آخرالزمان
| آخزالزمان | |
|---|---|
 | |
| نام | آخرالزمان |
| نام رایج | آخرالزمان |
آخرالزمان، یعنی آخرین دوره از زیستگاه بشر در کره خاکی. این واژه در منابع دینی ما نیز به معنای پایان جهان است که نشانه آن، رخ دادن حوادث مهمی است که میتواند به معنای پایان زندگی بشر در کره خاکی باشد.
آخرالزمان در ادیان الهی
این واژه همانطور که در اسلام پر نمود است، در دیگر ادیان الهی چون مسیحیت، یهودیت و آیین زرتشت نیز در کانون توجه قرار دارد.
مهمترین ویژگیهای مردم در آخرالزمان
مهمترین ویژگی این دوره، افول دینداری مردم است که در پی آن، منجی بشریت ظهور میکند و بعد از سپری شدن دوره حکومتش، دنیا به پایان میرسد و قیامت آغاز میشود.
نشانههای آخرالزمان
در قرآن و روایات، نشانههایی برای دوره آخرالزمان برشمرده شده است. نزول آخرین دین با عنوان اسلام همراه با ختم نبوت اولین علامت آخرالزمان است. به همیندلیل، در تفاسیر مختلف یکی از علایم قیامت در ذیل آیه شریفه:
فَهَلْ یَنْظُرُونَ إِلاَّ السّاعَةَ أَنْ تَأْتِیَهُمْ بَغْتَةً فَقَدْ جاءَ أَشْراطُها [محمد–18] 
. مبعوث شدن پیامبر (صلّیالله علیه وآله) معرفی شده است که این زمان در مقایسه با عمر دنیا، به روز قیامت بسیار نزدیک است. در برخی دیگر از روایات، آخرالزمان بیشتر به زمان ظهور منجی مربوط و از علایم ظهور شناخته میشود که در ادامه و به طور فهرست به نام تعدادی از آن اشاره میشود:
1.خروج سفیانی[۱]. 2.کسوف خورشید در نیمه ماه رمضان و خسوف ماه در پایان آن[۲]. 3.قتل نفس زکیه[۳]. 4. خروج دجّال[۴][۵]. 5. رخ دادن جنگها و کشتارها و از میان رفتن نشانههای حق[۶]. 6. ظاهر شدن فسادهای بزرگ در دنیا[۷]. 7. فراوان شدن هرج و مرج و سست شدن ایمان مردم[۸]. 8. حضور افراد نالایق در مدیریت جامعه[۹]. 9. بیحیایی در زنان و کودکان[۱۰]. 10. بینیازی مرد از زن و زن از مرد[۱۱].
حوادث مهم مربوط به آخرالزمان
رجعت
در روایات آمده است هنگام ظهور منجی (عجّلالله تعالی فرجهالشّریف)، عدهای از مومنان و شیعیان دوستدار حضرت که از دنیا رفتهاند، به اذن الهی دوباره زنده میشوند و به دنیا رجعت خواهند کرد تا در رکاب حضرت او را یاری کنند و نیز برخی از دشمنان اهلبیت برای گرفتن انتقام بازگردانده میشوند تا عذاب دنیا را بچشند و به قدرت و شوکت آن حضرت پی ببرند[۱۲]. همچنین مطابق با مفاد روایات و تفاسیر؛ آیه شریفه: وَ یَوْمَ نَحْشُرُ مِنْ کُلِّ أُمَّةٍ فَوْجًا مِمَّنْ یُکَذِّبُ بِآیَاتِنَا فَهُمْ یُوزَعُونَ [نمل–83] (به یاد آور) روزی را که ما از هر امّتی، گروهی را از کسانی که آیات ما را تکذیب میکردند، محشور میکنیم و آنها را نگه میداریم تا به یکدیگر ملحق شوند؛ به رجعت اشاره میکند. در این آیه، فقط به برانگیخته شدن عدّهای از مکذبان و نه همه آنها اشاره شده است. به همینجهت، بیان کردهاند که آیه مربوط به آخرالزمان است. در آنزمان، عدهای از نیکوکاران و بدکاران زمانهای گذشته زنده میشوند تا نتیجه اعمال خویش را ببینند[۱۳][۱۴][۱۵].
