پرش به محتوا

تونس: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۳ بایت حذف‌شده ،  ‏۵ دسامبر ۲۰۲۲
جز
تمیزکاری
جزبدون خلاصۀ ویرایش
جز (تمیزکاری)
خط ۱۱: خط ۱۱:
}}
}}
'''تونس''' یکی از مهمترین کشورهای آفریقاست که تحولات اخیر درحوزه بیداری اسلامی از آن کشور آغاز شد. سیاست خارجی تونس بر اساس حفظ استقلال، تمامیت ارضی، حسن همجواری، توسعه روابط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی با دیگر کشورها بنا نهاده شده است. به علت گرایش سران تونس به غرب، این کشور در جرگه کشورهای وابسته به غرب قرار می‌گیرد. اولویت سیاست خارجی تونس در وهله نخست کشورهای آفریقایی بویژه غرب آفریقا می‌باشد.
'''تونس''' یکی از مهمترین کشورهای آفریقاست که تحولات اخیر درحوزه بیداری اسلامی از آن کشور آغاز شد. سیاست خارجی تونس بر اساس حفظ استقلال، تمامیت ارضی، حسن همجواری، توسعه روابط سیاسی، اجتماعی و فرهنگی با دیگر کشورها بنا نهاده شده است. به علت گرایش سران تونس به غرب، این کشور در جرگه کشورهای وابسته به غرب قرار می‌گیرد. اولویت سیاست خارجی تونس در وهله نخست کشورهای آفریقایی بویژه غرب آفریقا می‌باشد.
هدف از ایجاد این صفحه، اولا: آشنایی نسبتا جامع بااین کشور و ثانیا: ایجاد منبع و مرجعیت در زمینه مذکور جهت شناخت کیفیت تعامل با مهم‌ترین جریانات دینی - مذهبی آنجا می‌باشد. از دیگر اهداف این پروژه ایجاد شناختی عمیق تر نسبت به عمده جریانات موجود در این کشور به صورت تخصصی برای مراکزی است که جهت فعالیت‌هایشان به چنین دانش میان مذهبی ای نیاز دارند. در مقاله پیش رو اطلاعاتی در زمینه‌های زیر از کشور تونس ارائه گردیده است: تاریخچه، جمعیت، فرهنگ وزبان، اقتصاد، دین و...
هدف از ایجاد این صفحه، اولا: آشنایی نسبتا جامع بااین کشور و ثانیا: ایجاد منبع و مرجعیت در زمینه مذکور جهت شناخت کیفیت تعامل با مهم‌ترین جریانات دینی - مذهبی آنجا می‌باشد. از دیگر اهداف این پروژه ایجاد شناختی عمیق تر نسبت به عمده جریانات موجود در این کشور به صورت تخصصی برای مراکزی است که جهت فعالیت‌هایشان به چنین دانش میان مذهبی ای نیاز دارند. در مقاله پیش رو اطلاعاتی در زمینه‌های زیر از کشور تونس ارائه گردیده است: تاریخچه، جمعیت، فرهنگ وزبان، اقتصاد، دین و...  
=تاریخچه=
=تاریخچه=


خط ۲۹: خط ۲۹:


وندال‌های ژرمن که در براندازی امپراتوری روم نقش داشتند، در سال ۴۳۹ میلادی کارتاژ را گشودند. فرمانروایی وندال‌ها تا سال ۵۳۳ میلادی ادامه داشت، زمانی که ارتش بیزانس این سرزمین را فتح نمود. تونس در این دوره بخشی از استان بیزانسی نومیدیا به‌شمار می‌آمد.<ref>[https://tarikhema.org/info/9695/معرفی-کشور-تونس/ https://tarikhema.org]</ref>
وندال‌های ژرمن که در براندازی امپراتوری روم نقش داشتند، در سال ۴۳۹ میلادی کارتاژ را گشودند. فرمانروایی وندال‌ها تا سال ۵۳۳ میلادی ادامه داشت، زمانی که ارتش بیزانس این سرزمین را فتح نمود. تونس در این دوره بخشی از استان بیزانسی نومیدیا به‌شمار می‌آمد.<ref>[https://tarikhema.org/info/9695/معرفی-کشور-تونس/ https://tarikhema.org]</ref>


'''دوره اسلامی'''
'''دوره اسلامی'''
خط ۴۵: خط ۴۴:


در سال ۱۷۰۵ میلادی حسین بن علی الترکی سردار عثمانی که از تبار یونانی بود به فرمانروایی تونس برگزیده شد. از آن پس فرزندان او دودمان خودگردان حسینیان را تشکیل داده و زیر نظر عثمانی بر تونس فرمان راندند.<ref>http://wiki.ahlolbait.com/تونس</ref>
در سال ۱۷۰۵ میلادی حسین بن علی الترکی سردار عثمانی که از تبار یونانی بود به فرمانروایی تونس برگزیده شد. از آن پس فرزندان او دودمان خودگردان حسینیان را تشکیل داده و زیر نظر عثمانی بر تونس فرمان راندند.<ref>http://wiki.ahlolbait.com/تونس</ref>


'''تاریخ معاصر تونس'''
'''تاریخ معاصر تونس'''
خط ۶۶: خط ۶۴:
سرانجام حکومت وی نیز پس از 23 سال دیکتاتوری، خودکامگی و اختناق در شرایطی مشابه، در 14 ژانویه 2011 (24 دی 1389) بواسطه قیام مردمی سرنگون شد و خود او به عربستان سعودی گریخت. با خروج بن علی، جایگاه رئیس‌جمهور تضعیف و نخست‌وزیر به عنوان رئیس حکومت، نقش اصلی را در اداره امور کشور به عهده گرفت. پس از پیروزی انقلاب تونس، محمد الغنوشی آخرین نخست‌وزیر دولت بن علی، تلاش نمود با کنترل اوضاع، خود را در رأس دولت حفظ نماید؛ ولی پافشاری مردم و تحصن آنها در مقابل ساختمان نخست‌وزیری، منجر به خروج تمامی چهره‌های دولت بن علی از قدرت گردید. آقایان باجی قائد السبسی، حمادی الجبالی و علی العریض نخست‌وزیران دولت انقلابی بودند که هر کدام بدلایلی ناچار به ترک عنوان خود شدند. <ref>https://fa.alkawthartv.com/news/103989</ref>
سرانجام حکومت وی نیز پس از 23 سال دیکتاتوری، خودکامگی و اختناق در شرایطی مشابه، در 14 ژانویه 2011 (24 دی 1389) بواسطه قیام مردمی سرنگون شد و خود او به عربستان سعودی گریخت. با خروج بن علی، جایگاه رئیس‌جمهور تضعیف و نخست‌وزیر به عنوان رئیس حکومت، نقش اصلی را در اداره امور کشور به عهده گرفت. پس از پیروزی انقلاب تونس، محمد الغنوشی آخرین نخست‌وزیر دولت بن علی، تلاش نمود با کنترل اوضاع، خود را در رأس دولت حفظ نماید؛ ولی پافشاری مردم و تحصن آنها در مقابل ساختمان نخست‌وزیری، منجر به خروج تمامی چهره‌های دولت بن علی از قدرت گردید. آقایان باجی قائد السبسی، حمادی الجبالی و علی العریض نخست‌وزیران دولت انقلابی بودند که هر کدام بدلایلی ناچار به ترک عنوان خود شدند. <ref>https://fa.alkawthartv.com/news/103989</ref>


==انقلاب یاسمین==
== انقلاب یاسمین ==
انقلاب تونس که به [[انقلاب یاسمین]] معروف شد، همچون سایر انقلاب‌های مردمی نشان‌دهنده به حداقل رسیدن مشروعیت نظام حاکم بود؛ نظامی که آزادی‌های سیاسی و مدنی را با شعار دولت رفاه مصادره کرد و در نهایت هیچ یک از این دو را محقق نساخت.
انقلاب تونس که به [[انقلاب یاسمین]] معروف شد، همچون سایر انقلاب‌های مردمی نشان‌دهنده به حداقل رسیدن مشروعیت نظام حاکم بود؛ نظامی که آزادی‌های سیاسی و مدنی را با شعار دولت رفاه مصادره کرد و در نهایت هیچ یک از این دو را محقق نساخت.


خط ۱۰۱: خط ۹۹:
استان سلیانه، استان سوسه، استان سیدی بوزید، استان صفاقس، استان قابس، استان قبلی، استان قصرین، استان قفصه، قیروان،  
استان سلیانه، استان سوسه، استان سیدی بوزید، استان صفاقس، استان قابس، استان قبلی، استان قصرین، استان قفصه، قیروان،  
استان الکاف، استان مدنین، استان منستیر، استان منوبه، استان مهدیه، استان نابل
استان الکاف، استان مدنین، استان منستیر، استان منوبه، استان مهدیه، استان نابل


پایتخت و شهر‌های مهم:
پایتخت و شهر‌های مهم:
خط ۱۳۳: خط ۱۳۰:


الی خوبی در زمینه آموزش و پرورش ایجاد نماید و در این زمینه بسیار موفق ظاهر شده است. در این کشور دانشگاه‌های خصوصی زیادی دیده می‌شود که برای دانشجویان خارجی در نظر گرفته شده‌اند.<ref>https://go2tr.com/tunisia#10</ref>
الی خوبی در زمینه آموزش و پرورش ایجاد نماید و در این زمینه بسیار موفق ظاهر شده است. در این کشور دانشگاه‌های خصوصی زیادی دیده می‌شود که برای دانشجویان خارجی در نظر گرفته شده‌اند.<ref>https://go2tr.com/tunisia#10</ref>


گردشگری:
گردشگری:
خط ۱۸۲: خط ۱۷۸:


KASBAH
KASBAH


موسیقی
موسیقی


"مالوف" یکی از موسیقی سنتی تونس ایست که بسیار به میراث عربی خود مدیون است که با استفاده از سازهای کوبه‌ای و بادی نواخته می‌شود. دیگر سبک‌های موسیقی تونس کلاسیک هستند.مثل:
"مالوف" یکی از موسیقی سنتی تونس ایست که بسیار به میراث عربی خود مدیون است که با استفاده از سازهای کوبه‌ای و بادی نواخته می‌شود. دیگر سبک‌های موسیقی تونس کلاسیک هستند. مثل:


NOUBA(با نفوذ اسپانیایی)
NOUBA(با نفوذ اسپانیایی)
chghoul و bachraf ( با نفوذ از موسیقی ترکی)
chghoul و bachraf (با نفوذ از موسیقی ترکی)
 


صنایع دستی
صنایع دستی
خط ۲۳۴: خط ۲۲۸:


=وضعیت دین=
=وضعیت دین=


مذاهب اسلامی:
مذاهب اسلامی:


سیاست حاکمان تونس در طول تاریخ این بود که جز مذهب مالکی، مذهب دیگری رواج پیدا نکند؛ بنابراین مذهب بیشتر مردم تونس «مالکی» است. مذاهب «شیعی»، «حنفی» و «اباضی» ـ نحله‌ای از خوارج ـ نیز در این کشور زندگی می‌کنند.<ref>[https://farsi.al-shia.org/تشیع-در-تونس/ https://farsi.al-shia.org]</ref>
سیاست حاکمان تونس در طول تاریخ این بود که جز مذهب مالکی، مذهب دیگری رواج پیدا نکند؛ بنابراین مذهب بیشتر مردم تونس «مالکی» است. مذاهب «شیعی»، «حنفی» و «اباضی» ـ نحله‌ای از خوارج ـ نیز در این کشور زندگی می‌کنند.<ref>[https://farsi.al-shia.org/تشیع-در-تونس/ https://farsi.al-shia.org]</ref>


اهل سنت در تونس:
اهل سنت در تونس:
خط ۲۴۷: خط ۲۳۹:
در دوران جدید، فرانسه این کشور را به استعمار کشید تا سال 1956 که این کشور به استقلال دست یافت.
در دوران جدید، فرانسه این کشور را به استعمار کشید تا سال 1956 که این کشور به استقلال دست یافت.


بعد از استقلال، سیاست "حذف کامل دین [[اسلام]] از نظام دولتی و زندگی مردم تونس" دنبال شد. این سیاست ـ به موازات اقدامات "آتاتورک" و "پهلوی اول" به ترتیب در ترکیه و ایران ـ به دست «حبیب بورقیبه» در تونس اجرایی گردید. اما از سال 1987 که " زین‌العابدین بن علی" قدرت را در دست گرفت، دریافت که سیاست زور برای حذف دین، قابل پیگیری نیست ؛ لذا می‌کوشد تا جایی که عوارض نداشته باشد، فعالیت دینی ـ اسلامی را آزاد بگذارد که نمونه آن توجه جدید به "دانشگاه زیتونه" است که نماد اسلامی کشور تونس به شمار می‌آید. همچنین راه‌اندازی رادیو [[قرآن]]، توجه به مراکز قرآنی در حد حفظ و قرائت، و نیز تقید شخصی خود او به ظواهر شرع در همین راستا اجرا شد.
بعد از استقلال، سیاست "حذف کامل دین [[اسلام]] از نظام دولتی و زندگی مردم تونس" دنبال شد. این سیاست ـ به موازات اقدامات "آتاتورک" و "پهلوی اول" به ترتیب در ترکیه و ایران ـ به دست «حبیب بورقیبه» در تونس اجرایی گردید. اما از سال 1987 که " زین‌العابدین بن علی" قدرت را در دست گرفت، دریافت که سیاست زور برای حذف دین، قابل پیگیری نیست؛ لذا می‌کوشد تا جایی که عوارض نداشته باشد، فعالیت دینی ـ اسلامی را آزاد بگذارد که نمونه آن توجه جدید به "دانشگاه زیتونه" است که نماد اسلامی کشور تونس به شمار می‌آید. همچنین راه‌اندازی رادیو [[قرآن]]، توجه به مراکز قرآنی در حد حفظ و قرائت، و نیز تقید شخصی خود او به ظواهر شرع در همین راستا اجرا شد.


