confirmed، مدیران
۳۲٬۹۱۵
ویرایش
(←یمن) |
|||
(۱۷ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
خط ۴۴: | خط ۴۴: | ||
=== اهمیت تاریخی و مذهبی === | === اهمیت تاریخی و مذهبی === | ||
خاورمیانه از نخستین | خاورمیانه از نخستین خواستگاههای تمدن جهان بوده است. بسیاری از باورها و آیینهای جهان از اینجا برخواسته اند. خاورمیانه زادگاه ادیان مهمی چون یهودیت، مسیحیت و اسلام است و اماکن متبرکه این سه دین نیز در این منطقه قرار دارد. نخستین یافتههاء آدمی در اینجا بوده است. نخستین قانونهای جهان در اینجا نوشته شده است. و... | ||
=== اهمیت اقتصادی === | === اهمیت اقتصادی === | ||
هرچند که خاورمیانه و قلب آن یعنی منطقه خلیج فارس دارای تمدن، تاریخ و فرهنگ کهنی میباشد، اما آنچه که این منطقه را در جهان به این درجه از اهمیت رسانده است، معادن سرشار انرژی خصوصا«نفت» آن میباشد. امتیازی که هیچ ویژگی دیگری نمیتواند در دنیا با آن رقابت کند، و این منطقه دارای بزرگترین ذخایر انرژی در جهان است. ذخایر نفتی شناخته شده کشورهای حوزه خلیج فارس 360 میلیارد بشکه است یعنی 64% از ذخایر نفتی جهان متعلق به هفت کشور حوزه خلیج فارس است. مهمترین و بیشترین ذخیره نفت به ترتیب در عربستان 2/163 میلیارد بشکه، کویت 4/65، عراق 59، ایران 56، امارات 5/7، قطر 7/3و بحرین 4/2 میباشد. بدین ترتیب درآمدهای ناشی از نفت این کشورها از سال 1973 تا 1993 به بیش از دو هزارو پانصد میلیارد دلار میرسد. براساس گزارش انجمن مستقل نفتی آمریکا (IPAA)، کشورهای عضو اپیک با در اختیار داشتن 4/8 میلیارد بشکه، در حدود 78% از ذخایر نفت جهان را به خود اختصاص دادهاند و این در حالی است که تنها 5/6 درصد از مصرف جهانی نفت خام به این کشورها مربوط میشود. | هرچند که خاورمیانه و قلب آن یعنی منطقه خلیج فارس دارای تمدن، تاریخ و فرهنگ کهنی میباشد، اما آنچه که این منطقه را در جهان به این درجه از اهمیت رسانده است، معادن سرشار انرژی خصوصا«نفت» آن میباشد. امتیازی که هیچ ویژگی دیگری نمیتواند در دنیا با آن رقابت کند، و این منطقه دارای بزرگترین ذخایر انرژی در جهان است. ذخایر نفتی شناخته شده کشورهای حوزه خلیج فارس 360 میلیارد بشکه است یعنی 64% از ذخایر نفتی جهان متعلق به هفت کشور حوزه خلیج فارس است. مهمترین و بیشترین ذخیره نفت به ترتیب در عربستان 2/163 میلیارد بشکه، کویت 4/65، عراق 59، ایران 56، امارات 5/7، قطر 7/3و بحرین 4/2 میباشد. بدین ترتیب درآمدهای ناشی از نفت این کشورها از سال 1973 تا 1993 به بیش از دو هزارو پانصد میلیارد دلار میرسد. براساس گزارش انجمن مستقل نفتی آمریکا (IPAA)، کشورهای عضو اپیک با در اختیار داشتن 4/8 میلیارد بشکه، در حدود 78% از ذخایر نفت جهان را به خود اختصاص دادهاند و این در حالی است که تنها 5/6 درصد از مصرف جهانی نفت خام به این کشورها مربوط میشود. | ||
در این میان کشورهای عربستان، عراق، امارات، کویت، ایران و ونزوئلا 70 درصد ذخایر جهانی را در اختیار دارند و پنج کشور اصلی نفت خیز خلیج فارس (عربستان- کویت- امارات- عراق- ایران) با دارا بودن حدود 81 درصد از ذخایر اوپک، مهمترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان نفت خام هستند که بدون در نظر گرفتن آنها، نه میتوان اوپک و ساختار آن را شناخت و نه بازار جهانی نفت را بررسی و تحولات آتی آنرا ارزیابی کرد. در این مقایسه آمریکا به تنهایی بیش از 25% نفت تولیدی جهان را مصرف میکند در حالی که کمتر از 3 درصد از ذخایر نفت خام جهان را دارد. اروپا نیز با داشتن کمتر از 12% از ذخایر نفت جهان بیش از 21 درصد مصرف جهانی نفت خام را به خود اختصاص داده است و کشور ژاپن با بیش از 7% مصرف نفت خام، اساساً فاقد ذخایر نفت است. با توجه به وابستگی و تک محصولی کشورهای خاورمیانه به ویژه در حوزه خلیج فارس به صنعت نفت که بین 95 تا 100 درصد از درآمد ارزی این کشورها از جمله ایران از فروش نفت بدست میآید، دو نکته از اهمیت بیشتری برخوردار است؛ اول این که با درآمد عظیم نفت کشورهای خلیج فارس از جمله ایران و منطقه خاورمیانه، هنوز فاصله زیادی با صنعتی شدن دارند و دوم این که به سادگی میتوان دریافت که امنیت این منطقه و جریان نفت برای کشورهای منطقه و همچنین واردکنندگان تا چه حد اساسی و حیاتی است و نفت چگونه به کالای استراتژیکی تبدیل شده و به خلیج فارس در هزاره سوم میلادی موقعیت بینظیری بخشیده است که هیچ منطقهای در جهان را نمیتوان از