حاکمیت آرامش و صلح پایدار بر دنیا
یکی از برنامههای اصلی در آخرالزمان، حاکمیت عدل مهدوی و ایجاد آرامش و معنویت در سراسر جهان است. قرآن در ضمن چند آیه به این نکته اشاره کرده است:
وَعَدَ اللّهُ الَّذینَ ءَامَنوا... وَلَیُبدِّلَنَّهُم مِن بَعدِ خَوفِهِم أَمناً [نور–55]
و إِنَّ الأَرضَ لِلّهِ یُورِثُها مَن یَشاءُ مِن عِبادِهِ و العاقِبَةُ لِلمُتَّقین [اعراف–128]
این سنخ از آیات، بیانکننده این حقیقت است که همه مردم دنیا در عهد منجی و در سایه حکومت حضرت در صلح و آرامش و نیز معنویت زندگی خواهند کرد[۱۶][۱۷][۱۸]. در روایات نیز به این موضوع اشاره شده است که به بیان یک نمونه بسنده میشود. از قول پیامبر (صلّیالله علیه و آله) نقل شده است که مهدی از فرزندان من است. او در غیبت خواهد بود و وقتی که ظهور کند، زمین را از عدل و داد پر خواهد کرد، آن هنگام که از ظلم و ستم پر شده باشد[۱۹].
توقف نافرمانیها
از دیگر نشانههای آخرالزمان و هنگام ظهور منجی، توقف گناهان است. جعفر بن محمد (علیهالسّلام) در توصیف حال جامعه و مردم پس از ظهور فرمود: وَ لا یَعْصُونَ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ فِی اَرْضِهِ: یعنی مردم در عصر ظهور گناه نخواهند کرد[۲۰].
گسترش علم در میان مردم
از دیگر نشانههای آخرالزمان، گسترش علم و آگاهی نزد مردم است. این موضوع با روایتی از امام باقر و امام صادق (علیهماالسّلام) تایید میشود. امام باقر (علیهالسّلام) فرمود: وقتی قائم ما قیام کند، خداوند دست بر سر بندگان بگذارد و عقول آنان را جمع کند و سامان بخشد و فکر و اندیشه آنان را کامل کند[۲۱] و باز از امام صادق (علیهالسّلام) نقل شده است که فرمود: علم بیست و هفت حرف است. همه معارفی که پیامبران (علیهمالسّلام) آوردهاند، فقط دو حرف است و وقتی که قائم ما قیام کند، بیست و پنج حرف دیگر علم را آشکار کند و آن را در بین مردم گسترش دهد[۲۲].
نابودی یاجوج و ماجوج
از دیگر نشانههای زمان ظهور منجی، نابودی یاجوج و ماجوج است. قرآن درباره یاجوج و ماجوج بیان میکند:
حَتَّی إِذَا فُتِحَتْ یَأْجُوجُ وَمَأْجُوجُ وَهُمْ مِنْ کُلِّ حَدَبٍ یَنْسِلُونَ [انبیاء–96] تا زمانی که سدّ یأجوج و مأجوج گشوده شود و آنان از هر زمین بلندی سرازیر میشوند. در برخی از روایات آمده است که در آخرالزمان، قوم یأجوج و مأجوج سدّ ذوالقرنین را تخریب میکنند و در اندک زمانی سرتاسر جهان را پر از ظلم و فساد خواهند کرد تا آنکه در عصر ظهور منجی به طور کلی از بین خواهند رفت[۲۳][۲۴].