سیاست حاکمان تونس در طول تاریخ این بود که جز مذهب مالکی، مذهب دیگری رواج پیدا نکند؛ لذا مذهب بیشتر مردم تونس "مالکی" است. پیروان مذاهب "تشیع"، "حنفی" و "اباضی" نیز در این کشور زندگی می‌کنند.
سیاست حاکمان تونس در طول تاریخ این بود که جز مذهب مالکی، مذهب دیگری رواج پیدا نکند؛ لذا مذهب بیشتر مردم تونس "مالکی" است. پیروان مذاهب "تشیع"، "حنفی" و "اباضی" نیز در این کشور زندگی می‌کنند.
خط ۲۵۳: خط ۲۴۵:
نتیجه اقدامات لائیک حکومت‌ها در تاریخ این کشور، این بوده است که برخی از مسلمانان ـ علیرغم آنکه بسیار علاقمند به دین و قرآن هستند ـ نگاهشان نسبت به دین، نگاهی سکولار باشد و مثلا "حجاب" را جزء مسلمات دین ندانند و بی‌حجاب بودن برایشان امری طبیعی جلوه کند. اما اکنون جریاناتی ایجاد شده است که به دنبال زنده کردن تراث تاریخی است و می‌خواهد از لحاظ علمی بداند که مثلا فاطمیون که بودند و چه کردند و چه دستاوردهایی داشتند.
نتیجه اقدامات لائیک حکومت‌ها در تاریخ این کشور، این بوده است که برخی از مسلمانان ـ علیرغم آنکه بسیار علاقمند به دین و قرآن هستند ـ نگاهشان نسبت به دین، نگاهی سکولار باشد و مثلا "حجاب" را جزء مسلمات دین ندانند و بی‌حجاب بودن برایشان امری طبیعی جلوه کند. اما اکنون جریاناتی ایجاد شده است که به دنبال زنده کردن تراث تاریخی است و می‌خواهد از لحاظ علمی بداند که مثلا فاطمیون که بودند و چه کردند و چه دستاوردهایی داشتند.
اکثریت مسلمانان تونس به لحاظ "عقیده" شدیدا علاقمند به اهل‌بیت (ع) بوده و از لحاظ "عمل" نیز پیرو مذهب مالک بن انس می‌باشند.<ref>https://fa.alkawthartv.com/news/103989</ref>
اکثریت مسلمانان تونس به لحاظ "عقیده" شدیدا علاقمند به اهل‌بیت (ع) بوده و از لحاظ "عمل" نیز پیرو مذهب مالک بن انس می‌باشند.<ref>https://fa.alkawthartv.com/news/103989</ref>


شیعه در تونس:
شیعه در تونس:
خط ۲۷۳: خط ۲۶۴:
=جریان‌های شاخص=
=جریان‌های شاخص=


==جریان‌های شاخص دینی==
== جریان‌های شاخص دینی ==


===جنبش اسلامی تونس===
=== جنبش اسلامی تونس ===
ماهیت [[جنبش اسلامی تونس]] که در دهه ۷۰ به رهبری راشد الغنوشی در دانشگاه سیدی یوسف تونس تأسیس شد، دارای تنوع و پیچیدگی خاصی بود و عناصری همچون تدین سنتی تونسی با مذهب سنتی مالکی، عقاید اشعری و تربیت صوفیانه در آن دخالت داشتند. به اعتقاد برخی، این جریان بر پایه میراث عقلانی اسلامی موجود در تاریخ عربی- اسلامی به نقد اصولی و ریشه‌ای اخوان‌المسلمین به عنوان نمایندگان واپسگرا در این عصر می‌پردازد و بر اعاده حیثیت غرب عقلانی و مکتب اصلاح‌طلبانه تونس و دستاوردهای جدید آن در چارچوب جنبش مدرنیزاسیون و سکولاریزاسیون بورقیبه در مسایلی چون آزادی زنان، سکولاریزه شدن آموزش و... استناد می‌کند.  
ماهیت [[جنبش اسلامی تونس]] که در دهه ۷۰ به رهبری راشد الغنوشی در دانشگاه سیدی یوسف تونس تأسیس شد، دارای تنوع و پیچیدگی خاصی بود و عناصری همچون تدین سنتی تونسی با مذهب سنتی مالکی، عقاید اشعری و تربیت صوفیانه در آن دخالت داشتند. به اعتقاد برخی، این جریان بر پایه میراث عقلانی اسلامی موجود در تاریخ عربی- اسلامی به نقد اصولی و ریشه‌ای اخوان‌المسلمین به عنوان نمایندگان واپسگرا در این عصر می‌پردازد و بر اعاده حیثیت غرب عقلانی و مکتب اصلاح‌طلبانه تونس و دستاوردهای جدید آن در چارچوب جنبش مدرنیزاسیون و سکولاریزاسیون بورقیبه در مسایلی چون آزادی زنان، سکولاریزه شدن آموزش و... استناد می‌کند.  