این نظر با آن مقایسه کرد. | در این میان کشورهای عربستان، عراق، امارات، کویت، ایران و ونزوئلا 70 درصد ذخایر جهانی را در اختیار دارند و پنج کشور اصلی نفت خیز خلیج فارس (عربستان- کویت- امارات- عراق- ایران) با دارا بودن حدود 81 درصد از ذخایر اوپک، مهمترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان نفت خام هستند که بدون در نظر گرفتن آنها، نه میتوان اوپک و ساختار آن را شناخت و نه بازار جهانی نفت را بررسی و تحولات آتی آنرا ارزیابی کرد. در این مقایسه آمریکا به تنهایی بیش از 25% نفت تولیدی جهان را مصرف میکند در حالی که کمتر از 3 درصد از ذخایر نفت خام جهان را دارد. اروپا نیز با داشتن کمتر از 12% از ذخایر نفت جهان بیش از 21 درصد مصرف جهانی نفت خام را به خود اختصاص داده است و کشور ژاپن با بیش از 7% مصرف نفت خام، اساساً فاقد ذخایر نفت است. با توجه به وابستگی و تک محصولی کشورهای خاورمیانه به ویژه در حوزه خلیج فارس به صنعت نفت که بین 95 تا 100 درصد از درآمد ارزی این کشورها از جمله ایران از فروش نفت بدست میآید، دو نکته از اهمیت بیشتری برخوردار است؛ اول این که با درآمد عظیم نفت کشورهای خلیج فارس از جمله ایران و منطقه خاورمیانه، هنوز فاصله زیادی با صنعتی شدن دارند و دوم این که به سادگی میتوان دریافت که امنیت این منطقه و جریان نفت برای کشورهای منطقه و همچنین واردکنندگان تا چه حد اساسی و حیاتی است و نفت چگونه به کالای استراتژیکی تبدیل شده و به خلیج فارس در هزاره سوم میلادی موقعیت بینظیری بخشیده است که هیچ منطقهای در جهان را نمیتوان از این نظر با آن مقایسه کرد. | ||
علاوه بر این، طبق پیشبینی ها در 25 سال آینده ذخایر نفت تمام جهان به جز چهار کشور عمده یعنی ایران، عربستان، عراق و کویت تمام خواهد شد و کشورهایی که در حال حاضر دارای نفت هستند در آینده نیازمند نفت خلیج فارس خواهند بود. البته داشتن ذخایر نفتی به تنهایی فرصت محسوب نمیشود، چه این که بیشترین سهم از این فرصت ها را غربیها به ویژه آمریکا در مصرف و ذخیره سازی نفت بردهاند. در کشورهای واقع در کرانه خلیج فارس علاوه بر تولید نفت، گاز طبیعی از منابعی است که به علت فراوانی ذخایر آن بر اهمیت این منطقه در خاورمیانه افزوده است. بطوری که کشورهای حوزه خلیج فارس قریب به 30% از کل ذخایر گاز جهان را به خود اختصاص دادهاند و ایران با ذخیره فراوان گاز و از نظر تولید و استخراج آن در رأس کشورهای خلیج فارس قرار دارد. از نظر صنعت پتروشیمی نیز منطقه خاورمیانه نقش عمده ای در پیشرفت اقتصاد و توسعه صنایع ملتهای جهان دارد و 4/1از محصولات صنعتی کشورهای پیشرفته اروپا از صنایع پتروشیمی خاورمیانه تامین میشود و سالانه 330 هزار تن اوره، 100 هزار تن اسید سولفوریک و 20 هزار تن ملانین و روزانه پنج هزار تن آمونیاک و متانول از کشورهای حوزه خلیج فارس به | علاوه بر این، طبق پیشبینی ها در 25 سال آینده ذخایر نفت تمام جهان به جز چهار کشور عمده یعنی ایران، عربستان، عراق و کویت تمام خواهد شد و کشورهایی که در حال حاضر دارای نفت هستند در آینده نیازمند نفت خلیج فارس خواهند بود. البته داشتن ذخایر نفتی به تنهایی فرصت محسوب نمیشود، چه این که بیشترین سهم از این فرصت ها را غربیها به ویژه آمریکا در مصرف و ذخیره سازی نفت بردهاند. در کشورهای واقع در کرانه خلیج فارس علاوه بر تولید نفت، گاز طبیعی از منابعی است که به علت فراوانی ذخایر آن بر اهمیت این منطقه در خاورمیانه افزوده است. بطوری که کشورهای حوزه خلیج فارس قریب به 30% از کل ذخایر گاز جهان را به خود اختصاص دادهاند و ایران با ذخیره فراوان گاز و از نظر تولید و استخراج آن در رأس کشورهای خلیج فارس قرار دارد. از نظر صنعت پتروشیمی نیز منطقه خاورمیانه نقش عمده ای در پیشرفت اقتصاد و توسعه صنایع ملتهای جهان دارد و 4/1از محصولات صنعتی کشورهای پیشرفته اروپا از صنایع پتروشیمی خاورمیانه تامین میشود و سالانه 330 هزار تن اوره، 100 هزار تن اسید سولفوریک و 20 هزار تن ملانین و روزانه پنج هزار تن آمونیاک و متانول از کشورهای حوزه خلیج فارس به [[اروپا]]، [[ایالات متحده آمریکا|آمریکا]] و اقیانوسیه صادر میشود. | ||
=== اهمیت استراتژیک و نظامی === | === اهمیت استراتژیک و نظامی === | ||