توصیف آخرالزمان در دیگر ادیان
آخرالزمان در مسیحیت
منجی آخرالزمان در مسیحیت، حضرت عیسی (علیهالسّلام) است که رجعت خواهد کرد. در کتاب مقدس، این نام بیش از سیصدبار و در چندین باب ذکر شده است[۲۵][۲۶]. مسیحیان معتقدند که وقتی مسیح بازگردد، دنیا آباد خواهد شد[۲۷]؛[۲۸] و مردم در صلح و آرامش زندگی خواهند کرد[۲۹].
نشانههای آخرالزمان در مسیحیت
همانطور که آخرالزمان در اسلام نشانههایی دارد، در سایر ادیان نیز به وجود رخدادهایی گره خورده است. از جمله:
1.مسیح وقتی ظهور میکند که دنیا از ظلم و جور پر شده و گناه جامعه رو در بر میگیرد[۳۰].
2.کشورهای جهان با یکدیگر وارد جنگ خواهند شد و زلزله رخ خواهد داد و قحطی فرا خواهد گرفت[۳۱].
3.در کتاب مقدس آمده است که شخصی به نام دجّال، قبل از ظهور حضرت خواهد آمد[۳۲].
آخرالزمان در یهودیت
آخرالزمان در دین یهود، با نام روز خدا یا روزهای آخر معرفی شده است. در این دوره، گناهکاران به سزای اعمالشان خواهند رسید و قوم یهود به نهایت عزت و عظمت خود خواهد رسید[۳۳] و حاکمی از نسل پدر داوود ظهور، و جهان را از عدل و داد پر خواهد کرد[۳۴]؛[۳۵]؛[۳۶]؛[۳۷].
آخرالزمان در آیین زرتشت
در آیین زرتشت آمده است قبل از آخرالزمان دو قدرت ماورایی (کیهانی) در امور خیر و شر با هم در نزاع هستند. قدرت ماورایی به نام «اهورا مزدا» یا «روح خیر» در برابر یک قدرت ماورایی دیگر به نام «اهریمن» و یا «روح شر» ظاهر خواهد شد که در وقت آخرالزمان با ظهور شخصی به نام شوسیانس یا سوشیانت به عنوان منجی خیر بر شرّ غلبه خواهد کرد و دوره آرامش و پاکی فرا خواهد رسید[۳۸]. سوشیانس پس از ظهور، جهان را از نو خواهد ساخت و تاریکیها و پلشتیها را از بین خواهد برد[۳۹]. یاران شوسیانس، انسانهایی نیکاندیش، نیکگفتار و نیکرفتارند و هیچگاه دروغ نمیگویند[۴۰].
جستارهای وابسته
پانویس
- ↑ شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ۱۳۵۰ ش، ص ۳۰۴.
- ↑ . محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، سال ۱۴۰۳ هجری قمری، ج ۶، ص ۳۰۳.
- ↑ شیخ صدوق، کمالالدین، نشر مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ج ۲، ص ۶۴۹.
- ↑ محمدباقر مجلسی، بحار الأنوار، ۱۴۰۳ق، ج ۵۲، ص۱۸۱؛
- ↑ قشیری نیشابوری، صحیح مسلم، دار الکتب العلمیة، ج ۴، ص ۲۲-۲۱.
- ↑ عبدالکریم حائری یزدی، الزام الناصب، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ص ۱۰۲ به بعد.
- ↑ حافظ رجب البرسی، مشارق انوار الیقین، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ص ۷۲.
- ↑ ابن کثیر دمشقی، النهایة فی الفتن و الملاحم، ۱۴۰۸ ق، ص ۴۰-۴۱.
- ↑ علی بن ابراهیم قمی، تفسیر القمی، ۱۳۸۷ ق، ج ۲، ص ۳۰۷.
- ↑ همان.