خط ۲۸۴: خط ۲۷۵:
راشد الغنوشی کتابی با عنوان آزادی‌های عمومی در حکومت اسلامی به نگارش درآورده و در آن دیدگاه خود را در این زمینه تبیین کرده است. وی در این کتاب تلاش دارد تا اثبات کند که دموکراسی تنها یک امکان در میان امکان‌های مختلف و یک گزینه در میان گزینه‌های متعدد است که ضرورتاً با اسلام در تناقض نیست.<ref>[https://www.irna.ir/news/83668752/درباره-راشد-الغنوشی https://www.irna.ir/news]</ref>
راشد الغنوشی کتابی با عنوان آزادی‌های عمومی در حکومت اسلامی به نگارش درآورده و در آن دیدگاه خود را در این زمینه تبیین کرده است. وی در این کتاب تلاش دارد تا اثبات کند که دموکراسی تنها یک امکان در میان امکان‌های مختلف و یک گزینه در میان گزینه‌های متعدد است که ضرورتاً با اسلام در تناقض نیست.<ref>[https://www.irna.ir/news/83668752/درباره-راشد-الغنوشی https://www.irna.ir/news]</ref>


===حزب النهضة===
=== حزب النهضة ===
[[حزب النهضه]] تونس از مهمترین شاخه‌‌های اخوان‌المسلمین در شمال آفریقا بود که با چرخش مواضعش در جریان انقلاب یاسمین و تحولی که طی کنگره دهم در ماهیت خود ایجاد کرد فاصله‌گذاری معنا‌‌داری با نه تنها اخوان‌المسلمین که با تمامی ‌جریان‌های اسلام‌گرای جهان اسلام انجام داد تا جایی که این جریان پسوند اسلام سیاسی را از نام خود حذف کرد و صراحتا اعلام نمود که از یک حزب تبلیغی به یک حزب سیاسی تبدیل شده است این مسئله منشأ تحولات بسیاری در شمال آفریقا و تضعیف نفوذ اخوان‌المسلمین در این منطقه و تزلزل آن در مناطق دیگر شد.
[[حزب النهضه]] تونس از مهمترین شاخه‌‌های اخوان‌المسلمین در شمال آفریقا بود که با چرخش مواضعش در جریان انقلاب یاسمین و تحولی که طی کنگره دهم در ماهیت خود ایجاد کرد فاصله‌گذاری معنا‌‌داری با نه تنها اخوان‌المسلمین که با تمامی ‌جریان‌های اسلام‌گرای جهان اسلام انجام داد تا جایی که این جریان پسوند اسلام سیاسی را از نام خود حذف کرد و صراحتا اعلام نمود که از یک حزب تبلیغی به یک حزب سیاسی تبدیل شده است این مسئله منشأ تحولات بسیاری در شمال آفریقا و تضعیف نفوذ اخوان‌المسلمین در این منطقه و تزلزل آن در مناطق دیگر شد.
این مسئله را بعضی سکولار‌شدن این جنبش قلمداد نموده و بعضی هم آن را تغییری تاکتیکی دانسته‌اند، به هر حال این اتفاق را بسیاری از تحلیلگران ناشی از بحران کارآمدی جنبش‌های اسلامی در مواجهه با مشکلات اداره جوامع خود دانسته‌اند.
این مسئله را بعضی سکولار‌شدن این جنبش قلمداد نموده و بعضی هم آن را تغییری تاکتیکی دانسته‌اند، به هر حال این اتفاق را بسیاری از تحلیلگران ناشی از بحران کارآمدی جنبش‌های اسلامی در مواجهه با مشکلات اداره جوامع خود دانسته‌اند.
<ref>[http://www.css.ir/fa/content/114855/%D9%86%D9%82%D8%AF_%D9%88_%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%D8%B4%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%BA%D9%86%D9%88%D8%B4%DB%8C_%D9%88_%D8%AC%D9%86%D8%A8%D8%B4_%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%87%D8%B6%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%D8%AA%D9%88%D9%86%D8%B3 http://www.css.ir]</ref>
<ref>[http://www.css.ir/fa/content/114855/%D9%86%D9%82%D8%AF_%D9%88_%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C_%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%D8%B4%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%BA%D9%86%D9%88%D8%B4%DB%8C_%D9%88_%D8%AC%D9%86%D8%A8%D8%B4_%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%87%D8%B6%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%D8%AA%D9%88%D9%86%D8%B3 http://www.css.ir]</ref>