خاورمیانه محل تلاقی سه قاره بزرگ آسیا، اروپا و آفریقا و مشتمل بر قلمروها و آبراههایی است که در زمره پراهمیتترین مناطق ژئواستراتژیک جهان میباشد. اهمیت استراتژیک و نظامی خاورمیانه به لحاظ مجاورت با دو اقیانوس اطلس و هند و وجود دریاهایی مانند دریای مدیترانه، دریای احمر، دریای خزر، دریای سیاه و همچنین خلیج فارس، از دیرباز مورد توجه کانونهای قدرت جهانی بوده است علاوه بر این که وجود کانال ها و تنگههای استراتژیکی چون کانال سوئز (محل اتصال دریاهای مدیترانه و سرخ در مصر)، تنگه هرمز (محل اتصال خلیج فارس و دریای عمان)، تنگههای بسفر و داردانل (در شمال غرب ترکیه)، تنگه باب المندب (دریای سرخ به خلیج عدن در جنوب غربی عربستان)، تنگه جبل الطارق (اتصال دریای مدیترانه با اقیانوس اطلس)، نقش برجسته خاورمیانه را دو چندان کرده است. به همین منظور، تسلط بر این منطقه یکی از اصلیترین منازعات دو ابرقدرت شوروی سابق و آمریکا در دوران جنگ سرد بود. در میان مناطق استراتژیک خاورمیانه، آبراه خلیج فارس و تنگه هرمز به لحاظ سوق الجیشی و ژئواستراتژیکی، یکی از چهارده نقطه مهم جهان به شمار میرود و بنا به نظریه دریاسالار (آلفرد ماهان آمریکائی 1902)، خلیج فارس هارتلند زمین بوده و تسلط بر آن تسلط بر جهان است. | خاورمیانه محل تلاقی سه قاره بزرگ آسیا، اروپا و آفریقا و مشتمل بر قلمروها و آبراههایی است که در زمره پراهمیتترین مناطق ژئواستراتژیک جهان میباشد. اهمیت استراتژیک و نظامی خاورمیانه به لحاظ مجاورت با دو اقیانوس اطلس و هند و وجود دریاهایی مانند دریای مدیترانه، دریای احمر، دریای خزر، دریای سیاه و همچنین خلیج فارس، از دیرباز مورد توجه کانونهای قدرت جهانی بوده است علاوه بر این که وجود کانال ها و تنگههای استراتژیکی چون کانال سوئز (محل اتصال دریاهای مدیترانه و سرخ در مصر)، تنگه هرمز (محل اتصال خلیج فارس و دریای عمان)، تنگههای بسفر و داردانل (در شمال غرب ترکیه)، تنگه باب المندب (دریای سرخ به خلیج عدن در جنوب غربی عربستان)، تنگه جبل الطارق (اتصال دریای مدیترانه با اقیانوس اطلس)، نقش برجسته خاورمیانه را دو چندان کرده است. به همین منظور، تسلط بر این منطقه یکی از اصلیترین منازعات دو ابرقدرت شوروی سابق و آمریکا در دوران جنگ سرد بود. در میان مناطق استراتژیک خاورمیانه، آبراه خلیج فارس و تنگه هرمز به لحاظ سوق الجیشی و ژئواستراتژیکی، یکی از چهارده نقطه مهم جهان به شمار میرود و بنا به نظریه دریاسالار (آلفرد ماهان آمریکائی 1902)، خلیج فارس هارتلند زمین بوده و تسلط بر آن تسلط بر جهان است. | ||
و این چیزی است که از گذشتههای دور مورد توجه و نظر قدرتهای میلیتاریستی بوده است. با پایان یافتن قرون وسطی در اروپا و متعاقب آن شروع دوره رنسانس و آگاهی یافتن اروپائیان از منابع ثروتهای خاورمیانه، انگیزه تسلط آنان بر خلیج فارس را بیشتر نمود و پرتغالی ها (در سال 1497)، هلندیها (سال 1607)، فرانسویان (دهه ششم قرن هفده)، انگلستان در قرون 19 و 20 و آمریکائی ها از سال 1971 به بعد با تمام توان و قوای خود سعی در کنترل آن داشتند. علیرغم اینکه بخشی از نفت کشورهای حوزه خلیج فارس از طریق لوله به کشورهای مصرف کننده اروپا صادر میشود، ولی روزانه از تنگه هرمز از 15 تا 20 میلیون بشکه نفت توسط نفت کشهای غول پیکر ترانزیت میشود ضمن این که صدها کشتی تجاری نیز روزانه از این آبراه عبور میکنند | و این چیزی است که از گذشتههای دور مورد توجه و نظر قدرتهای میلیتاریستی بوده است. با پایان یافتن قرون وسطی در اروپا و متعاقب آن شروع دوره رنسانس و آگاهی یافتن اروپائیان از منابع ثروتهای خاورمیانه، انگیزه تسلط آنان بر خلیج فارس را بیشتر نمود و پرتغالی ها (در سال 1497)، هلندیها (سال 1607)، فرانسویان (دهه ششم قرن هفده)، انگلستان در قرون 19 و 20 و آمریکائی ها از سال 1971 به بعد با تمام توان و قوای خود سعی در کنترل آن داشتند. علیرغم اینکه بخشی از نفت کشورهای حوزه خلیج فارس از طریق لوله به کشورهای مصرف کننده اروپا صادر میشود، ولی روزانه از تنگه هرمز از 15 تا 20 میلیون بشکه نفت توسط نفت کشهای غول پیکر ترانزیت میشود ضمن این که صدها کشتی تجاری نیز روزانه از این آبراه عبور میکنند<ref>خاورمیانه - پرسمان | ||
https://www.porseman.com › خاورمیانه | https://www.porseman.com › خاورمیانه | ||
</ref> | </ref>. | ||
== مشترکات و | == مشترکات و تشابهات قانونی کشورهای خاورمیانه == | ||