- ↑ حاکم نیشابوری، المستدرک علی الصحیحین، دار الکتب العلمیة، ج ۴، ص 484
- ↑ شیخ طبرسی، مجمع البیان، ج 7، ص367.
- ↑ شیخ طبرسی، مجمعالبیان، ج 7، ص 366
- ↑ سید هاشم بحرانی، تفسیر البرهان، ج 4، ص 228-231؛
- ↑ سید محمدحسین طباطبایی، تفسیر المیزان، ج 15، ص397 و ص 398
- ↑ شیخ طبرسی، مجمعالبیان، ج 7، ص 106
- ↑ عیّاشی سمرقندی، تفسیر عیّاشی، ج 1، ص 183 و ج 2، ص 50 و 56-61
- ↑ عبدعلی حویزی، تفسیر نورالثقلین، ج 2، ص57.
- ↑ سید سلیمان بن ابراهیم قندوزی، ینابیع المودّة، ص 448.
- ↑ لطفالله صافی گلپایگانی، منتخب الاثر، ص 497.
- ↑ همان، ص 483
- ↑ محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، ج 52، ص 336
- ↑ محمد بن جریر طبری، جامعالبیان فی تفسیر القرآن، ج 17، ص 115-121
- ↑ سید محمد صدر، تاریخ مابعد الظهور، ص 146-150
- ↑ کتاب مقدس، متی، باب ۲۴، ۲۵
- ↑ مرقس، باب ۱۳، لوقا، باب ۲۱
- ↑ یوحنا، باب ۴، آیه ۴۲
- ↑ عبرانیان باب ۹، آیه ۲۸
- ↑ اشعیا، باب ۲، آیه ۷.
- ↑ اشعیا، باب ۴۸، آیه ۱۱.
- ↑ متّی، باب۲۴، آیه ۷ به بعد
- ↑ یوحنا، باب ۲، آیه ۱۸
- ↑ عاموس، باب ۵، آیه ۱۸-۲۰؛ باب ۲، آیه ۱۲-۱۷
- ↑ عاموس، باب ۱۱، آیه ۱۸
- ↑ هوشع، باب ۲، آیه ۲۰-۲۵
- ↑ میکاه، باب ۵، آیه ۲۶
- ↑ ارمیا، باب ۲۳، آیه ۵۶
- ↑ جان ناس، تاریخ جامع ادیان، ص۳۱۸
- ↑ اوستا، ج ۱، ص ۴۸۷.
- ↑ اوستا، زامیادیشت، بند ۹۵
منابع
- شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ۱۳۵۰ش، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، سال ۱۴۰۳ هجری قمری، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- شیخ صدوق، کمال الدین، نشر مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- قشیری نیشابوری، صحیح مسلم، دار الکتب العلمیة، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- عبدالکریم حائری یزدی، الزام الناصب، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- حافظ رجب البرسی، مشارق انوار الیقین، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- ابن کثیر دمشقی، النهایة فی الفتن و الملاحم، ۱۴۰۸ق، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- علی بن ابراهیم قمی، تفسیر القمی، ۱۳۸۷ق، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- حاکم نیشابوری، المستدرک علی الصحیحین، دار الکتب العلمیة، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- شیخ طبرسی، مجمع البیان، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- سید هاشم بحرانی، تفسیر البرهان، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- محمد حسین طباطبایی، تفسیر المیزان، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- عیّاشی سمرقندی، تفسیر عیّاشی، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- عبدعلی حویزی، تفسیر نورالثقلین، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- سید سلیمان بن ابراهیم قندوزی، ینابیع المودّه، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- لطفالله صافی گلپایگانی، منتخب الاثر، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- محمد بن جریر طبری، جامعالبیان فی تفسیر القرآن، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- سید محمد صدر، تاریخ مابعدالظهور، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- کتاب مقدس، متی، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
- جان ناس، تاریخ جامع ادیان،
- زامیادیشت، اوستا، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 18 شهریورماه 1405.
