شدن خیال و گسترش آن و برانگیختن همت و شور و نشاط زندگی و نیز بیدار شدن حس نوخواهی و نوجویی میگردد<ref>الدراسات الادبیه، ادبیات عربی معاصر لبنان، جبرائیل جبود، ش1، ص 75</ref>. | ||
خط ۳۱۵: | خط ۳۱۵: | ||
اما ترجمه آثار هدفمند نبود و بسیاری از آثاری که با واسطه زبان دیگر (به ویژه فرانسوی) ترجمه شدند، ترجمههای ناقص و مشوشی داشتند. در نتیجه برای هنر داستانی متنهایی که به این صورت به عربی برگردانده شدند، فرصت کافی برای رسیدن و پخته شدن وجود نداشت و از آنجا که مترجمان شیوههای ادبی متقن و جا افتادهایبرای کار خود نداشتند، این ترجمهها از ضعف هنری رنج میبرند. البته از تصرفاتی که بسیاری از مترجمان در ترجمه و عربی سازی متون انجام دادهاند نیز نباید گذشت. | اما ترجمه آثار هدفمند نبود و بسیاری از آثاری که با واسطه زبان دیگر (به ویژه فرانسوی) ترجمه شدند، ترجمههای ناقص و مشوشی داشتند. در نتیجه برای هنر داستانی متنهایی که به این صورت به عربی برگردانده شدند، فرصت کافی برای رسیدن و پخته شدن وجود نداشت و از آنجا که مترجمان شیوههای ادبی متقن و جا افتادهایبرای کار خود نداشتند، این ترجمهها از ضعف هنری رنج میبرند. البته از تصرفاتی که بسیاری از مترجمان در ترجمه و عربی سازی متون انجام دادهاند نیز نباید گذشت. | ||
همین مسئله سبب شد تا بعضی از نویسندگان به اعتراض برخیزند و برخی دیگر حوادث انقلاب عربی در جنوب لبنان را با قهرمانهایی جاودانه به تصویر کشند و شخصیتهای وطنی و محلی را از روستاهای لبنان اختیار کنند<ref>پیرایش داستان کوتاه در جهان عرب، صابر امامی، ادبیات داستانی، ش 102، ص 75</ref>. میخائیل نعیمه، یکی از نویسندگان برجسته و تأثیرگذار لبنان دراینباره میگوید: «علی رغم سنگینی هضمی که ادبیات ما با آن روبه رو بوده است، میبینیم که روزگار وابستگی و شاگردی با قدمهایی سریع طی میشود؛ همچنین میبینیم کسانی که بر سر سفرههای نعمتهای ادبی غرب چهار زانو نشسته بودند یا پیوسته مینشینند، شناخته اند که چه غذاهایی و چقدر از | همین مسئله سبب شد تا بعضی از نویسندگان به اعتراض برخیزند و برخی دیگر حوادث انقلاب عربی در جنوب لبنان را با قهرمانهایی جاودانه به تصویر کشند و شخصیتهای وطنی و محلی را از روستاهای لبنان اختیار کنند<ref>پیرایش داستان کوتاه در جهان عرب، صابر امامی، ادبیات داستانی، ش 102، ص 75</ref>. میخائیل نعیمه، یکی از نویسندگان برجسته و تأثیرگذار لبنان دراینباره میگوید: «علی رغم سنگینی هضمی که ادبیات ما با آن روبه رو بوده است، میبینیم که روزگار وابستگی و شاگردی با قدمهایی سریع طی میشود؛ همچنین میبینیم کسانی که بر سر سفرههای نعمتهای ادبی غرب چهار زانو نشسته بودند یا پیوسته مینشینند، شناخته اند که چه غذاهایی و چقدر از آنها را باید بخورند و چگونه آنها را هضم کنند و با چیزهای لازم آغشته سازند تا به یک غذای طیب و سالم برای خود و دیگران برسند»<ref>همان، ، ص 77</ref>. | ||
خط ۳۳۴: | خط ۳۳۴: | ||
ادبیات لبنان در آثار دستهایاز هنرمندان، مانند درختی است که ریشه و تنة آن عربی و پیوندش اروپایی است. این گروه از شاعران و نویسندگان به خوبی این دو مکتب را به هم آمیخته اند<ref>الدراسات الادبیه، ش 1، ص 80</ref>.واین پیوند در آثار جبران خلیل جبران به خوبی مشهود است. | ادبیات لبنان در آثار دستهایاز هنرمندان، مانند درختی است که ریشه و تنة آن عربی و پیوندش اروپایی است. این گروه از شاعران و نویسندگان به خوبی این دو مکتب را به هم آمیخته اند<ref>الدراسات الادبیه، ش 1، ص 80</ref>.واین پیوند در آثار جبران خلیل جبران به خوبی مشهود است. | ||
سرودهها و نوشتههای وی زبانی نزدیک به کتابهای دینی به ویژه انجیل دارد. او همواره در پی این بود که درون انسانها را با نوشتههایش پالایش کند و | سرودهها و نوشتههای وی زبانی نزدیک به کتابهای دینی به ویژه انجیل دارد. او همواره در پی این بود که درون انسانها را با نوشتههایش پالایش کند و آنها را به مقاومت در مقابل ظلمها و پستیها وادارد<ref>مقاومت و پایداری در شعر معاصر عرب، ص 132</ref>. | ||
خط ۳۸۵: | خط ۳۸۵: | ||
رسم و رسوم عزاداری لبنانیها | رسم و رسوم عزاداری لبنانیها | ||
مجالس روضه در لبنان رسم و رسوم و شکل خاص خودش را دارد. اگر در مسجد باشد که مردم روی زمین مینشینند وگرنه در حسینیهها و منازل، حتما باید صندلی باشد و مردم روی صندلی بنشینند. عموما قسمت مردانه و زنانه جداست. مثلا در دهکده، مردها به مسجد ده و زنها به حسینیه ده میروند یا بالعکس. در سالنهایی که امکان جدا کردن نیست، مردها روی صندلیهای جلویی مینشینند و زنها پشت سر | مجالس روضه در لبنان رسم و رسوم و شکل خاص خودش را دارد. اگر در مسجد باشد که مردم روی زمین مینشینند وگرنه در حسینیهها و منازل، حتما باید صندلی باشد و مردم روی صندلی بنشینند. عموما قسمت مردانه و زنانه جداست. مثلا در دهکده، مردها به مسجد ده و زنها به حسینیه ده میروند یا بالعکس. در سالنهایی که امکان جدا کردن نیست، مردها روی صندلیهای جلویی مینشینند و زنها پشت سر آنها. عموما روحانیای صحبت میکند و در انتها روضه میخواند. سپس مداح به روضهخوانی و سینه زنی میپردازد. | ||
خط ۸۱۴: | خط ۸۱۴: | ||
در نهایت طرح تاسیس مجلس اعلای شیعیان لبنان تصویب شد و در چنین روزهایی بطور رسمی شروع به فعالیت کرد. یک هیئت شرعی ۹ نفره و یک هیئت اجرایی ۱۲ نفره برای آن انتخاب شد. این افراد همان روز، امام موسی صدر را به ریاست مجلس انتخاب کردند. شارل حلو، رئیسجمهور وقت لبنان برای تبریک گفتن به امام به ساختمان موقت مجلس آمد. | در نهایت طرح تاسیس مجلس اعلای شیعیان لبنان تصویب شد و در چنین روزهایی بطور رسمی شروع به فعالیت کرد. یک هیئت شرعی ۹ نفره و یک هیئت اجرایی ۱۲ نفره برای آن انتخاب شد. این افراد همان روز، امام موسی صدر را به ریاست مجلس انتخاب کردند. شارل حلو، رئیسجمهور وقت لبنان برای تبریک گفتن به امام به ساختمان موقت مجلس آمد. | ||
امام صدر بعد از این انتخاب بیانیهای خطاب به مردم لبنان صادر کرد و همه را به وحدت و همکاری برای نجات جنوب لبنان از بحران و درگیری فراخواند. بخشی از بیانیه این است: «مجلس اعلاى شیعیان، که جدیداً تأسیس شده است و امروزه نقش سازنده اى در مسائل داخلى دارد، براى این به وجود نیامده که در قالب فرقهاى جدید باعث دردسر بیشتر شود و از نو تفرقهاى در میان ملت اندازد. این مجلس براى این به وجود نیامده که جایگزینى براى مسئولین در سطوح مختلف باشد و وظایف | امام صدر بعد از این انتخاب بیانیهای خطاب به مردم لبنان صادر کرد و همه را به وحدت و همکاری برای نجات جنوب لبنان از بحران و درگیری فراخواند. بخشی از بیانیه این است: «مجلس اعلاى شیعیان، که جدیداً تأسیس شده است و امروزه نقش سازنده اى در مسائل داخلى دارد، براى این به وجود نیامده که در قالب فرقهاى جدید باعث دردسر بیشتر شود و از نو تفرقهاى در میان ملت اندازد. این مجلس براى این به وجود نیامده که جایگزینى براى مسئولین در سطوح مختلف باشد و وظایف آنها را انجام دهد. | ||