به جز کشورهای [[ایران]]، [[اسرائیل]]، [[ترکیه]]، جزیره قبرس، کراتاری و داکلیکا، بقیه ۱۳ کشور، عرب زبان بوده و دارای تاریخ مشترک هستند. خاورمیانه با دارا بودن ۳۱۴ میلیون نفر مسلمان، بزرگترین منطقه مسلمان نشین در جهان به شمار میآید. در واقع ۹۳ درصد جمعیت آن [[مسلمان]] هستند. کشورهای عرب زبان در سیستمهای سیاسی خود متفاوت عمل میکنند و در بعضی از این کشورها دین به بخشی از سیاست تبدیل شده یعنی رهبر سیاسی کشور همزمان رهبر مذهبی نیز محسوب میشود. سیستم حکومتی در کشورهای [[اردن]]، [[امارات متحده عربی]]، [[بحرین]] و [[کویت]] بر پایه سلطنت مشروطه اجراییست و پادشاه شخصاً در سایر نهادهای حکومتی اعمال نفوذ و تقسیم قدرت میکند. کشورهای [[عربستان سعودی]]، [[قطر]] و [[عمان]] به صورت سلطنت مطلقه اداره میشوند و قدرت منحصراً در اختیار رئیس حکومت است. کشورهای ایران، [[یمن]]، [[سوریه]]، [[عراق]]، لبنان، اسرائیل، ترکیه، مصر، فلسطین و قبرس از مدل دولت جمهوری پیروی میکنند. در لبنان نمایندگی در پارلمان بین مسیحیان و مسلمانان تقسیم شده است. کراتاری و داکلیکا در جزیره قبرس نیز منطقههای تحت سلطه بریتانیا هستند. هیچ سیستم قانونگذاری یکسان و یکپارچه ای در کشورهای عربی و یا در کل خاورمیانه وجود ندارد اما ویژگیهای قوانین عربی با هم شباهتهای زیادی دارند. همه کشورهای عربی به جز عربستان سعودی و عمان دارای قوانین مدنی مدرن هستند. در کل قوانین در کشورهای عربی مبنای شرعی دارند، شرع یا دین اسلام به طرق مختلف به عنوان قانون عادی در همه این کشورها به کار میرود، در مواردی که قانونی وضع نشده شرع مبنای تصمیمگیری خواهد بود. در مورد قوانین شرعی نیز در این کشورها اختلاف نظر بین فقهای دینی ممکن است وجود داشته باشد. ایران مانند کشورهای عربی دارای قانون اساسی اسلامی است. قوانین در جزیره قبرس از اصول کشور انگلستان پیروی میکنند. در ترکیه قانون اساسی مدنی است و قانون اساسی اسلامی وجود ندارد. در این کشور دین از سیاست جداست | به جز کشورهای [[ایران]]، [[اسرائیل]]، [[ترکیه]]، جزیره قبرس، کراتاری و داکلیکا، بقیه ۱۳ کشور، عرب زبان بوده و دارای تاریخ مشترک هستند. خاورمیانه با دارا بودن ۳۱۴ میلیون نفر مسلمان، بزرگترین منطقه مسلمان نشین در جهان به شمار میآید. در واقع ۹۳ درصد جمعیت آن [[مسلمان]] هستند. کشورهای عرب زبان در سیستمهای سیاسی خود متفاوت عمل میکنند و در بعضی از این کشورها دین به بخشی از سیاست تبدیل شده یعنی رهبر سیاسی کشور همزمان رهبر مذهبی نیز محسوب میشود. سیستم حکومتی در کشورهای [[اردن]]، [[امارات متحده عربی]]، [[بحرین]] و [[کویت]] بر پایه سلطنت مشروطه اجراییست و پادشاه شخصاً در سایر نهادهای حکومتی اعمال نفوذ و تقسیم قدرت میکند. کشورهای [[عربستان سعودی]]، [[قطر]] و [[عمان]] به صورت سلطنت مطلقه اداره میشوند و قدرت منحصراً در اختیار رئیس حکومت است. کشورهای ایران، [[یمن]]، [[سوریه]]، [[عراق]]، لبنان، اسرائیل، ترکیه، مصر، فلسطین و قبرس از مدل دولت جمهوری پیروی میکنند. در لبنان نمایندگی در پارلمان بین مسیحیان و مسلمانان تقسیم شده است. کراتاری و داکلیکا در جزیره قبرس نیز منطقههای تحت سلطه بریتانیا هستند. هیچ سیستم قانونگذاری یکسان و یکپارچه ای در کشورهای عربی و یا در کل خاورمیانه وجود ندارد اما ویژگیهای قوانین عربی با هم شباهتهای زیادی دارند. همه کشورهای عربی به جز عربستان سعودی و عمان دارای قوانین مدنی مدرن هستند. در کل قوانین در کشورهای عربی مبنای شرعی دارند، شرع یا دین اسلام به طرق مختلف به عنوان قانون عادی در همه این کشورها به کار میرود، در مواردی که قانونی وضع نشده شرع مبنای تصمیمگیری خواهد بود. در مورد قوانین شرعی نیز در این کشورها اختلاف نظر بین فقهای دینی ممکن است وجود داشته باشد. ایران مانند کشورهای عربی دارای قانون اساسی اسلامی است. قوانین در جزیره قبرس از اصول کشور انگلستان پیروی میکنند. در ترکیه قانون اساسی مدنی است و قانون اساسی اسلامی وجود ندارد. در این کشور دین از سیاست جداست<ref>سفر به خاورمیانه و جزئیات آن - مجله GO2TR | ||
https://go2tr.com › ... › فهرست وبلاگ | https://go2tr.com › ... › فهرست وبلاگ | ||
</ref> | </ref>. | ||
== | == اسلامگرایی در خاورمیانه == | ||