 
=== احزاب سلفی تونس ===
===احزاب سلفی تونس===


[[جریان‌شناسی سلفی‌گری در تونس|سلفیت در کشور تونس]] دارای جریانات سه گانه علمی، اصلاح‌طلب یا جنبشی و جهادی است و به سهم خود در عرصه سیاسی و اجتماعی تاثیر‌گذارند. در اثر انقلاب تونس، گرایشی میان سلفی‌های تونس به منظور کسب مشروعیت قانونی از طریق تأسیس احزاب سیاسی مشاهده شد. در نتیجه این گرایش، تعدادی از احزاب سلفی در صحنه ظهور کردند که ضمن عمل در چارچوب‌های رسمی و قانونی، جویای پیشبرد برنامه‌های خویش از راه‌های مسالمت جویانه هستند.<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=953</ref>
[[جریان‌شناسی سلفی‌گری در تونس|سلفیت در کشور تونس]] دارای جریانات سه گانه علمی، اصلاح‌طلب یا جنبشی و جهادی است و به سهم خود در عرصه سیاسی و اجتماعی تاثیر‌گذارند. در اثر انقلاب تونس، گرایشی میان سلفی‌های تونس به منظور کسب مشروعیت قانونی از طریق تأسیس احزاب سیاسی مشاهده شد. در نتیجه این گرایش، تعدادی از احزاب سلفی در صحنه ظهور کردند که ضمن عمل در چارچوب‌های رسمی و قانونی، جویای پیشبرد برنامه‌های خویش از راه‌های مسالمت جویانه هستند.<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=953</ref>
خط ۳۰۸: خط ۲۹۸:
<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=953</ref>
<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=953</ref>


==جریان‌های شاخص غیر دینی==
== جریان‌های شاخص غیر دینی ==


'''[[حزب الوحدة الشعبیة]]'''
'''[[حزب الوحدة الشعبیة]]'''
خط ۳۵۷: خط ۳۴۷:
حزب «الدستوری الحر جدید» (مشروطه آزاد جدید) در مبارزات استقلال‌طلبانه تونس از فرانسه به شهرت رسید. «صالح بن یوسف» یکی از مهمترین چهره‌های این حزب بود که با برخی تصمیم‌های «حبیب بورقیبه» هم‌حزبی خود و نخستین رییس‌جمهوری تونس پس از استقلال، مخالفت کرد که به تنش‌های خونین و درگیری‌های شدید بین هواداران دو طرف انجامید و دولت تازه استقلال‌یافته را به لبه پرتگاه کشاند.
حزب «الدستوری الحر جدید» (مشروطه آزاد جدید) در مبارزات استقلال‌طلبانه تونس از فرانسه به شهرت رسید. «صالح بن یوسف» یکی از مهمترین چهره‌های این حزب بود که با برخی تصمیم‌های «حبیب بورقیبه» هم‌حزبی خود و نخستین رییس‌جمهوری تونس پس از استقلال، مخالفت کرد که به تنش‌های خونین و درگیری‌های شدید بین هواداران دو طرف انجامید و دولت تازه استقلال‌یافته را به لبه پرتگاه کشاند.
پس از سقوط دولت بن‌علی و انقلاب یاسمین تونس در سال ۲۰۱۱ میلادی (دی‌ماه ۱۳۸۹ خورشیدی)، فعالیت این حزب در محاق رفت تا اینکه دوباره به دست «حامد القروی» وزیر دولت بورقیبه و نخست‌وزیر بن‌علی در سال ۲۰۱۳ میلادی جان گرفت تا از مرگ حزب در فضای سیاسی تونس و پراکندگی نیروهای طرفدار خود جلوگیری کند.
پس از سقوط دولت بن‌علی و انقلاب یاسمین تونس در سال ۲۰۱۱ میلادی (دی‌ماه ۱۳۸۹ خورشیدی)، فعالیت این حزب در محاق رفت تا اینکه دوباره به دست «حامد القروی» وزیر دولت بورقیبه و نخست‌وزیر بن‌علی در سال ۲۰۱۳ میلادی جان گرفت تا از مرگ حزب در فضای سیاسی تونس و پراکندگی نیروهای طرفدار خود جلوگیری کند.