بلکه تأسیس شده تا اعضاى خود را براى ایفاى نقشى مثبت براى خدمت به مردم بسیج کند و ایمان و آگاهى و اخلاص آنان را فزونى بخشد و در همه سطوح ارتقاء دهد. مجلس براى این تأسیس شده که به مثابه نیروى داخلى و اهرمى قدرتمند باشد، نصیحت کند، بیدار باشد، بازخواست کند، شکافها را پر کند، مانع اهمال و سستى باشد و جلوى جدایى و تفرقه را بگیرد.» | بلکه تأسیس شده تا اعضاى خود را براى ایفاى نقشى مثبت براى خدمت به مردم بسیج کند و ایمان و آگاهى و اخلاص آنان را فزونى بخشد و در همه سطوح ارتقاء دهد. مجلس براى این تأسیس شده که به مثابه نیروى داخلى و اهرمى قدرتمند باشد، نصیحت کند، بیدار باشد، بازخواست کند، شکافها را پر کند، مانع اهمال و سستى باشد و جلوى جدایى و تفرقه را بگیرد.» | ||
خط ۸۶۸: | خط ۸۶۸: | ||
لبنان به رغم جمعیت اندک و ۴ میلیونی خود (بدون ۲ میلیون جمعیت پناهندگان فلسطینی و پناهجویان سوری) احزاب و رسانههای فعال و فراوان دارد. | لبنان به رغم جمعیت اندک و ۴ میلیونی خود (بدون ۲ میلیون جمعیت پناهندگان فلسطینی و پناهجویان سوری) احزاب و رسانههای فعال و فراوان دارد. | ||
یکی از ویژگیهای فعالیت احزاب و رسانههای لبنان، غیر دولتی بودن | یکی از ویژگیهای فعالیت احزاب و رسانههای لبنان، غیر دولتی بودن آنها است. تنها خبرگزاری ملی و تلویزیون لبنان (شبکه تله لیبان) متعلق به دولت این کشور است. همین غیر دولتی بودن، تنوع را در عرصه احزاب و رسانهها بالا برده و فضای آزادی را به وجود آورده است. | ||
به طور کلی نگاه احزاب و رسانههای لبنان به سیاست خارجی ایران متعادل تر از فضای دیگر احزاب و رسانههای عربی نسبت به سیاست خارجی کشورمان است. برای نمونه، کمتر رویکرد عرب - عجم و بحثهای نژادی در میان احزاب و فضای رسانههای لبنان وجود دارد. حتی احزاب و رسانههایی که رویکرد انتقادی به ایران دارند همواره کشورمان را به عنوان یک کشور با قدمت بسیار و دارای فرهنگ و تاریخ غنی معرفی میکنند. | به طور کلی نگاه احزاب و رسانههای لبنان به سیاست خارجی ایران متعادل تر از فضای دیگر احزاب و رسانههای عربی نسبت به سیاست خارجی کشورمان است. برای نمونه، کمتر رویکرد عرب - عجم و بحثهای نژادی در میان احزاب و فضای رسانههای لبنان وجود دارد. حتی احزاب و رسانههایی که رویکرد انتقادی به ایران دارند همواره کشورمان را به عنوان یک کشور با قدمت بسیار و دارای فرهنگ و تاریخ غنی معرفی میکنند. | ||
حزب دُروزی «گردهمایی دموکراتیک» به ریاست طلال ارسلان و حزب «سوسیالیست ترقی خواه» به رهبری «ولید جنبلاط»، حزب مسیحی «الکتائب» به ریاست «سامی الجمیل»، جریان «المستقبل» به رهبری سعد حریری، حزب مسیحی «نیروهای لبنانی» به رهبری «سمیر جَعجَع» و «گردهمایی تشیع» به رهبری «علی الامین» و رسانههای وابسته به | حزب دُروزی «گردهمایی دموکراتیک» به ریاست طلال ارسلان و حزب «سوسیالیست ترقی خواه» به رهبری «ولید جنبلاط»، حزب مسیحی «الکتائب» به ریاست «سامی الجمیل»، جریان «المستقبل» به رهبری سعد حریری، حزب مسیحی «نیروهای لبنانی» به رهبری «سمیر جَعجَع» و «گردهمایی تشیع» به رهبری «علی الامین» و رسانههای وابسته به آنها مهمترین احزاب لبنانی هستند که از برخی سیاستهای خارجی ایران انتقاد میکنند. | ||
این احزاب و رسانههای | این احزاب و رسانههای آنها که وابسته به جریان سیاسی ۱۴ مارس هستند، ایران را به حمایت از بشار اسد رییس جمهوری سوریه و همچنین تلاش برای دخالت در امور سیاسی لبنان از طریق حمایت بی قید و شرط از حزب الله متهم میکنند. | ||
این در حالی است که ایران گرچه از دولت سوریه و حزب الله لبنان دفاع میکند اما همزمان بر وحدت ملی و فرایند سیاسی و تشکیل دولت وفاق ملی در این ۲ کشور تاکید کرده است. | این در حالی است که ایران گرچه از دولت سوریه و حزب الله لبنان دفاع میکند اما همزمان بر وحدت ملی و فرایند سیاسی و تشکیل دولت وفاق ملی در این ۲ کشور تاکید کرده است. | ||
خط ۱٬۳۷۷: | خط ۱٬۳۷۷: | ||
=جغرافیای سیاسی= | =جغرافیای سیاسی= | ||
لبنان در مقایسه با کشورهای دیگر خاورمیانه، کشور بسیار کوچکی است. اهمیت کشور لبنان به سبب ژئوپولتیکی است.لبنان کشوری کوچک به مساحتی حدود 10452 کیلومتر مربع است. از شمال و شرق با سوریه، از غرب با دریای مدیترانه و از جنوب با فلسطین هممرز است. ارتباط لبنان با دریا بسیار حائز اهمیت است. از قدیم فینیقیها در لبنان زندگی میکردند و زمینۀ فعالیت | لبنان در مقایسه با کشورهای دیگر خاورمیانه، کشور بسیار کوچکی است. اهمیت کشور لبنان به سبب ژئوپولتیکی است.لبنان کشوری کوچک به مساحتی حدود 10452 کیلومتر مربع است. از شمال و شرق با سوریه، از غرب با دریای مدیترانه و از جنوب با فلسطین هممرز است. ارتباط لبنان با دریا بسیار حائز اهمیت است. از قدیم فینیقیها در لبنان زندگی میکردند و زمینۀ فعالیت آنها دریانوردی بوده است. رشته کوهی از شمال به جنوب و رشته کوهی از مرز سوریه تا فلسطین در خاک این کشور کشیده شده است.میان این دو رشته کوه دشت بقاع قرار گرفته است. رودخانههای بسیاری نیز در این کشور وجود دارد از جمله: لیطانی، العاصی، رودخانۀ بیروت و.... | ||
آب و هوای کشور لبنان مدیترانهای و کوهستانی است. به همین سبب، از وضعیت آب و هوایی مناسبی برخوردار است. کشور لبنان طبیعت بسیار زیبایی نیز دارد. صنعت گردشگری از قدیم یکی از منابع مهم درآمد لبنان بوده است. | آب و هوای کشور لبنان مدیترانهای و کوهستانی است. به همین سبب، از وضعیت آب و هوایی مناسبی برخوردار است. کشور لبنان طبیعت بسیار زیبایی نیز دارد. صنعت گردشگری از قدیم یکی از منابع مهم درآمد لبنان بوده است. | ||
خط ۱٬۳۹۱: | خط ۱٬۳۹۱: | ||
1-2 شهرهای منطقه کوهستانی | 1-2 شهرهای منطقه کوهستانی | ||
بعد از ساحل ارتفاعات شروع میشود. گفتیم دو رشتهکوه در لبنان وجود دارد که میان | بعد از ساحل ارتفاعات شروع میشود. گفتیم دو رشتهکوه در لبنان وجود دارد که میان آنها درهای به نام بقاع قرار گرفته است. عالیه، بحمدون، بشری، بعقلین، دیرالقمر از شهرهای کوهستانی لبنان است. در رشتهکوههای شرقی لبنان، کوه بسیار بلندی بهنام جبلالشیخ قرار دارد که اسرائیلیها به آن هرمون میگویند. جبلالشیخ موقعیت استراتژیک بسیار مهمی بهخصوص برای آب دارد. اسرائیل نیاز فراوانی به منابع آبی دارد، چراکه در فلسطین منابع آبی وجود ندارد و تمام منابع آبی از اطراف کوه جبلالشیخ سرچشمه میگیرد. رودخانههای لیطانی، وزّانی، حاصبانی و رود اردن همه از جبلالشیخ سرچشمه میگیرند. | ||
1-3 ژئوپلتیک مناطق کوهستانی | 1-3 ژئوپلتیک مناطق کوهستانی | ||