ظهور جنبشهای نوین اسلامی در منطقه خاورمیانه در واکنش به محیط بحرانی این کشورها بود. | ظهور جنبشهای نوین اسلامی در منطقه خاورمیانه در واکنش به محیط بحرانی این کشورها بود. مهمترین عوامل بحرانزا در منطقه از یکسو جریانهای [[ملیگرایی]] بود که میان مسلمانان خاورمیانه تفرقه ایجاد کرد و از سوی دیگر فقر و تضادهای طبقاتی بود که در نتیجه سیاستهای دولتهای ناکار آمد همچنان گسترش مییافت. ضعف نظامی کشورهای منطقه و به ویژه شکست اعراب از [[رژیم صهیونیستی|اسرائیل]] و نیز بحران فرهنگی ناشی از تلاش این کشورها برای نوسازی و تقلید از غرب به انگیزه دستیابی به پیشرفتهای نظامی و توسعه اقتصادی از دیگر عوامل بحرانزا در منطقه بود. در این میان ناکامیگفتمانهای رقیب مانند گفتمان [[سکولاریسم|سکولار]] [[ملیگرا]]، گرایش به [[اسلامگرایی]] را در منطقه تسریع کرد. شکست اعراب از اسرائیل در ۱۳۴۶ش/ ۱۹۶۷ و مرگ [[جمال عبدالناصر]] رهبر ملیگرای مصر در ۱۳۴۹ش/ ۱۹۷۰ زمینه زوال اندیشههای ملیگرایی عرب و جانشین کردن گفتمان جدید (اسلامگرایی) را فراهم کرد و راه را برای فعالیت گروههای اسلامگرا هموار نمود<ref> فایز ساره، دراسات فی الاسلام السیاسی، ج۱، ص۵</ref>. | ||
در ۱۳۵۷ش/۱۹۷۹ اسلامگرایی در خاورمیانه با پیروزی انقلاب اسلامی ایران به اوج خود رسید. بسیاری از جنبشهای اسلامی به نوعی از انقلاب اسلامی ایران الهام گرفتند و برای رسیدن به جامعه اسلامی آن را الگوی خود قرار دادن | در ۱۳۵۷ش/۱۹۷۹ اسلامگرایی در خاورمیانه با پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]] به اوج خود رسید. بسیاری از جنبشهای اسلامی به نوعی از انقلاب اسلامی ایران الهام گرفتند و برای رسیدن به جامعه اسلامی آن را الگوی خود قرار دادن<ref>انقلاب ایران، مقدمه جان اسپوزیتو</ref>. | ||
از دهه ۱۳۵۰ش/ ۱۹۷۰ بر تعداد احزاب و گروههای اسلامگرا در کشورهای خاورمیانه افزوده شد. این تشکلها در عرصه سیاسی این کشورها نقش مؤثری داشتند. در مصر جمعیت | از دهه ۱۳۵۰ش/ ۱۹۷۰ بر تعداد احزاب و گروههای اسلامگرا در کشورهای خاورمیانه افزوده شد. این تشکلها در عرصه سیاسی این کشورها نقش مؤثری داشتند. در مصر جمعیت [[اخوان المسلمین|اخوانالمسلمین]]، که در [[اسفند]] ۱۳۰۶/ مارس ۱۹۲۸ تأسیس شده بود، با توجه به فضای سیاسی جدید، در ۱۳۶۳ش/ ۱۹۸۴ در انتخابات مجلس هفت کرسی را به دست آورد. در دورههای بعد نیز حضور آنها در مجلس همچنان ادامه داشت. در لبنان الجماعة الاسلامیة در ۱۳۴۵ش/ ۱۹۶۴ و دو حزب شیعی امل (افواج المقامة اللبنانیة) و حزباللّه در دهههای ۱۳۵۰ و ۱۳۶۰ش/ ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ به وجود آمدند. در فلسطین نیز [[جنبش جهاد اسلامی]] (حرکة الجهادالاسلامی) تحت تأثیر انقلاب اسلامی ایران و جنبش حماس با تأسی از اخوانالمسلمین در این زمان شکل گرفتند. در عراق حزب الدعوة الاسلامیه با آنکه در سالهای ۱۳۳۷ـ۱۳۳۸ش/ ۱۹۵۸ـ ۱۹۵۹ تأسیس شده بود، اما پس از انقلاب اسلامی ایران بر فعالیتش افزوده شد. در سوریه جبهه اسلامی سوریه (الجبهة الاسلامیة فی سوریا) در ۱۳۵۹ش/ ۱۹۸۰ از گروههای مختلف اسلامی شکل گرفت. در اردن اخوانالمسلمین قانونی شناخته شد و در انتخابات ۱۳۶۸ش/ ۱۹۸۹، ۲۲ کرسی مجلس را به دست آورد. در یمن در ۱۳۴۹ش/۱۹۷۰ شاخهای از اخوانالمسلمین تأسیس شد و پس از وحدت بین یمن شمالی و جنوبی در ۱۳۶۹ش/ ۱۹۹۰ شمار احزاب اسلامی که به صورت قانونی فعالیت میکردند، به ۴۶ رسید. در کویت [[جمعیت اصلاح اجتماعی]] (جمعیة الاصلاح الاجتماعی) که در ۱۳۴۲ش/۱۹۶۳ شکل گرفته بود در دهه ۱۳۵۰ و ۱۳۶۰ش/ ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ به اوج فعالیت خود رسید. در ترکیه نیز در دهه ۱۳۵۰ش/ ۱۹۷۰ احزاب اسلامیمانند [[حزب رفاه]] (رفاه پارتیسی) و حزب نظام ملی (ملی نظام پارتیسی) به وجود آمدند که در صحنه سیاسی ترکیه نقش مهمیداشتند<ref> حیدر ابراهیم علی، التیارات الاسلامیة و قضیة الدیمقراطیة، ج۱، ص۸۸ـ۹۱</ref>. | ||
== زیباترین شهرهای خاورمیانه == | == زیباترین شهرهای خاورمیانه == | ||
=== دبی- امارات متحده عربی === | === دبی- امارات متحده عربی === | ||
دبی یک شهر رویایی به تمام معنا است. هر گوشه از دبی پر از شگفتی و پر از جاذبه | دبی یک شهر رویایی به تمام معنا است. هر گوشه از دبی پر از شگفتی و پر از جاذبه گردشگری است و به قدری شهر زیبایی است که از آن با نام آرمان شهر یاد میکنند. بعضی از بلندترین برج ها و آسمان خراشهای دنیا در دبی ساخته شدهاند و از طرفی سواحل دبی، صحراهای دبی، مراکز خرید مدرن دبی، بازارهای سنتی و اماکن تفریحی دبی، همه و همه سرشار از جذابیت و شگفتی هستند. گذشته از همه این ها هتلهای لوکس و رستوارنهای شیکی که در دبی ساخته شدهاند و به خاطر وجود همه این هاست که دبی را به عنوان یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه میشناسند. | ||
