فرق و مذاهب اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۲: خط ۱۲:
== وجه ارزشمند بودن مباحث فرق و مذاهب ==
== وجه ارزشمند بودن مباحث فرق و مذاهب ==
مؤلف و روایتگر ملل و نحل و فرق و مذاهب اگر از شجاعت علمی لازم و روحی صادق و بدون تعصب بهره‎مند نباشد، آگاهی ناقص و مخدوش را به طالبین ارائه می‎دهد ومعرفت آنان را به مذهب و عقیده‎ای به بدبینی و شك و تردید گرایش می‎دهد. در تبیین هر مذهبی باید از كتاب‎های اصیل و مورد قبول آنان بهره برد و هرگز بر نوشته‎های مخالفان اكتفا نكرد.
مؤلف و روایتگر ملل و نحل و فرق و مذاهب اگر از شجاعت علمی لازم و روحی صادق و بدون تعصب بهره‎مند نباشد، آگاهی ناقص و مخدوش را به طالبین ارائه می‎دهد ومعرفت آنان را به مذهب و عقیده‎ای به بدبینی و شك و تردید گرایش می‎دهد. در تبیین هر مذهبی باید از كتاب‎های اصیل و مورد قبول آنان بهره برد و هرگز بر نوشته‎های مخالفان اكتفا نكرد.
جمعی از نویسندگان ملل و نحل، تعصبات دینی و مصالح شخصی خویش را، در نوشته‎های خود تأثیر داده‎اند و واقعیت و حقیقت مذاهب دیگر را ارائه نداده‎اند. یكی از اساتید و اندیشندان معاصر از این فاجعه علمی ابراز تأسف می‎كند و برای این نویسندگان نمونه‎های ذكر می‎كند. وی در این زمینه می‎نویسد:
جمعی از نویسندگان ملل و نحل، تعصبات دینی و مصالح شخصی خویش را، در نوشته‎های خود تأثیر داده‎اند و واقعیت و حقیقت مذاهب دیگر را ارائه نداده‎اند. یكی از اساتید و اندیشمندان معاصر از این فاجعه علمی ابراز تأسف می‎كند و برای این نویسندگان نمونه‎های ذكر می‎كند. وی در این زمینه می‎نویسد:
«[[كتاب ملل و نحل]] [[شهرستانی]] از كتاب‎های معروف در قلمرو تاریخ عقاید ملل جهان است كه همگان با نام و موضوع آن آشنایی دارند، این كتاب در همه كتابخانه‎ها موجود و در اختیار دیگران است، وی در معرفی شیعه می‎گوید:
«[[كتاب ملل و نحل]] [[شهرستانی]] از كتاب‎های معروف در قلمرو تاریخ عقاید ملل جهان است كه همگان با نام و موضوع آن آشنایی دارند، این كتاب در همه كتابخانه‎ها موجود و در اختیار دیگران است، وی در معرفی شیعه می‎گوید:
#  
#  
خط ۲۰: خط ۲۰:
# او [[علی]] را خدای لازم الاطاعه می‎دانست<ref>سبحانی، جعفر، فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی، ج 1، ص 10.</ref>. و دروغ‎های متعدد دیگری كه به شیعه نسبت داده است، هر كس اندك آشنایی با [[مذهب شیعه]] داشته باشد [[دروغ]] بودن این مطالب برایش همانند آفتاب روشن است. بعضی از نویسندگان دیگر هم، بعد از وی، ‌بی‎پروا شیعه را به شكل یاد شده معرفی كرده‎اند. برای نمونه «[[احمد امین]] در [[كتاب فجر الاسلام]] تهمت‌هائی به شیعه زد و سپس در [[نجف]] از محضر مصلح كبیر شیخ [[محمد حسین کاشف الغطاء|محمد حسین كاشف الغطا]]، معذرت خواست و گفت ریشه اشتباه من این بود كه مصادر و مدارك كافی درباره عقیده شیعه نداشتم»، كه امروز این عذر هرگز پذیرفتنی نیست و از یك محقق چنین سخنی بعید است.