'''[[فمینیسم در تونس|فمینیسم]]'''
'''[[فمینیسم در تونس|فمینیسم]]'''
خط ۳۶۸: خط ۳۵۷:
<ref>[https://www.icro.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=261&pageid=32738&p=5&showitem=15672 https://www.icro.ir]</ref>
<ref>[https://www.icro.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=261&pageid=32738&p=5&showitem=15672 https://www.icro.ir]</ref>


برخی از تشکیلات فمینیستی عبارتند از:
برخی از تشکیلات فمینیستی عبارتند از:  


انجمن اسلامی زنان تونس؛
انجمن اسلامی زنان تونس؛
خط ۳۸۰: خط ۳۶۹:
=چهره‌های شاخص=
=چهره‌های شاخص=


==چهره‌های شاخص دینی==
== چهره‌های شاخص دینی ==
 


'''[[محمد صلاح الدین المستاوی]]'''
'''[[محمد صلاح الدین المستاوی]]'''


شیخ محمد صلاح‌الدین المستاوی دبیر کل [[شورای عالی اسلامی تونس]]، عضو هیأت علمای [[جامعه زیتونه تونس|جامعه زیتونه]] و مدیر مجله ماهانه «جوهر‌الاسلام»و از اعضای [[مجمع عمومی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی]] است. وی دارای کتاب‌های زیادی به زبانهای عربی و فرانسه در زمینه تجدید گفتمان اسلامی و حفظ اصول و ارزشهای اسلامی و مباحث معاصر [[اسلام]] است.
شیخ محمد صلاح‌الدین المستاوی دبیر کل [[شورای عالی اسلامی تونس]]، عضو هیأت علمای [[جامعه زیتونه تونس|جامعه زیتونه]] و مدیر مجله ماهانه «جوهر‌الاسلام»و از اعضای [[مجمع عمومی مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی]] است. وی دارای کتاب‌های زیادی به زبانهای عربی و فرانسه در زمینه تجدید گفتمان اسلامی و حفظ اصول و ارزشهای اسلامی و مباحث معاصر [[اسلام]] است.


'''[[راشد الغنوشی]]'''
'''[[راشد الغنوشی]]'''
خط ۳۹۴: خط ۳۸۱:
یکی از نخستین اقدامات غنوشی پس از برگشت به تونس اعلان مخالفت با مفهوم خلافت بود و در این زمینه با اندیشه‌های [[حزب التحریر]] که خواهان تشکیل خلافت اسلامی بود به مخالفت برخاست. به باور او، اسلام با دموکراسی، حقوق بشر و آزادی فردی در تضاد نیست و یک مسلمان برخلاف باور رایج در جهان می‌تواند، دمکرات نیز باشد.
یکی از نخستین اقدامات غنوشی پس از برگشت به تونس اعلان مخالفت با مفهوم خلافت بود و در این زمینه با اندیشه‌های [[حزب التحریر]] که خواهان تشکیل خلافت اسلامی بود به مخالفت برخاست. به باور او، اسلام با دموکراسی، حقوق بشر و آزادی فردی در تضاد نیست و یک مسلمان برخلاف باور رایج در جهان می‌تواند، دمکرات نیز باشد.
<ref> [https://www.irna.ir/news/83668752/درباره-راشد-الغنوشی https://www.irna.ir]</ref>
<ref> [https://www.irna.ir/news/83668752/درباره-راشد-الغنوشی https://www.irna.ir]</ref>


'''عمادالدین الحمرونی'''
'''عمادالدین الحمرونی'''


[[عمادالدین الحمرونی]] یکی از فعالان شیعه، در دوران دیکتاتوری بن علی «[[مجمع فرهنگی اهل بیت(علیهم‌السلام) تونس]]» را در اروپا تأسیس کرد.<ref>https://farsi.al-shia.org/تشیع-در-تونس/</ref>
[[عمادالدین الحمرونی]] یکی از فعالان شیعه، در دوران دیکتاتوری بن علی «[[مجمع فرهنگی اهل بیت(علیهم‌السلام) تونس]]» را در اروپا تأسیس کرد.<ref>https://farsi.al-shia.org/تشیع-در-تونس/</ref>


'''شیخ دکتر عثمان بطیخ'''
'''شیخ دکتر عثمان بطیخ'''
خط ۴۰۶: خط ۳۹۱:


شیخ بطیخ پیش از این به شدت از اعزام صدها جوان تونسی به سوریه برای جنگ در این کشور انتقاد کرده و اعلام کرده بود که سوریه سرزمینی برای جنگ نیست زیرا ساکنان آن مسلمان هستند و مسلمان علیه مسلمان جنگ نمی‌کند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/330137/مرزوقی-مفتی-تونس-را-برکنار-کرد https://www.tabnak.ir/fa]</ref>
شیخ بطیخ پیش از این به شدت از اعزام صدها جوان تونسی به سوریه برای جنگ در این کشور انتقاد کرده و اعلام کرده بود که سوریه سرزمینی برای جنگ نیست زیرا ساکنان آن مسلمان هستند و مسلمان علیه مسلمان جنگ نمی‌کند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/330137/مرزوقی-مفتی-تونس-را-برکنار-کرد https://www.tabnak.ir/fa]</ref>