خاورمیانه به سه قسمت شرق مدیترانه، خلیج فارس و شمال آفریقا تقسیم میشود. در منطقۀ شامات، لبنان تنها کشوری است که رشتهکوههای بلند دارد. در کشورهای سوریه، عراق، عربستان و دیگر مناطق عربی منطقۀ کوهستانی وجود ندارد. زمانیکه وسایل ارتباطی مانند حال نبود، عبور و زندگی در مناطق کوهستانی بسیار سخت بود. تاریخ منطقه نیز، تاریخ حکومتها و امپراتوریهای ستمگر بود. امپراتوری ایران و امپراطوری عثمانی از جمله این حکومتهاست. در این منطقه هرگز دموکراسی حکمفرما نبوده است. لبنان در قلمرو امپراتوری عثمانی بود. در این امپراتوریها که به نام اسلام حکومت میکردند، اقلیتها امنیت نداشتند. البته، وضع مارونیها در مقایسه با شیعیان بسیار بهتر بود، چراکه مسیحی بودند و حکومت | خاورمیانه به سه قسمت شرق مدیترانه، خلیج فارس و شمال آفریقا تقسیم میشود. در منطقۀ شامات، لبنان تنها کشوری است که رشتهکوههای بلند دارد. در کشورهای سوریه، عراق، عربستان و دیگر مناطق عربی منطقۀ کوهستانی وجود ندارد. زمانیکه وسایل ارتباطی مانند حال نبود، عبور و زندگی در مناطق کوهستانی بسیار سخت بود. تاریخ منطقه نیز، تاریخ حکومتها و امپراتوریهای ستمگر بود. امپراتوری ایران و امپراطوری عثمانی از جمله این حکومتهاست. در این منطقه هرگز دموکراسی حکمفرما نبوده است. لبنان در قلمرو امپراتوری عثمانی بود. در این امپراتوریها که به نام اسلام حکومت میکردند، اقلیتها امنیت نداشتند. البته، وضع مارونیها در مقایسه با شیعیان بسیار بهتر بود، چراکه مسیحی بودند و حکومت آنها را اهل کتاب میدانست و به پرداخت جزیه اکتفا میکرد. ولی با این حال، بسیاری از آنان قتل عام شدند، مانند قتلعام ارامنه در ترکیه در پایان امپراتوری عثمانی. | ||
بعد از وفات حضرت رسول(ص)، شیعیان حضرت علی(ع) تحت فشار بودند و این فشارها بعد از جنگ صفیّن و بعد از شهادت حضرت علی(ع) و اوج گیری حکومت بنیامیه بیشتر شد و به قتل عامهای بسیاری انجامید. در سه قرن اول اسلام، شیعه به شدت تحت فشار و قتلعام حکام واقع شد که به اسم خلافت اسلامی، به اسم قرآن و به اسم جانشینی پیامبر این همه ظلم و جرم کردند و خلافت را به سلطنت تبدیل کرده بودند. | بعد از وفات حضرت رسول(ص)، شیعیان حضرت علی(ع) تحت فشار بودند و این فشارها بعد از جنگ صفیّن و بعد از شهادت حضرت علی(ع) و اوج گیری حکومت بنیامیه بیشتر شد و به قتل عامهای بسیاری انجامید. در سه قرن اول اسلام، شیعه به شدت تحت فشار و قتلعام حکام واقع شد که به اسم خلافت اسلامی، به اسم قرآن و به اسم جانشینی پیامبر این همه ظلم و جرم کردند و خلافت را به سلطنت تبدیل کرده بودند. | ||
خط ۱٬۴۰۷: | خط ۱٬۴۰۷: | ||
درۀ عمیقی در لبنان وجود دارد که این کوهها را به سه بخش شمالی، میانی و جنوبی تقسیم میکند. در حال حاضر، در بخش شمالی اکثریت با مسیحیان مارونی است. در بخش میانی منطقۀ شوف قرار دارد، که به آن جبل دروز میگویند که اکثریت دروزیها در آن زندگی میکنند. در جنوب هم جبلعامل با اکثریت شیعهنشین قرار گرفته است. در طول تاریخ جنگها و درگیریهای بسیار خونینی بین مارونیها و دروزیها برای تسلط بر این جبل درگرفته که بسیار مشهور است و در نهایت، اکثریت دروزیها در محدودۀ میانی و اکثریت مارونیها در بخش شمالی سکنا گزیدهاند. اما در گذشتۀ دور، ساکنان این جبل شیعیان بودند که از ستم بنیامیه و بنیعباس به اینجا پناه آورده بودند. | درۀ عمیقی در لبنان وجود دارد که این کوهها را به سه بخش شمالی، میانی و جنوبی تقسیم میکند. در حال حاضر، در بخش شمالی اکثریت با مسیحیان مارونی است. در بخش میانی منطقۀ شوف قرار دارد، که به آن جبل دروز میگویند که اکثریت دروزیها در آن زندگی میکنند. در جنوب هم جبلعامل با اکثریت شیعهنشین قرار گرفته است. در طول تاریخ جنگها و درگیریهای بسیار خونینی بین مارونیها و دروزیها برای تسلط بر این جبل درگرفته که بسیار مشهور است و در نهایت، اکثریت دروزیها در محدودۀ میانی و اکثریت مارونیها در بخش شمالی سکنا گزیدهاند. اما در گذشتۀ دور، ساکنان این جبل شیعیان بودند که از ستم بنیامیه و بنیعباس به اینجا پناه آورده بودند. | ||
شاید این سوال پیش آید که مارونیها به چه علت در کوهستانها پناه میگرفتند؟ در پاسخ باید گفت که مارونیها اصالتاً از ساکنان منطقۀ شمالی سوریه هستند. دیرهای آنان در منطقۀ القنیطرة قرار گرفته و مارمارون قدیس و شفیع مارونیها نیز در آن منطقه بهدنیا آمده است. مارونیها هم به دلایلی تحت فشار قرار گرفتند و به منطقۀ کوهستان مهاجرت کردند. دربارۀ تاریخ مارونیها و پیدایش مارونیت کتابهای بسیاری در لبنان چاپ شده که مهمترین | شاید این سوال پیش آید که مارونیها به چه علت در کوهستانها پناه میگرفتند؟ در پاسخ باید گفت که مارونیها اصالتاً از ساکنان منطقۀ شمالی سوریه هستند. دیرهای آنان در منطقۀ القنیطرة قرار گرفته و مارمارون قدیس و شفیع مارونیها نیز در آن منطقه بهدنیا آمده است. مارونیها هم به دلایلی تحت فشار قرار گرفتند و به منطقۀ کوهستان مهاجرت کردند. دربارۀ تاریخ مارونیها و پیدایش مارونیت کتابهای بسیاری در لبنان چاپ شده که مهمترین آنها کتاب تاریخ لبنان نوشته فیلیپ حتی است. | ||
شیعه در تاریخ لبنان همیشه مورد تجاوز و تغافل قرار گرفته و حتی در کتاب تاریخ لبنان نامی از شیعه نمیبینیم و کلمۀ شیعه وجود ندارد. برای شیعیان از کلمه «متاوله» یاد میکند که جمع متوالی است. دربارۀ معنای «متوالی» و «متاوله» هم اختلاف وجود دارد؛ عدهای میگویند که متاولی از کلمۀ «ولایت» و به معنای اهل ولایت و اهل بیت گرفته شده است. اما عامۀ مردم وقتی متاوله یا متوالی را به کار میبرند، حیوانی را در ذهن تصور میکنند که دم دارد. | شیعه در تاریخ لبنان همیشه مورد تجاوز و تغافل قرار گرفته و حتی در کتاب تاریخ لبنان نامی از شیعه نمیبینیم و کلمۀ شیعه وجود ندارد. برای شیعیان از کلمه «متاوله» یاد میکند که جمع متوالی است. دربارۀ معنای «متوالی» و «متاوله» هم اختلاف وجود دارد؛ عدهای میگویند که متاولی از کلمۀ «ولایت» و به معنای اهل ولایت و اهل بیت گرفته شده است. اما عامۀ مردم وقتی متاوله یا متوالی را به کار میبرند، حیوانی را در ذهن تصور میکنند که دم دارد. | ||
خط ۲٬۰۰۰: | خط ۲٬۰۰۰: | ||
علت نامگذاری | علت نامگذاری | ||
المرده در اصل یکی از گروههای اصیلی بود که در منطقهایطولانی بین لبنان، سوریه، اردن، فلسطین و حتی عراق و ایران زندگی میکرد و با کنعانیها و اموریها و آرامیها و گروههای دیگر مختلط شدند، ولذا به | المرده در اصل یکی از گروههای اصیلی بود که در منطقهایطولانی بین لبنان، سوریه، اردن، فلسطین و حتی عراق و ایران زندگی میکرد و با کنعانیها و اموریها و آرامیها و گروههای دیگر مختلط شدند، ولذا به آنها مردة گفته میشود. که در اصل مردو بوده و "مار" به معنای بزرگ و "دو" به معنای قدرتمند میباشد ونام آنها به معنای بزرگ و قدرتمند میباشد. پس از آن نیز از نام آنها به عنوان قدرتمندان، انقلابیها و... تفسیر گردید. | ||
آل فرنجیّة | آل فرنجیّة | ||
خط ۲٬۰۳۰: | خط ۲٬۰۳۰: | ||
این جریان به لبنان به عنوان یک کشور مستقل، آزاد و دارای ارزشهای عالی انسانی ایمان دارد. | این جریان به لبنان به عنوان یک کشور مستقل، آزاد و دارای ارزشهای عالی انسانی ایمان دارد. | ||
ارتباط سلیمان فرنجیة با حزب الله و جنبش أمل بسیار مستحکم میباشد به طوری که | ارتباط سلیمان فرنجیة با حزب الله و جنبش أمل بسیار مستحکم میباشد به طوری که آنها به عنوان بخشی از جریان مقاومت در لبنان شناخته میشوند، و این جریان در برنامههای سیاسی خود سه مساله مهم ارتش، ملت و مقاومت را مطرح میکند. | ||
فرنجیه رییس جمهور ! | فرنجیه رییس جمهور ! | ||
خط ۲٬۵۸۵: | خط ۲٬۵۸۵: | ||
همچنین، در مناسبت هی دینی (ماه مبارک رمضان) برنامه هی فرهنگی، تبلیغی و عبادی ویژه ی برگزار مینمید. | همچنین، در مناسبت هی دینی (ماه مبارک رمضان) برنامه هی فرهنگی، تبلیغی و عبادی ویژه ی برگزار مینمید. | ||