=== دوحه- قطر === | === دوحه- قطر === | ||
دوحه به عنوان بزرگترین شهر و پایتخت قطر شناخته میشود و بعضی از زیباترین جاذبههای گردشگری قطر را در خود جای داده است. دوحه نیز مانند قطر پر از مراکز خرید مدرن و جاذبههای گردشگری دیدنی است و به همین خاطر هم هست که به عنوان یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه شناخته میشود. جالب است که بدانید خیلی از توریستانی که به قطر سفر میکنند، به خاطر شرکت در برنامههای تفریحی مربوط به بازی گلف، خرید از بازارهای سنتی دوحه و تجربه تفریحات هیجان انگیز و استراحت در سواحل زیبای دوحه راهی قطر میشوند. | دوحه به عنوان بزرگترین شهر و پایتخت [[قطر]] شناخته میشود و بعضی از زیباترین جاذبههای گردشگری قطر را در خود جای داده است. دوحه نیز مانند قطر پر از مراکز خرید مدرن و جاذبههای گردشگری دیدنی است و به همین خاطر هم هست که به عنوان یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه شناخته میشود. جالب است که بدانید خیلی از توریستانی که به قطر سفر میکنند، به خاطر شرکت در برنامههای تفریحی مربوط به بازی گلف، خرید از بازارهای سنتی دوحه و تجربه تفریحات هیجان انگیز و استراحت در سواحل زیبای دوحه راهی قطر میشوند. | ||
=== پترا اردن === | === پترا اردن === | ||
پترا یکی دیگر از زیباترین شهرهای خاورمیانه است که در کشور دیدنی اردن واقع شده است. پترو یکی از زیباترین و تاریخیترین شهرهای خاورمیانه نیز به حساب میآید و به همین خاطر است که میگویند سفر به پترا مساوی سفر در زمان است. پترا ساختمانهای سنگی بسیار زیبایی دارد و همیشه از دید توریستانی که به تاریخ و معماری باستانی علاقهمندند، جذاب بوده است. | پترا یکی دیگر از زیباترین شهرهای خاورمیانه است که در کشور دیدنی [[اردن]] واقع شده است. پترو یکی از زیباترین و تاریخیترین شهرهای خاورمیانه نیز به حساب میآید و به همین خاطر است که میگویند سفر به پترا مساوی سفر در زمان است. پترا ساختمانهای سنگی بسیار زیبایی دارد و همیشه از دید توریستانی که به تاریخ و معماری باستانی علاقهمندند، جذاب بوده است. | ||
=== بیروت لبنان === | === بیروت لبنان === | ||
بیروت به عنوان پایتخت لبنان به خاطر تاریخ، فرهنگ منحصر به فرد و سنتهای جالب مردمانش در جهان شناخته شده است. در این شهر اماکن دیدنی و تاریخی متعددی وجود دارد و در کنار آن بخش مدرن بیروت دارای سواحل بسیار زیبا، هتلهای بسیار لاکچری و کافه ها و رستورانهای جذابی است که همیشه نظر توریستان را به خودشان جلب کردهاند. به هر حال بیروت هم به عنوان یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه شناخته میشود. | [[بیروت]] به عنوان پایتخت [[لبنان]] به خاطر تاریخ، فرهنگ منحصر به فرد و سنتهای جالب مردمانش در جهان شناخته شده است. در این شهر اماکن دیدنی و تاریخی متعددی وجود دارد و در کنار آن بخش مدرن بیروت دارای سواحل بسیار زیبا، هتلهای بسیار لاکچری و کافه ها و رستورانهای جذابی است که همیشه نظر توریستان را به خودشان جلب کردهاند. به هر حال بیروت هم به عنوان یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه شناخته میشود. | ||
=== استانبول ترکیه === | === استانبول ترکیه === | ||
استانبول با اینکه پایتخت ترکیه نیست، اما بزرگترین شهر ترکیه محسوب میشود. استانبول در دو قاره آسیا و اروپا واقع شده است و جاذبههای گردشگری متعددی را از مساجد زیبا گرفته تا موزههای دیدنی و کاخهای تماشایی را در خود جای داده است. از این ها گذشته، استانبول مراکز خرید متعددی هم دارد و به عنوان بهشت خرید خاورمیانه شناخته میشود. | [[استانبول]] با اینکه پایتخت [[ترکیه]] نیست، اما بزرگترین شهر ترکیه محسوب میشود. استانبول در دو قاره آسیا و اروپا واقع شده است و جاذبههای گردشگری متعددی را از مساجد زیبا گرفته تا موزههای دیدنی و کاخهای تماشایی را در خود جای داده است. از این ها گذشته، استانبول مراکز خرید متعددی هم دارد و به عنوان [[بهشت]] خرید خاورمیانه شناخته میشود. | ||
=== قاهره مصر === | === قاهره مصر === | ||
قاهره شهر زیبایی است که معماریش همیشه زبانزد همه بوده است و با تاریخ و فرهنگ باستانیش گره خورده است. قاهره یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه است و همیشه به خاطر ساختمانهای ماقبل تاریخش مشهور بوده است. گذشته از همه این ها، قاهره برای خرید و تفریح نیز عالی است و به همین دلیل هم تا این اندازه محبوب است. | [[قاهره]] شهر زیبایی است که معماریش همیشه زبانزد همه بوده است و با تاریخ و فرهنگ باستانیش گره خورده است. قاهره یکی از زیباترین شهرهای خاورمیانه است و همیشه به خاطر ساختمانهای ماقبل تاریخش مشهور بوده است. گذشته از همه این ها، قاهره برای خرید و تفریح نیز عالی است و به همین دلیل هم تا این اندازه محبوب است. | ||