# او [[علی]] را خدای لازم الاطاعه می‎دانست<ref>سبحانی، جعفر، فرهنگ عقاید و مذاهب اسلامی، ج 1، ص 10.</ref>. و دروغ‎های متعدد دیگری كه به شیعه نسبت داده است، هر كس اندك آشنایی با [[مذهب شیعه]] داشته باشد [[دروغ]] بودن این مطالب برایش همانند آفتاب روشن است. بعضی از نویسندگان دیگر هم، بعد از وی، ‌بی‎پروا شیعه را به شكل یاد شده معرفی كرده‎اند. برای نمونه «[[احمد امین]] در [[كتاب فجر الاسلام]] تهمت‌هائی به شیعه زد و سپس در [[نجف]] از محضر مصلح كبیر شیخ [[محمد حسین کاشف الغطاء|محمد حسین كاشف الغطا]]، معذرت خواست و گفت ریشه اشتباه من این بود كه مصادر و مدارك كافی درباره عقیده شیعه نداشتم»، كه امروز این عذر هرگز پذیرفتنی نیست و از یك محقق چنین سخنی بعید است.
بسیار مشاهده گردیده كه اطلاعاتِ موجود در میان [[اهل سنت و جماعت|اهل‌تسنن]] پیرامون شیعه، غالباً از كتاب‎های همانند ملل و نحل شهرستانی كه از سر تعصب و با مستنداتی ضعیف یا بدون مدرك نگارش یافته‎اند، گرفته شده است و آثار زیانباری را در پی داشته است، این وضع در مورد فِرق اسلامی دیگر هم دیده می‎شود، [[معتزله]] از فرقه‎های كلامی است كه با چنین بی‎مهری‎های روبرو است و نسبت‎هایی كه به آنها داده شده، غالباً با استناد به كتب مخالفین آنها بوده است كه در نتیجه از نظر علمی ارزش لازم را ندارد علاوه بر دروغ‎های كه آگاهانه یا غیر آگاهانه نویسندگانی، مانند شهرستانی به آنها نسبت داده‎اند. امید آن كه نویسندگان فرق و مذاهب از سر انصاف و واقع بینی به این كار همت گمارند.
بسیار مشاهده گردیده كه اطلاعاتِ موجود در میان [[اهل سنت و جماعت|اهل‌تسنن]] پیرامون شیعه، غالباً از كتاب‎های همانند ملل و نحل شهرستانی كه از سر تعصب و با مستنداتی ضعیف یا بدون مدرك نگارش یافته‎اند، گرفته شده است و آثار زیانباری را در پی داشته است، این وضع در مورد فِرق اسلامی دیگر هم دیده می‎شود، [[معتزله]] از فرقه‎های كلامی است كه با چنین بی‎مهری‎های روبرو است و نسبت‎هایی كه به آنها داده شده، غالباً با استناد به كتب مخالفین آنها بوده است كه در نتیجه از نظر علمی ارزش لازم را ندارد علاوه بر دروغ‎های كه آگاهانه یا غیر آگاهانه نویسندگانی، مانند شهرستانی به آنها نسبت داده‎اند. امید آن كه نویسندگان فرق و مذاهب از سر انصاف و واقع بینی به این كار همت گمارند.
 
== تاریخچه ==
== تاریخچه ==
بحث از فرق و مذاهب در میان انسان‌ها به شکل مدون و غیر مدون رایج بوده است. تاریخ فرق و مذاهب را، در میان مسلمانان از زمان پیامبر (صلّی‌الله‌علیه‌و‌آله) در قرآن می‌یابیم. «برای نمونه در سوره بقره حدود شصت آیه<ref> بقره/سوره۲، آیه۶۰۴۰</ref>
بحث از فرق و مذاهب در میان انسان‌ها به شکل مدون و غیر مدون رایج بوده است. تاریخ فرق و مذاهب را، در میان مسلمانان از زمان پیامبر (صلّی‌الله‌علیه‌و‌آله) در قرآن می‌یابیم. «برای نمونه در سوره بقره حدود شصت آیه<ref> بقره/سوره۲، آیه۶۰۴۰</ref>
confirmed
۵۴۷

ویرایش