ین مرکز میکوشیدن، اسلوب تبلیغی و فرهنگی خود را ارتقا بخشد و در ین راستا علاوه بر راهاندازی همیشها و کنفرانسها، ملاقاتها و گفت وگوهایی ترتیب دادهاند که به طور معمول اشخاص با گریشها و اعتقادات دینی مختلف در | ین مرکز میکوشیدن، اسلوب تبلیغی و فرهنگی خود را ارتقا بخشد و در ین راستا علاوه بر راهاندازی همیشها و کنفرانسها، ملاقاتها و گفت وگوهایی ترتیب دادهاند که به طور معمول اشخاص با گریشها و اعتقادات دینی مختلف در آنها حضور مییابند؛ زیرا، فهم دیگران و گفت وگوی با آنان موجب نور افشانی بیش تر گوهر اسلام میگردد. | ||
ین مرکز، در مدت کوتاهی توانسته است، در سطح تحقیق و مطالعات دینی، ادبی و تألیف کتاب پیشرفت نمید [برخی از ین کتابها به چاپ نیز رسیده و به زبان هی دیگر نیز ترجمه شدهاند]. | ین مرکز، در مدت کوتاهی توانسته است، در سطح تحقیق و مطالعات دینی، ادبی و تألیف کتاب پیشرفت نمید [برخی از ین کتابها به چاپ نیز رسیده و به زبان هی دیگر نیز ترجمه شدهاند]. | ||
خط ۲٬۵۹۵: | خط ۲٬۵۹۵: | ||
«با یک نگاه کلی به وضع فرهنگی و فکری لبنان میتوان به نکات زیر اشاره کرد: | «با یک نگاه کلی به وضع فرهنگی و فکری لبنان میتوان به نکات زیر اشاره کرد: | ||
سطح فعالیتها در لبنان بیش تر در چارچوب هی تجاری میباشند نه علمی؛ ین یکی از اسباب پس رفت در کار فرهنگی و اطلاع رسانی است. به اعتقاد ما، ین کار نیازمند اسلوب آموزشی هدف داری است تا آگاهی فرهنگی مردم را بر پیه آن استوار کند. در عرصه فرهنگی و اطلاع رسانی بیش تر، هدف روشن و مشخص نیست و به همین دلیل در بسیاری از کارها و فعالیت هی فکری، ثبات و اطمینان لازم به چشم نمیخورند. پس باید فعالیتهای خود را هدفدار کنیم و به | سطح فعالیتها در لبنان بیش تر در چارچوب هی تجاری میباشند نه علمی؛ ین یکی از اسباب پس رفت در کار فرهنگی و اطلاع رسانی است. به اعتقاد ما، ین کار نیازمند اسلوب آموزشی هدف داری است تا آگاهی فرهنگی مردم را بر پیه آن استوار کند. در عرصه فرهنگی و اطلاع رسانی بیش تر، هدف روشن و مشخص نیست و به همین دلیل در بسیاری از کارها و فعالیت هی فکری، ثبات و اطمینان لازم به چشم نمیخورند. پس باید فعالیتهای خود را هدفدار کنیم و به آنها عمق بخشیم؛ لازم است، درباره مسائل تئوری دین چنان بیندیشیم که به شبهات مطرح پاسخ دهیم. تأکید داریم که هر کس، در هر موقعیتی، بید در دگرگون ساختن سطح فرهنگی، علمی، دینی و اطلاع رسانی کشور مشارکت نمید و ین مسؤولیتی است که بر دوش خانواده، مدرسه، شبکه هی تلویزیونی و دیگر وسائل اطلاع رسانی نیز میباشد». | ||
دکتر الحاج حسن، درباره ارتباط ین مرکز با متفکران غیر مسلمان و یا کسانی که گریش هی لائیک دارند اظهار داشت: «از آنجا که تلاش اصلی ین مرکز ارائه و بحث درباره دیدگاه هی مختلف فکری میباشد، طبیعی است که پذیری همه متفکران و نظریات آنان باشد. همان گونه که به نشر دیدگاه فرهنگی و دینی خود اقدام مینمید، به طور جدی به نظریات و اعتقادات دیگران، در چارچوب ضوابط علمی بپردازد. ما معتقدیم که از طریق گفت وگوی جدی با حرکت هی مخالف میتوان تحول فرهنگی و اسلامی را به وجود آورد. ین مرکز، به طور جدی در حفظ ارتباط با مخاطبان موافق و مخالف خود تلاش میکند. علاوه بر آن، با دیگر مراکز فرهنگی و دینی (اگرچه به جاهی دیگر منتسب باشند) در ارتباط است». | دکتر الحاج حسن، درباره ارتباط ین مرکز با متفکران غیر مسلمان و یا کسانی که گریش هی لائیک دارند اظهار داشت: «از آنجا که تلاش اصلی ین مرکز ارائه و بحث درباره دیدگاه هی مختلف فکری میباشد، طبیعی است که پذیری همه متفکران و نظریات آنان باشد. همان گونه که به نشر دیدگاه فرهنگی و دینی خود اقدام مینمید، به طور جدی به نظریات و اعتقادات دیگران، در چارچوب ضوابط علمی بپردازد. ما معتقدیم که از طریق گفت وگوی جدی با حرکت هی مخالف میتوان تحول فرهنگی و اسلامی را به وجود آورد. ین مرکز، به طور جدی در حفظ ارتباط با مخاطبان موافق و مخالف خود تلاش میکند. علاوه بر آن، با دیگر مراکز فرهنگی و دینی (اگرچه به جاهی دیگر منتسب باشند) در ارتباط است». | ||
خط ۲٬۶۰۸: | خط ۲٬۶۰۸: | ||
===امام موسی صدر=== | ===امام موسی صدر=== | ||
نخستین برنامههای امام صدر در شهر صور و حومههای آن آغاز شد. کمک و یاری به نیازمندان و ساکنان محلی، مبارزه با بیسوادی و تأسیس مؤسسات عمومی برای احیای نقش زنان و توانمندسازی | نخستین برنامههای امام صدر در شهر صور و حومههای آن آغاز شد. کمک و یاری به نیازمندان و ساکنان محلی، مبارزه با بیسوادی و تأسیس مؤسسات عمومی برای احیای نقش زنان و توانمندسازی آنها با آموزش دوزندگی، گلدوزی و خانهداری. او کودکستانی تاسیس کرد که توسعه یافت و مدرسه هدی شد. و دورههای آموزش کمکهای اولیه راه انداخت که به سطح مدرسه عالی پرستاری ارتقا یافت. امام صدر تلاشهایش را بر پایهٔ پیمایشهای میدانی و پژوهشهای گستردهٔ تحقیقاتی پیش میبرد، اما وقتی در اوت ۱۹۷۸ ربوده شد، راه او مدتی متوقف ماند. | ||
توقف خیلی طولانی نشد و دوستان و شاگردان او مسیر کمک به کودکان، جوانان و زنان جنوب لبنان و رفع نیازهای ضروری و تکاملی | توقف خیلی طولانی نشد و دوستان و شاگردان او مسیر کمک به کودکان، جوانان و زنان جنوب لبنان و رفع نیازهای ضروری و تکاملی آنها را، بهخصوص در مناطق هممرز با فلسطین، ادامه دادند. آنها در ادامهٔ این مسیر «جمعیت مؤسسات امام سیدموسی صدر» را تاسیس کردند و کارشان را در جنوب گسترش دادند. | ||
در دههٔ هشتاد قرن بیستم، صدها هزار لبنانی که در روستاهای مرزی زندگی میکردند متاثر از درگیریهای نظامی خانههایشان را ترک کردند و آواره شدند. اسراییل هر هفته به یکی دو روستا حمله و چندخانه را خراب میکرد. البته اسراییل به این هم بسنده نکرد و در سال ۱۹۸۲ تا بیروت پیش آمد و در راهش هر چه میتوانست، خانه، ساختمان اداری، بیمارستان و زمین زراعی، را خراب کرد. مؤسسههای صدری هم در این حمله خیلی خسارت دیدند. مدینهالزهرای بیروت آنقدر ویران و بعد چپاول شد که دیگر نمیشد راهاندازیش کرد. دانشآموزان دخترش هم آواره شدند. | در دههٔ هشتاد قرن بیستم، صدها هزار لبنانی که در روستاهای مرزی زندگی میکردند متاثر از درگیریهای نظامی خانههایشان را ترک کردند و آواره شدند. اسراییل هر هفته به یکی دو روستا حمله و چندخانه را خراب میکرد. البته اسراییل به این هم بسنده نکرد و در سال ۱۹۸۲ تا بیروت پیش آمد و در راهش هر چه میتوانست، خانه، ساختمان اداری، بیمارستان و زمین زراعی، را خراب کرد. مؤسسههای صدری هم در این حمله خیلی خسارت دیدند. مدینهالزهرای بیروت آنقدر ویران و بعد چپاول شد که دیگر نمیشد راهاندازیش کرد. دانشآموزان دخترش هم آواره شدند. | ||
خط ۲٬۶۲۷: | خط ۲٬۶۲۷: | ||
• سالن اجتماعات؛ | • سالن اجتماعات؛ | ||
• دفاتر اداری. | • دفاتر اداری. | ||
امروزه که کمتر از بیست سال از آن زمان میگذرد موسسات بدون کمک دولت به همهٔ تعهدادتش عمل کرد و جز سالن اجتماعات همهٔ مؤسسات را تاسیس کرد و سالهاست که | امروزه که کمتر از بیست سال از آن زمان میگذرد موسسات بدون کمک دولت به همهٔ تعهدادتش عمل کرد و جز سالن اجتماعات همهٔ مؤسسات را تاسیس کرد و سالهاست که آنها به کارهایشان ادامه میدهند. | ||