=== ابوظبی امارات متحده عربی === | === ابوظبی امارات متحده عربی === | ||
خط ۹۳: | خط ۹۳: | ||
=== ریاض عربستان سعودی === | === ریاض عربستان سعودی === | ||
ریاض پایتخت و بزرگترین شهر عربستان سعودی است. این شهر پهناور جاذبههای گردشگی و اماکن دیدنی متعددی را در خود جای داده است و به عنوان مرکز فرهنگی و تجاری عربستان سعودی شناخته میشود. جالب است که بدانید در ریاض سنت عربی با فرهنگ غربی به بهترین شکل ممکن آمیخته شده است و محبوب کسانی است که عاشق خرید، تاریخ، بولینگ، شترسواری و تفریحات هیجان انگیز هستند. | ریاض پایتخت و بزرگترین شهر [[عربستان سعودی]] است. این شهر پهناور جاذبههای گردشگی و اماکن دیدنی متعددی را در خود جای داده است و به عنوان مرکز فرهنگی و تجاری عربستان سعودی شناخته میشود. جالب است که بدانید در ریاض سنت عربی با فرهنگ غربی به بهترین شکل ممکن آمیخته شده است و محبوب کسانی است که عاشق خرید، تاریخ، بولینگ، شترسواری و تفریحات هیجان انگیز هستند. | ||
=== منامه بحرین === | === منامه بحرین === | ||
بحرین یکی از زیباترین کشورهای خاورمیانه است و پایتختش بحرین هم به عنوان یکی از جذابترین شهرهای توریستی خاورمیانه شناخته میشود. منامه بزرگترین شهر بحرین است و از نظر تاریخی و فرهنگی بسیار غنی است. منامه طبیعت بسیار زیبایی هم دارد و معماری مدرن و جاذبههای گردشگری شگفتانگیزش همیشه برای توریستان جذاب بودهاند | [[بحرین]] یکی از زیباترین کشورهای خاورمیانه است و پایتختش بحرین هم به عنوان یکی از جذابترین شهرهای توریستی خاورمیانه شناخته میشود. منامه بزرگترین شهر بحرین است و از نظر تاریخی و فرهنگی بسیار غنی است. منامه طبیعت بسیار زیبایی هم دارد و معماری مدرن و جاذبههای گردشگری شگفتانگیزش همیشه برای توریستان جذاب بودهاند<ref>زیباترین شهرهای خاورمیانه که از شهرهای اروپایی هم بهتر هستند ... | ||
https://zima.ir › news › 83-زیباتری... | https://zima.ir › news › 83-زیباتری... | ||
</ref> | </ref>. | ||
== ثروتمندترین و فقیرترین کشورهای خاورمیانه == | == ثروتمندترین و فقیرترین کشورهای خاورمیانه == | ||
=== قطر === | === قطر === | ||
قطر یکی از کوچکترین کشورهای خاورمیانه است و تنها مساحتی برابر با ۴.۴۷۳ مایل مربع را دارد. با این حال، این کشور از منابع زیادی بهره برده و از درآمد حاصل از منابع طبیعی خود بسیار ثروتمند شده است. قطر سومین کشور در جهان بوده که ذخایر ثابت نفت آن به ۱۵ میلیارد بشکه رسیده است. ثروت این کشور از منابع طبیعی به ۱۶۶.۹ میلیارد دلار میرسد. کشور قطر از کشورهای خاورمیانه است که جمعیت کمیدارد و جمعیت آن به حدود ۲.۸ میلیون نفر میرسد. از سوی دیگر سرانه تولید ناخالص داخلی آن بیش از ۱۲۹.۷۰۰ دلار تخمین زده شده است که بالاترین میزان نه تنها در خاورمیانه بلکه در جهان است. | [[قطر]] یکی از کوچکترین کشورهای خاورمیانه است و تنها مساحتی برابر با ۴.۴۷۳ مایل مربع را دارد. با این حال، این کشور از منابع زیادی بهره برده و از درآمد حاصل از منابع طبیعی خود بسیار ثروتمند شده است. قطر سومین کشور در جهان بوده که ذخایر ثابت نفت آن به ۱۵ میلیارد بشکه رسیده است. ثروت این کشور از منابع طبیعی به ۱۶۶.۹ میلیارد دلار میرسد. کشور قطر از کشورهای خاورمیانه است که جمعیت کمیدارد و جمعیت آن به حدود ۲.۸ میلیون نفر میرسد. از سوی دیگر سرانه تولید ناخالص داخلی آن بیش از ۱۲۹.۷۰۰ دلار تخمین زده شده است که بالاترین میزان نه تنها در خاورمیانه بلکه در جهان است. | ||
=== کویت === | === کویت === | ||