در دههٔ نود، مؤسسات در جنوب کارهای بسیاری میکرد، اما وقتی با همت مردم جنوب و دیگر اهالی لبنان اسراییل در سال ۲۰۰۰ از جنوب به طور کامل از جنوب عقبنشینی کرد و مناطق جنوب آزاد شد؛ مؤسسات مخاطب و گسترهٔ وسیعتری یافتند. مؤسسات امام صدر در تلاش برای باز تعریف خود دستورالعمل جدیدی تدارک و دو کار مهم برای خود تصویر کردند: | در دههٔ نود، مؤسسات در جنوب کارهای بسیاری میکرد، اما وقتی با همت مردم جنوب و دیگر اهالی لبنان اسراییل در سال ۲۰۰۰ از جنوب به طور کامل از جنوب عقبنشینی کرد و مناطق جنوب آزاد شد؛ مؤسسات مخاطب و گسترهٔ وسیعتری یافتند. مؤسسات امام صدر در تلاش برای باز تعریف خود دستورالعمل جدیدی تدارک و دو کار مهم برای خود تصویر کردند: | ||
خط ۲٬۶۵۶: | خط ۲٬۶۵۶: | ||
سیاستهای کلان | سیاستهای کلان | ||
مؤسسات امام صدر در پی آن است تا با خدماترسانی به نیازمندترین افراد و قشرهای آسیبپذیر و بهرهگیری از شیوههای نو و پیشرفته، جمعیتی پیشگام در توانمندسازی زنان و پرورش استعدادها و نیروهای نهفته آنان باشند تا حقوق اساسی و اجتماعی | مؤسسات امام صدر در پی آن است تا با خدماترسانی به نیازمندترین افراد و قشرهای آسیبپذیر و بهرهگیری از شیوههای نو و پیشرفته، جمعیتی پیشگام در توانمندسازی زنان و پرورش استعدادها و نیروهای نهفته آنان باشند تا حقوق اساسی و اجتماعی آنها تضمین شود. | ||
برنامهریزی | برنامهریزی | ||
خط ۲٬۶۷۵: | خط ۲٬۶۷۵: | ||
• کمکهایی که از همکاری با گروههای دولتی، خصوصی و یا سازمانهای عربی و بینالمللی در قالب هدایا و بخششهای مورد تأیید هیات مدیره و وجوهات شرعی ارائه میشود. | • کمکهایی که از همکاری با گروههای دولتی، خصوصی و یا سازمانهای عربی و بینالمللی در قالب هدایا و بخششهای مورد تأیید هیات مدیره و وجوهات شرعی ارائه میشود. | ||
• شهریه و یا هزینههای پزشکی که منعطف است و متناسب با وضعیت مادی و اجتماعی استفاده کنندگان از خدمات مذکور تعیین میشود. | • شهریه و یا هزینههای پزشکی که منعطف است و متناسب با وضعیت مادی و اجتماعی استفاده کنندگان از خدمات مذکور تعیین میشود. | ||
• قراردادهایی که مؤسسات با برخی نهادها میبندد که به | • قراردادهایی که مؤسسات با برخی نهادها میبندد که به آنها خدماتی که با مهارتهایش سازگاز است ارایه میکند. | ||
• درآمدهای طرحهای اقتصادی و یا واحدهای درآمدزا. این درآمدها طبق برنامه میبایست تا سال ۲۰۲۰ دست کم ۵۰ درصد بودجه را تامین کنند که البته برایش برنامهریزیهایی هم کردهاند؛ ازجمله مجتمع آموزشی دوحة الغد. مجتمع آموزشی دوحة الغد مجتمع آموزشی چند منظورهای است که مؤسسات امام صدر احداث آن را در طرح توسعۀ پنج ساله در دستور کار قرار داده است. مطالعه امکان سنجی درباره این طرح نشان میدهد که این طرح در دورهای گوتاه به سوددهی میرسد و پشتیبانی برای فعالیتهای مؤسسات خواهد بود. این مجتمع آموزشی از تجربۀ آموزشی پرورشی مؤسسات بهره خواهد گرفت. | • درآمدهای طرحهای اقتصادی و یا واحدهای درآمدزا. این درآمدها طبق برنامه میبایست تا سال ۲۰۲۰ دست کم ۵۰ درصد بودجه را تامین کنند که البته برایش برنامهریزیهایی هم کردهاند؛ ازجمله مجتمع آموزشی دوحة الغد. مجتمع آموزشی دوحة الغد مجتمع آموزشی چند منظورهای است که مؤسسات امام صدر احداث آن را در طرح توسعۀ پنج ساله در دستور کار قرار داده است. مطالعه امکان سنجی درباره این طرح نشان میدهد که این طرح در دورهای گوتاه به سوددهی میرسد و پشتیبانی برای فعالیتهای مؤسسات خواهد بود. این مجتمع آموزشی از تجربۀ آموزشی پرورشی مؤسسات بهره خواهد گرفت. | ||
خط ۲٬۶۹۰: | خط ۲٬۶۹۰: | ||
اعضای هیئت مدیره زنان و مردانی هستند که در بخشهای اجتماعی و اقتصادی و سیاسی و دانشگاهی فعالاند و به سهم و توان خود در ترسیم خط مشیهای مؤسسات و نظارت بر پیشرفت و کار بهینه آن مشارکت دارند. | اعضای هیئت مدیره زنان و مردانی هستند که در بخشهای اجتماعی و اقتصادی و سیاسی و دانشگاهی فعالاند و به سهم و توان خود در ترسیم خط مشیهای مؤسسات و نظارت بر پیشرفت و کار بهینه آن مشارکت دارند. | ||
هیئت مدیره دوازده عضو دارد که این اعضا از میان همه نامزدهای خواهان عضویت در هیات انتخاب میشوند. هیات عهدهدار امور مؤسسات است و در انجام هر کاری اختیار تام دارد، جز مواردی که اساسنامه مؤسسات اجرای | هیئت مدیره دوازده عضو دارد که این اعضا از میان همه نامزدهای خواهان عضویت در هیات انتخاب میشوند. هیات عهدهدار امور مؤسسات است و در انجام هر کاری اختیار تام دارد، جز مواردی که اساسنامه مؤسسات اجرای آنها را مشروط به موافقت مجمع عمومی کرده باشد. | ||
کادر اداری و فنی | کادر اداری و فنی | ||
خط ۲٬۷۲۸: | خط ۲٬۷۲۸: | ||
انجمن زنان لبنانی با دو شاخه در صور و بیروت | انجمن زنان لبنانی با دو شاخه در صور و بیروت | ||
سال ۱۹۷۸ تاسیس شده است و شخصیت حقوقی مستقلی دارد. نخست با برگزاری مراسم و نمایشگاهها کمک و داوطلب جذب میکنند، بعد دربارهٔ وضع روستاها و توان اقتصادی و اجتماعی | سال ۱۹۷۸ تاسیس شده است و شخصیت حقوقی مستقلی دارد. نخست با برگزاری مراسم و نمایشگاهها کمک و داوطلب جذب میکنند، بعد دربارهٔ وضع روستاها و توان اقتصادی و اجتماعی آنها تحقیق و به مؤسسات اطلاعرسانی میکنند. | ||
جمعیت فارغالتحصیلان مدرسه پرستاری | جمعیت فارغالتحصیلان مدرسه پرستاری | ||
خط ۲٬۷۴۰: | خط ۲٬۷۴۰: | ||
کفالتکنندگان ایتام و خیران | کفالتکنندگان ایتام و خیران | ||
کارصندوق کفالت ایتام آشنایی با نیکوکاران علاقهمند به سرپرستی ایتام است. این صندوق کمکِ زنان و مردان علاقهمند به پشتیبانی مالی کامل یا محدود را جمع میکند. همچنین تلاش میکند میان یتیمان و سرپرستان | کارصندوق کفالت ایتام آشنایی با نیکوکاران علاقهمند به سرپرستی ایتام است. این صندوق کمکِ زنان و مردان علاقهمند به پشتیبانی مالی کامل یا محدود را جمع میکند. همچنین تلاش میکند میان یتیمان و سرپرستان آنها روابط گرم و صمیمانهای را برقرار کند. طرح کفالت ایتام وجوه مختلفی دارد و سرپرستی ایتام را فراتر از بعد مادی پیش میبرد و جلوهها و مفاهیم معنوی و انسانی آن را باز مینماید. | ||
کمککنندگان به پروژههای مؤسسات متفاوتاند اما همه به دیدگاه، رسالت و عملکرد مؤسسات ایمان دارند. دهها توانگر هر ماه پولی ثابت به مؤسسات میبخشند و گروهی هم تمام یا بخشی از هزینههای یک پروژۀ مشخص را برعهده میگیرند. مثلا مراسم افطار رمضان را. برخی زمینی برای ساختن درمانگاه یا ساختمان مراکز آموزشی به موسسه میبخشند و با توجه به اجازهنامههای شرعی، گروهی وجوهات شرعیشان را به مؤسسات پرداخت میکنند. | کمککنندگان به پروژههای مؤسسات متفاوتاند اما همه به دیدگاه، رسالت و عملکرد مؤسسات ایمان دارند. دهها توانگر هر ماه پولی ثابت به مؤسسات میبخشند و گروهی هم تمام یا بخشی از هزینههای یک پروژۀ مشخص را برعهده میگیرند. مثلا مراسم افطار رمضان را. برخی زمینی برای ساختن درمانگاه یا ساختمان مراکز آموزشی به موسسه میبخشند و با توجه به اجازهنامههای شرعی، گروهی وجوهات شرعیشان را به مؤسسات پرداخت میکنند. | ||
خط ۲٬۷۵۴: | خط ۲٬۷۵۴: | ||
مهد کودک (تاسیس ۱۹۶۹ میلادی) | مهد کودک (تاسیس ۱۹۶۹ میلادی) | ||
مرکز آموزشی تخصصیِ تربیت دختر و پسرهای سه تا پنج ساله از گروههای مختلف اجتماعی. در مهد، تلاش میکنند استعدادهای کودکان را رشد و مهارتها و تواناییهایشان را افزایش دهند. میخواهند | مرکز آموزشی تخصصیِ تربیت دختر و پسرهای سه تا پنج ساله از گروههای مختلف اجتماعی. در مهد، تلاش میکنند استعدادهای کودکان را رشد و مهارتها و تواناییهایشان را افزایش دهند. میخواهند آنها را آماده کنند تا نمایندهٔ فرهنگ جامعهٔ خود و عنصری فعال در رشد و توسعه آن باشند. مهد کودک مؤسسات صدری همیشه از جدیدترین نوآوریهای علمی، تربیتی و فنی استفاده میکند. شهریه را با توجه به توانایی افراد تعیین و دریافت میکنند. | ||
آموزش پایه (تاسیس ۱۹۸۱میلادی) | آموزش پایه (تاسیس ۱۹۸۱میلادی) | ||
دانشآموزان دختر مدرسه خیریه رحاب الزهرا (س) و باقی دختران دانشآموز قشرهای آسیبپذیر زیر پوشش این آموزشها قرار دارند. هدف این بخش رشد دادن همهٔ ابعاد جسمی، احساسی، عقلی، روانی و اجتماعی دانشآموزان با شیوههای آموزشی نو و هماهنگ با نظام رسمی آموزش کشور است. همچنین تلاش میکند از فشارهای اجتماعی که دختران از آن رنج میبرند بکاهد و کمک کند که | دانشآموزان دختر مدرسه خیریه رحاب الزهرا (س) و باقی دختران دانشآموز قشرهای آسیبپذیر زیر پوشش این آموزشها قرار دارند. هدف این بخش رشد دادن همهٔ ابعاد جسمی، احساسی، عقلی، روانی و اجتماعی دانشآموزان با شیوههای آموزشی نو و هماهنگ با نظام رسمی آموزش کشور است. همچنین تلاش میکند از فشارهای اجتماعی که دختران از آن رنج میبرند بکاهد و کمک کند که آنها از حق آموختن و رشد اجتماعی در محیطی اسلامی، آرام و پیشرفته بهره ببرند تا بتوانند در آینده نقشی فعال در جامعه داشته باشند. | ||
آموزش استثنایی (تاسیس ۱۹۹۷میلادی) | آموزش استثنایی (تاسیس ۱۹۹۷میلادی) | ||
برنامههایی ویژه برای کودکان پنج تا دوازده سال دختر و پسر که به آموزشهایی ویژه نیاز دارند تا بر دشواریها و اختلالهای ذهنی و ناسامانیهای جسمی یا رفتاریشان مسلط شوند. این بخش خانوادهها را هم آموزش میدهند و از وضع فرزندانشان آگاه میکنند تا این دانشآموزان آیندهٔ مستقلی داشته باشند و از انزوا رهایی یابند و به حق طبیعی | برنامههایی ویژه برای کودکان پنج تا دوازده سال دختر و پسر که به آموزشهایی ویژه نیاز دارند تا بر دشواریها و اختلالهای ذهنی و ناسامانیهای جسمی یا رفتاریشان مسلط شوند. این بخش خانوادهها را هم آموزش میدهند و از وضع فرزندانشان آگاه میکنند تا این دانشآموزان آیندهٔ مستقلی داشته باشند و از انزوا رهایی یابند و به حق طبیعی آنها در برخورداری از حمایت و آموزش دست یابند. این بخش، از شیوههای علمی درمانی همچون کاردرمانی و موسیقیدرمانی و رواندرمانی و گفتاردرمانی و فیزیوتراپی بهره میگیرد. | ||
شعایر و مراسم مذهبی | شعایر و مراسم مذهبی | ||
خط ۲٬۷۷۰: | خط ۲٬۷۷۰: | ||
مدیران و سلسله جنبانان این موسسات، در جهت رشد و تعالی باورهای دینی و معرفتی دانشآموزان و نیروهای حاضر در موسسه، تعظیم شعائر مذهبی و برنامههای آیینی را، از مهمترین راه کارها و ابزارهای هدایت و تربیت اسلامی قلمداد میکنند. | مدیران و سلسله جنبانان این موسسات، در جهت رشد و تعالی باورهای دینی و معرفتی دانشآموزان و نیروهای حاضر در موسسه، تعظیم شعائر مذهبی و برنامههای آیینی را، از مهمترین راه کارها و ابزارهای هدایت و تربیت اسلامی قلمداد میکنند. | ||
در محیطی بسان لبنان، که نظام طایفهای نظامی رایج است و مکاتب و طوایف مذهبی و دینی مانند: مسیحیت، تسنن و دروز، در کنار آیین شیعه وجود و حضور دارد، و هر یک به تبلیغ و ترویج خود میپردازد، اقامه مراسم مذهبی و جدی انگاشتن | در محیطی بسان لبنان، که نظام طایفهای نظامی رایج است و مکاتب و طوایف مذهبی و دینی مانند: مسیحیت، تسنن و دروز، در کنار آیین شیعه وجود و حضور دارد، و هر یک به تبلیغ و ترویج خود میپردازد، اقامه مراسم مذهبی و جدی انگاشتن آنها، در تقویت و زنده نگاه داشتن، روح دیانت و ولایت شیعی، بسیار ضروری و بایسته است. | ||
بر همین اساس، در طول دوران تحصیل، برنامههای متنوعی برای مخاطبان در نظر گرفته شده است. | بر همین اساس، در طول دوران تحصیل، برنامههای متنوعی برای مخاطبان در نظر گرفته شده است. | ||
خط ۲٬۷۹۷: | خط ۲٬۷۹۷: | ||
(تاسیس ۱۹۷۵میلادی) | (تاسیس ۱۹۷۵میلادی) | ||
نهادی آموزشی تخصصی و باسابقه است که داوطلبانش سه سال آموزش میبینند و کارآموزی میکنند و وقتی فارغالتحصیل شدند، مدرک فنی و رسمی دیپلم در سطح BT و مدرک سطح عالی TS را میگیرند. همچنین رشتۀ جدید آموزش و پرورش کارشناس سلامت روان به این مدرسه اضافه شده است. این مدرسه دختران فارغالتحصیل بخش سرپرستی مؤسسات را و همچنین سایر دختران را از مناطق جنوب و بقاع و دیگر نقاط جذب میکند. دانشآموختگان این مدرسه هر ساله نتایج درخشانی در آزمونهای رسمی به دست میآورند. فارغالتحصیلان توان حرفهای بالایی دارند و با برخورداری از آموزههای اسلامی و راه بنیانگذار مدرسه، حس انساندوستی را در خود تقویت کردهاند. این بنیاد حلقه وصل مهمی میان موسسات صدر و اداره بهداشت است، زیرا موسسات به ادارۀ بهداشت پرستار میفرستد و کار | نهادی آموزشی تخصصی و باسابقه است که داوطلبانش سه سال آموزش میبینند و کارآموزی میکنند و وقتی فارغالتحصیل شدند، مدرک فنی و رسمی دیپلم در سطح BT و مدرک سطح عالی TS را میگیرند. همچنین رشتۀ جدید آموزش و پرورش کارشناس سلامت روان به این مدرسه اضافه شده است. این مدرسه دختران فارغالتحصیل بخش سرپرستی مؤسسات را و همچنین سایر دختران را از مناطق جنوب و بقاع و دیگر نقاط جذب میکند. دانشآموختگان این مدرسه هر ساله نتایج درخشانی در آزمونهای رسمی به دست میآورند. فارغالتحصیلان توان حرفهای بالایی دارند و با برخورداری از آموزههای اسلامی و راه بنیانگذار مدرسه، حس انساندوستی را در خود تقویت کردهاند. این بنیاد حلقه وصل مهمی میان موسسات صدر و اداره بهداشت است، زیرا موسسات به ادارۀ بهداشت پرستار میفرستد و کار آنها را پیگیری هم میکند. بررسیها نشان میدهد زمینهٔ ورود آسان فارغالتحصیلان این مدرسه، که تاکنون به حدود هزار نفر میرسند، به بازار کار و امکان پیشرفت کاری آنها، در هر جا که باشند، فراهم است. | ||
برنامههای فنی و حرفهای کوتاهمدت | برنامههای فنی و حرفهای کوتاهمدت | ||
خط ۲٬۸۳۳: | خط ۲٬۸۳۳: | ||
هدف این برنامه، ایجاد روحیه با نشاط در یتیم است تا منشی استوار و توانا برای گذار از گذشته بیابد. این برنامه فراگیر است یعنی همه مراحل زندگی یتیمان را تا دانشگاه دربر میگیرد. هر ساله حدود چهارصد دختر در این برنامه ثبتنام میکنند. دختران یتیم در پنج سالگی پذیرفته میشوند و تحت سرپرستی قرار میگیرند و همه نیازهای خوراکی، بهداشتی، آموزشی، پرورشی و اجتماعی | هدف این برنامه، ایجاد روحیه با نشاط در یتیم است تا منشی استوار و توانا برای گذار از گذشته بیابد. این برنامه فراگیر است یعنی همه مراحل زندگی یتیمان را تا دانشگاه دربر میگیرد. هر ساله حدود چهارصد دختر در این برنامه ثبتنام میکنند. دختران یتیم در پنج سالگی پذیرفته میشوند و تحت سرپرستی قرار میگیرند و همه نیازهای خوراکی، بهداشتی، آموزشی، پرورشی و اجتماعی آنها تا مقطع دانشگاه ــازجمله ازدواج و کارــ برآورده میشود. برای رسیدن به این هدف، بخشهایی زنجیرهای، همچون فضاهای بهداشتی و تالار غذاخوری و درمانگاه و بخش کارآموزی فنیحرفهای، به ساختمان اصلی ضمیمه شده است. | ||