کویت یکی دیگر از کشورهای کوچک خاورمیانه با مساحت ۶.۸۸۰ مایل مربع است. کویت هم یکی دیگر از ثروتمندترین کشورها در جهان بوده که سرانه تولید ناخالص داخلی آن ۷۱.۳۰۰ دلار است. کشور کویت دهمین کشور ثروتمند جهان و دومین کشور خاورمیانه است. تولید ناخالص داخلی این کشور از منابع طبیعی، با توجه به جمعیت نسبتاً کم ۴.۳ میلیون نفری، بسیار بالا است. ظرفیت تولید نفت این کشور ۲.۵ میلیون بشکه در روز است و ذخایر نفتی آن حدود ۹۴ میلیارد بشکه تخمین زده میشود. واحد پول رسمی کویت به دینار کویت معروف بوده که با ارزشترین پول جهان است. | [[کویت]] یکی دیگر از کشورهای کوچک خاورمیانه با مساحت ۶.۸۸۰ مایل مربع است. کویت هم یکی دیگر از ثروتمندترین کشورها در جهان بوده که سرانه تولید ناخالص داخلی آن ۷۱.۳۰۰ دلار است. کشور کویت دهمین کشور ثروتمند جهان و دومین کشور خاورمیانه است. تولید ناخالص داخلی این کشور از منابع طبیعی، با توجه به جمعیت نسبتاً کم ۴.۳ میلیون نفری، بسیار بالا است. ظرفیت تولید نفت این کشور ۲.۵ میلیون بشکه در روز است و ذخایر نفتی آن حدود ۹۴ میلیارد بشکه تخمین زده میشود. واحد پول رسمی کویت به دینار کویت معروف بوده که با ارزشترین پول جهان است. | ||
=== امارات متحد عربی (UAE) === | === امارات متحد عربی (UAE) === | ||
امارات متحده عربی کشور دیگری است که در شبه جزیره عربستان واقع شده و سومین کشور ثروتمند خاورمیانه محسوب میشود. این کشور ۳۲.۳۰۰ مایل مربع مساحت دارد و سرانه تولید ناخالص داخلی آن ۶۷.۷۰۰ دلار است. اقتصاد این کشور تا حدودی به ذخایر معدنی غنی آن متکی بوده و درآمد نفتی آن ۳۷۷ میلیارد دلار است. این کشور ۹.۳ میلیون نفر جمعیت دارد که براساس تخمین، ۷.۸ میلیون نفر آن مهاجران هستند. | [[امارات متحده عربی]] کشور دیگری است که در شبه جزیره عربستان واقع شده و سومین کشور ثروتمند خاورمیانه محسوب میشود. این کشور ۳۲.۳۰۰ مایل مربع مساحت دارد و سرانه تولید ناخالص داخلی آن ۶۷.۷۰۰ دلار است. اقتصاد این کشور تا حدودی به ذخایر معدنی غنی آن متکی بوده و درآمد نفتی آن ۳۷۷ میلیارد دلار است. این کشور ۹.۳ میلیون نفر جمعیت دارد که براساس تخمین، ۷.۸ میلیون نفر آن مهاجران هستند. | ||
'''فقیرترین کشورهای خاورمیانه''' | '''فقیرترین کشورهای خاورمیانه''' | ||
=== سوریه === | === سوریه === | ||
سوریه یکی از کشورهای خاورمیانه است که با لبنان، ترکیه، اردن، اسرائیل و عراق هم مرز است. تخمین زده میشود که جمعیت این کشور ۱۷ میلیون نفری است که در منطقه ۷۱.۵۰۰ مایل مربعی سکونت دارند. اقتصاد سوریه یکی از متنوعترین اقتصادها در این منطقه است که بخشهای اصلی آن به کشاورزی، خدمات، صنعت و نفت مرتبط بوده و سرانه تولید ناخالص داخلی این کشور پایینترین سطح را در خاورمیانه دارد و این میزان معادل ۲.۹۰۰ دلار است. از سوی دیگر جنگ در سوریه به کلی اقتصاد را در این کشور بهم ریخته و خسارتهای اقتصادی شدیدی وارد کرده است. خسارتهای اقتصادی ناشی از جنگ در سوریه به بیش از ۲۳۷ میلیارد دلار رسیده است. | [[سوریه]] یکی از کشورهای خاورمیانه است که با لبنان، ترکیه، اردن، اسرائیل و عراق هم مرز است. تخمین زده میشود که جمعیت این کشور ۱۷ میلیون نفری است که در منطقه ۷۱.۵۰۰ مایل مربعی سکونت دارند. اقتصاد سوریه یکی از متنوعترین اقتصادها در این منطقه است که بخشهای اصلی آن به کشاورزی، خدمات، صنعت و نفت مرتبط بوده و سرانه تولید ناخالص داخلی این کشور پایینترین سطح را در خاورمیانه دارد و این میزان معادل ۲.۹۰۰ دلار است. از سوی دیگر جنگ در سوریه به کلی اقتصاد را در این کشور بهم ریخته و خسارتهای اقتصادی شدیدی وارد کرده است. خسارتهای اقتصادی ناشی از جنگ در سوریه به بیش از ۲۳۷ میلیارد دلار رسیده است. | ||
=== یمن === | === یمن === | ||
یمن کشوری است که در قسمت جنوبی شبه جزیره عربستان واقع شده و مساحتی معادل ۲۰۳،۸۵۰ مایل مربع را شامل میشود. این کشور تولید ناخالص داخلی در حدود ۷۳.۴۴۵ میلیارد دلار دارد و جمعیتی بالغ بر ۲۸ میلیون نفر را در خود جای داده است. سرانه تولید ناخالص داخلی ۲.۵۰۰ دلار بوده که کمترین مقدار در خاورمیانه است. حدود ۹۰ درصد صادرات این کشور، نفت بوده که به بیش از ۴ میلیارد بشکه از ذخایر نفت ثابت میرسد | [[یمن]] کشوری است که در قسمت جنوبی شبه جزیره عربستان واقع شده و مساحتی معادل ۲۰۳،۸۵۰ مایل مربع را شامل میشود. این کشور تولید ناخالص داخلی در حدود ۷۳.۴۴۵ میلیارد دلار دارد و جمعیتی بالغ بر ۲۸ میلیون نفر را در خود جای داده است. سرانه تولید ناخالص داخلی ۲.۵۰۰ دلار بوده که کمترین مقدار در خاورمیانه است. حدود ۹۰ درصد صادرات این کشور، نفت بوده که به بیش از ۴ میلیارد بشکه از ذخایر نفت ثابت میرسد<ref>ثروتمندترین و فقیرترین کشورهای خاورمیانه و جایگاه ایران در ... | ||
https://dinu.ir › سرگرمی › دانستنیها | https://dinu.ir › سرگرمی › دانستنیها | ||
</ref> | </ref>. | ||
== پانویس == | == پانویس == |