از بنای خیریه ایتام در مؤسسات امام صدر ۳۵ سال میگذرد. احداث این خیریه همزمان با سالهای جنگ و افزایش قربانیان و از دست رفتن پدر و یا مادر کودکان و یا هردوی | از بنای خیریه ایتام در مؤسسات امام صدر ۳۵ سال میگذرد. احداث این خیریه همزمان با سالهای جنگ و افزایش قربانیان و از دست رفتن پدر و یا مادر کودکان و یا هردوی آنها بود. دوران جنگ البته بیشتر دختران این مجموعه یتیمهای جنگ بودند و وقتی جنگ کمتر شد، امروزه با اصرار اهالی بیش از نیمی از دختران غیریتیم و فقیر در این مجموعه سرپرستی میشوند و آموزش میبینند. برنامهٔ اموزش در خانواده بعد از این اقبال ارایه و اجرا شد. | ||
خط ۲٬۸۶۹: | خط ۲٬۸۶۹: | ||
خدمات و مراکز بهداشتی | خدمات و مراکز بهداشتی | ||
مراکز بهداشتی خدمات مطلوب بهداشتی و اجتماعی را به روستاییان ارایه میکند؛ بهویژه به | مراکز بهداشتی خدمات مطلوب بهداشتی و اجتماعی را به روستاییان ارایه میکند؛ بهویژه به آنها که بیمۀ درمانی ندارند. این خدمات را بر پایه مفهوم جهانشمول و رشدیابندۀ بهداشت، که سازمان بهداشت جهانی آن را تعریف کرده، سامان میدهند تا راهبردهای ملی وزارت بهداشت را با همکاری شرکای داخلی و خارجی سامان دهد. | ||
مهمترین سیاستهای برنامهریزی و خدماترسانی بهداشتی به قرار زیر است: | مهمترین سیاستهای برنامهریزی و خدماترسانی بهداشتی به قرار زیر است: | ||
خط ۲٬۹۰۴: | خط ۲٬۹۰۴: | ||
(تاسیس ۲۰۰۶میلادی) | (تاسیس ۲۰۰۶میلادی) | ||
هدف اصلی طرح همراهی با زنان کشاورز در کشتزارهای هفت روستای جنوب اطراف عیتاالشعب است. (عیتاالشعب روستایی مرزی و تاریخی مشرف بر سرزمینهای فلسطین اشغالی است که مقاومت آن در جنگ ۳۳ روزه در سال ۲۰۰۶ میلادی مشهور شد). این طرح میخواهد به روستاییان کمک کند تا در کشتزارهایشان به جای توتون چیزهایی دیگر بکارند. ابتدا تلاش میکنند فرآیند کشاورزی سنتی (توتون) را تسهیل کند و سپس کشتهای همعرض و موازی را وارد زمین میکند تا در آینده | هدف اصلی طرح همراهی با زنان کشاورز در کشتزارهای هفت روستای جنوب اطراف عیتاالشعب است. (عیتاالشعب روستایی مرزی و تاریخی مشرف بر سرزمینهای فلسطین اشغالی است که مقاومت آن در جنگ ۳۳ روزه در سال ۲۰۰۶ میلادی مشهور شد). این طرح میخواهد به روستاییان کمک کند تا در کشتزارهایشان به جای توتون چیزهایی دیگر بکارند. ابتدا تلاش میکنند فرآیند کشاورزی سنتی (توتون) را تسهیل کند و سپس کشتهای همعرض و موازی را وارد زمین میکند تا در آینده آنها را بهعنوان بدیلهای بیزیان بپذیرند. | ||
هزینهها عبارتاند از برپایی چادر کشاورزی نمونه برای آموزش و کاشت نهال و قلمه و تهیۀ خودرو برای حمل و نقل و تهیه برخی وسایل و لوازم آشناسازی و آگاهیبخشی. اما بیشتر بودجه به توانمندسازی نیروی انسانی از طریق آموزش و کار کارگاهی اختصاص مییابد. هدف این طرح بهبود کیفیت زندگی کشاورزان با توانمندسازی زنان کشاورز است. این طرح و خدمات علاوه بر اینکه سطح مقاومت ساکنان و پایداری | هزینهها عبارتاند از برپایی چادر کشاورزی نمونه برای آموزش و کاشت نهال و قلمه و تهیۀ خودرو برای حمل و نقل و تهیه برخی وسایل و لوازم آشناسازی و آگاهیبخشی. اما بیشتر بودجه به توانمندسازی نیروی انسانی از طریق آموزش و کار کارگاهی اختصاص مییابد. هدف این طرح بهبود کیفیت زندگی کشاورزان با توانمندسازی زنان کشاورز است. این طرح و خدمات علاوه بر اینکه سطح مقاومت ساکنان و پایداری آنها را در سرزمین و روستاهایشان ارتقا میبخشد، به شماری از اهداف جزیی هم دست یافته است: | ||
خط ۲٬۹۳۷: | خط ۲٬۹۳۷: | ||
مرکز مستقل و غیرانتفاعیِ علمی، فرهنگی و پژوهشی | مرکز مستقل و غیرانتفاعیِ علمی، فرهنگی و پژوهشی | ||
امام صدر میگوید «امر مهمی که انسان برایش خلق شده است معرفت است.» هفده سال بعد از غیبت امام صدر، در اوت ۱۹۹۵ دوستان او در بیروت مرکزی تاسیس کردند که دغدغهٔ او را برای ترویج علم و معرفت و گفتوگوی بین ادیان را پی بگیرد. هدف مهم مرکز پیگیری روش امام و نشر و گسترش افکار و اندیشههای او در لبنان و دیگر نقاط جهان بود. همچنین مرکز میبایست مسالۀ ربوده شدن امام صدر و دو همراهش را پیگیری میکرد. تلاش ویژه برای گردآوری و ثبت ایدهها و اندیشههای امام صدر و انتشار و عرضه | امام صدر میگوید «امر مهمی که انسان برایش خلق شده است معرفت است.» هفده سال بعد از غیبت امام صدر، در اوت ۱۹۹۵ دوستان او در بیروت مرکزی تاسیس کردند که دغدغهٔ او را برای ترویج علم و معرفت و گفتوگوی بین ادیان را پی بگیرد. هدف مهم مرکز پیگیری روش امام و نشر و گسترش افکار و اندیشههای او در لبنان و دیگر نقاط جهان بود. همچنین مرکز میبایست مسالۀ ربوده شدن امام صدر و دو همراهش را پیگیری میکرد. تلاش ویژه برای گردآوری و ثبت ایدهها و اندیشههای امام صدر و انتشار و عرضه آنها به پژوهشگران و علاقهمندان حوزه و دانشگاه وظیفۀ مرکز است. | ||
مرکز مطالعات و تحقیقات امام صدر همچنین اهدافش را با انتشار کتاب و پژوهشنامه، تهیه سند، برگزاری همایش و نشست در لبنان و خارج از لبنان، شرکت در فعالیتهای مشابه و راهاندازی پایگاه اینترنتی در مشارکت با پژوهگران و مراکز مشابه پی میگیرد. مرکز هزینههایش را از طریق هدایایی که دوستان یا مؤسسات دوست در لبنان و جهان میدهند و درآمدهایش از محل چاپ کتبش یا دیگر فعالیتهایش تأمین میکند. | مرکز مطالعات و تحقیقات امام صدر همچنین اهدافش را با انتشار کتاب و پژوهشنامه، تهیه سند، برگزاری همایش و نشست در لبنان و خارج از لبنان، شرکت در فعالیتهای مشابه و راهاندازی پایگاه اینترنتی در مشارکت با پژوهگران و مراکز مشابه پی میگیرد. مرکز هزینههایش را از طریق هدایایی که دوستان یا مؤسسات دوست در لبنان و جهان میدهند و درآمدهایش از محل چاپ کتبش یا دیگر فعالیتهایش تأمین میکند. | ||
خط ۲٬۹۴۵: | خط ۲٬۹۴۵: | ||
پیگیری پروندهٔ ربودن | پیگیری پروندهٔ ربودن | ||
مرکز روزانه بسیاری از روزنامهها، مجلات، خبرگزاریها، پایگاههای اینترنتی، رادیوها و شبکههای تلویزیونی به زبانهای مختلف را رصد میکند تا این مجموعهها دربارهٔ امام صدر و دو همراهش اخبار غلط به مردم نرسانند و هر جا خبری اشتباه و غلط مخابره شد سریع خبر صحیح را به | مرکز روزانه بسیاری از روزنامهها، مجلات، خبرگزاریها، پایگاههای اینترنتی، رادیوها و شبکههای تلویزیونی به زبانهای مختلف را رصد میکند تا این مجموعهها دربارهٔ امام صدر و دو همراهش اخبار غلط به مردم نرسانند و هر جا خبری اشتباه و غلط مخابره شد سریع خبر صحیح را به آنها برسانند و مردم به اشتباه نیفتند. | ||
خط ۲٬۹۷۰: | خط ۲٬۹۷۰: | ||
مرکز مطالعات و تحقیقات امام موسی صدر از همه اساتید، دانشجویان، خواهران و برادرانی که تلاش کردند این مرز موفق شود صمیمانه سپاسگزاری میکند. از خداوند متعال هم میخواهیم که با کمک کند فعالیتهای نیمهتمام خود را تمام کنیم و | مرکز مطالعات و تحقیقات امام موسی صدر از همه اساتید، دانشجویان، خواهران و برادرانی که تلاش کردند این مرز موفق شود صمیمانه سپاسگزاری میکند. از خداوند متعال هم میخواهیم که با کمک کند فعالیتهای نیمهتمام خود را تمام کنیم و آنهایی را که تاکنون به دلیل محدودیت امکانات آغاز نکردهایم آغاز کنیم. مرکز مطالعات از همه دعوت میکند پایگاه اینترنتی را ببینند و نظرات و پیشنهادهایشان را اعلام کنند. همچنین از اینکه با ارایهٔ سند، عکس، کتاب، مجله، مقاله، خبر یا نوار صوتی و تصویری دربارهٔ امام صدر بر اطلاعات پایگاه اینترنتی میافزایید تشکر میکنیم. | ||
تلفن ۰۰۹۶۱۴۵۴۵۲۱ | تلفن ۰۰۹۶۱۴۵۴۵۲۱ | ||
خط ۲٬۹۹۰: | خط ۲٬۹۹۰: | ||
امروزه که در جهان اهمیت این بخش جا افتاده است، سازمان و انجمنهایی تلاش میکنند کمک کنند. دولت تلاش میکند کمک کند. خانوادههای کودکان هم که میزان بهبود کودکشان را لمس میکنند ارزش کار مرکز را درک میکنند. تجربهٔ نخست ما بسیار امیدوارکننده بود و خانوادهها به اندازه توان خود در هزینهٔ بازپروری کودکانشان سهیم شدند و مهمتر آنکه برای پذیرش تدریجی وضع کودکان و برخورد سازنده با | امروزه که در جهان اهمیت این بخش جا افتاده است، سازمان و انجمنهایی تلاش میکنند کمک کنند. دولت تلاش میکند کمک کند. خانوادههای کودکان هم که میزان بهبود کودکشان را لمس میکنند ارزش کار مرکز را درک میکنند. تجربهٔ نخست ما بسیار امیدوارکننده بود و خانوادهها به اندازه توان خود در هزینهٔ بازپروری کودکانشان سهیم شدند و مهمتر آنکه برای پذیرش تدریجی وضع کودکان و برخورد سازنده با آنها به یُمن آموزش و عزم و همراهی آمادگی یافتند تا فردایی با کرامت برای آنها بسازند. | ||
خط ۳٬۰۱۱: | خط ۳٬۰۱۱: | ||
مؤسسات امام صدر مشتاقانه در پی شناسایی و برآوردن نیازهای مردم و همکاری با | مؤسسات امام صدر مشتاقانه در پی شناسایی و برآوردن نیازهای مردم و همکاری با آنهاست. اگر به کارنامۀ سالهای اخیر مؤسسات نگاه کنیم، تحولها و نوآوریهای بسیاری میبینیم. چند سال قبل، مؤسسات امام صدر به یکی از قدیمیترین مجموعههای کارشناسی، بووز (Booz)، مراجعه کرد تا ساختارش را ارزیابی کند و به مؤسسات صدر پیشنهادهایی بدهد که با اجرای آنها بازدهی اجرایی و اثربخشی بر مردم و جامعه افزایش یابد. بووز سال ۲۰۱۱ ساختار تشکیلاتی و روشهایی اجرایی مؤسسات صدر را بررسی کرد و آن را با جمعیتها و سازمانهای فعال داخلی، منطقهای و جهانی سنجید. سپس به مؤسسات پیشنهاداتی داد که سازگار و متناسب با مؤسسات صدری بودند و راهبرد و برنامههای آیندهٔ مؤسسات شدند. | ||
خط ۳٬۰۲۹: | خط ۳٬۰۲۹: | ||
• تکامل و ارتقای نقشآفرینیهای زن و مرد در جامعه و در انتظار برابری بیشتر میان این نقشها. | • تکامل و ارتقای نقشآفرینیهای زن و مرد در جامعه و در انتظار برابری بیشتر میان این نقشها. | ||
• افزایش انتخابهای مردم با تعامل میان تواناییهای توانگران و نیازمندیهای محرومان. | • افزایش انتخابهای مردم با تعامل میان تواناییهای توانگران و نیازمندیهای محرومان. | ||
مؤسسات در چارچوب این دیدگاه، بر همآمیزی میان راهبردهای خدماتی و راهبردهای توسعه پای میفشارد تا پایهها و پیکرهها و ابزارهای کارش قوام گیرد و فلسفه وجودیاش در آموختن دائم از تجربه توانمندسازی معنا یابد و حافظه تشکیلاتیاش از ثبت تجربهها و گزارش | مؤسسات در چارچوب این دیدگاه، بر همآمیزی میان راهبردهای خدماتی و راهبردهای توسعه پای میفشارد تا پایهها و پیکرهها و ابزارهای کارش قوام گیرد و فلسفه وجودیاش در آموختن دائم از تجربه توانمندسازی معنا یابد و حافظه تشکیلاتیاش از ثبت تجربهها و گزارش آنها پربار شود. مؤسسات در راه گسترش تجارب خود و اثرگذاری آنها بر سیاستهای عمومی و محیط خارجی گام برمیدارد، زیرا یقین دارد که «زکات دانش انفاق آن است.» | ||
راهبرد ما حکایتی دارد | راهبرد ما حکایتی دارد | ||
خط ۳٬۰۳۷: | خط ۳٬۰۳۷: | ||
از اینرو، مؤسسات امام صدر برنامه سه سال آیندهش را باید بهگونهای پی میریخت که تا پایان سال ۲۰۱۵ در توانمندسازی فرهنگی، بهداشتی، اجتماعی و اقتصادیِ زنان پیشگام شود و فارغالتحصیلان و کارمندان و راهبرانش الگوی زن توانمند، فعال و مسئول در جامعه و خانواده باشند. | از اینرو، مؤسسات امام صدر برنامه سه سال آیندهش را باید بهگونهای پی میریخت که تا پایان سال ۲۰۱۵ در توانمندسازی فرهنگی، بهداشتی، اجتماعی و اقتصادیِ زنان پیشگام شود و فارغالتحصیلان و کارمندان و راهبرانش الگوی زن توانمند، فعال و مسئول در جامعه و خانواده باشند. | ||
افزون بر آن، بر سرپرستی فراگیر از کودکان و نونهالان در مجتمع فرهنگی و میان خانواده، وظیفه سرپرستی و پرورش همراه با تضمین سرزندگی و آموزش راستین به همه | افزون بر آن، بر سرپرستی فراگیر از کودکان و نونهالان در مجتمع فرهنگی و میان خانواده، وظیفه سرپرستی و پرورش همراه با تضمین سرزندگی و آموزش راستین به همه آنها در محیطی امن و آراسته به انجام رسد و مرغوبترین و معیاریترین امکانات کامل و اساسی بهداشتی طبق نیاز مردم در وضعیتهای گوناگون اجتماعی و اقتصادی و بهداشتی در هر منطقه فراهم آید تا همه اعضای خانوادهها در زمان و مکان مناسب از بهداشت و بیشترین خدمات مورد نیازشان برخوردار شوند. | ||
مدیریت مؤسسات امام صدر با تکیه بر این اولویتهای سازنده در نگرش مؤسسات، پیریزی نقشه اجرایی روشن و کاملی را در سر پروراند تا این نگرش بر پایه روششناسیِ «سنجشنامه کار ترازمند» تحقق یابد. بر همین اساس، چهار سپهر راهبردی را برگزید: | مدیریت مؤسسات امام صدر با تکیه بر این اولویتهای سازنده در نگرش مؤسسات، پیریزی نقشه اجرایی روشن و کاملی را در سر پروراند تا این نگرش بر پایه روششناسیِ «سنجشنامه کار ترازمند» تحقق یابد. بر همین اساس، چهار سپهر راهبردی را برگزید: | ||
• توانمندسازی زنان. | • توانمندسازی زنان. | ||
• پرورش نونهالان و سرپرستی و حمایت از | • پرورش نونهالان و سرپرستی و حمایت از آنها. | ||
• فراهمآوری خدمات بهداشتی پایه. | • فراهمآوری خدمات بهداشتی پایه. | ||
• نهادینه کردن مدیریت کارآمد. | • نهادینه کردن مدیریت کارآمد. | ||
خط ۳٬۰۵۸: | خط ۳٬۰۵۸: | ||
• توانمندسازی فرهنگی، بهداشتی، اجتماعی و اقتصادی زنان بهگونهای که فارغالتحصیلان، کارمندان و راهبران مؤسسات الگویی شوند برای زن توانمند و سهیم و مسئولیتپذیر در زندگی اجتماعی و اقتصادی خانواده و جامعه؛ | • توانمندسازی فرهنگی، بهداشتی، اجتماعی و اقتصادی زنان بهگونهای که فارغالتحصیلان، کارمندان و راهبران مؤسسات الگویی شوند برای زن توانمند و سهیم و مسئولیتپذیر در زندگی اجتماعی و اقتصادی خانواده و جامعه؛ | ||
• سرپرستی فراگیر کودکان و نونهالان در مؤسسات و در میان خانواده همراه با تضمین سرزندگی و آموزش راستین به همهٔ | • سرپرستی فراگیر کودکان و نونهالان در مؤسسات و در میان خانواده همراه با تضمین سرزندگی و آموزش راستین به همهٔ آنها در محیطی امن و آراسته؛ | ||
• تأمین بهداشت اولیه و فراگیر و ارائۀ مرغوبترین و معیاریترین امکانات کامل و اساسی؛ بهداشتی طبق نیاز مردم در وضعیتهای گوناگون اجتماعی، اقتصادی و بهداشتی در هر منطقه تا همۀ اعضای خانوادهها در زمان و مکان مناسب از بهداشت و بیشترین خدمات مورد نیازشان برخوردار شوند. | • تأمین بهداشت اولیه و فراگیر و ارائۀ مرغوبترین و معیاریترین امکانات کامل و اساسی؛ بهداشتی طبق نیاز مردم در وضعیتهای گوناگون اجتماعی، اقتصادی و بهداشتی در هر منطقه تا همۀ اعضای خانوادهها در زمان و مکان مناسب از بهداشت و بیشترین خدمات مورد نیازشان برخوردار شوند. | ||