'''[[دکتر مازن الشریف التونسی|دکتر مازن الشریف]]'''
'''[[دکتر مازن الشریف التونسی|دکتر مازن الشریف]]'''


او اندیشمند و نویسنده توانمند تونسی متولد ژانویه 1979، یکی از مبارزین تروریسم و وهابیت و مدافع وحدت امت اسلامی است. توانمندی ایشان در علوم مختلف او را به یکی از چهره‌های سرشناس کشور تونس بلکه شخصیتی بین‌المللی بدل ساخته است. <ref>https://www.mazencherif.com/author/mazencherif/</ref>
او اندیشمند و نویسنده توانمند تونسی متولد ژانویه 1979، یکی از مبارزین تروریسم و وهابیت و مدافع وحدت امت اسلامی است. توانمندی ایشان در علوم مختلف او را به یکی از چهره‌های سرشناس کشور تونس بلکه شخصیتی بین‌المللی بدل ساخته است. <ref>https://www.mazencherif.com/author/mazencherif/</ref>


'''[[شیخ فرید الباجی المالکی التونسی|ابومحمد یوسف، فرید الباجی المالکی التونسی]]'''
'''[[شیخ فرید الباجی المالکی التونسی|ابومحمد یوسف، فرید الباجی المالکی التونسی]]'''


ابومحمد یوسف، فرید الباجی فرزند علی سال 1388هـ برابر با 1968مـ در تونس به دنیا آمد. او از زمان کودکی در درس‎ علمای تونس در «[[جامعه زیتونه تونس|الزیتونیه]]» شرکت می‎جست و بعد از گذراندن مقدمات در سال 1985مـ برای حفظ قرآن به پاکستان سفر کرد. شیخ فرید در راه تحصیل علوم شرعی به کشورهای زیادی از سرزمین شام، هند، مصر، لبنان و.. سفر کرده و از محضر عالمان بسیاری بهره برده و درباره علوم حدیث اعم از درایه و رجال تلاش وافری داشته است. همچنین او موسس جمعیت دارالحدیث [[جامعه زیتونه تونس|جامعه زیتونه]] تونس است.<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=2467</ref>
ابومحمد یوسف، فرید الباجی فرزند علی سال 1388هـ برابر با 1968مـ در تونس به دنیا آمد. او از زمان کودکی در درس‎ علمای تونس در «[[جامعه زیتونه تونس|الزیتونیه]]» شرکت می‎جست و بعد از گذراندن مقدمات در سال 1985مـ برای حفظ قرآن به پاکستان سفر کرد. شیخ فرید در راه تحصیل علوم شرعی به کشورهای زیادی از سرزمین شام، هند، مصر، لبنان و.. سفر کرده و از محضر عالمان بسیاری بهره برده و درباره علوم حدیث اعم از درایه و رجال تلاش وافری داشته است. همچنین او موسس جمعیت دارالحدیث [[جامعه زیتونه تونس|جامعه زیتونه]] تونس است.<ref>http://takfir.ir/modules/smartsection/item.php?itemid=2467</ref>


'''[[مبارکة عواینیة براهمی|مبارکة البراهمی]]'''
'''[[مبارکة عواینیة براهمی|مبارکة البراهمی]]'''
خط ۴۲۲: خط ۴۰۴:
مبارکة عواینیة براهمی، همسر شهید محمد براهمی، در 8 ژوئیه 1967 در بخش سیدی علی بن عون در ایالت سیدی بوزید متولد شد. پدرش حاج صماتی بن محمد، یکی از رهبران مقاومت مسلحانه در برابر استعمار فرانسه در منطقه است. او از فعالین تاثیر‌گذار سیاسی کشور تونس می‌باشد. او حامی اندیشه وحدت جهان اسلام و ضد استکبار جهانی و ضد ارهاب است.
مبارکة عواینیة براهمی، همسر شهید محمد براهمی، در 8 ژوئیه 1967 در بخش سیدی علی بن عون در ایالت سیدی بوزید متولد شد. پدرش حاج صماتی بن محمد، یکی از رهبران مقاومت مسلحانه در برابر استعمار فرانسه در منطقه است. او از فعالین تاثیر‌گذار سیاسی کشور تونس می‌باشد. او حامی اندیشه وحدت جهان اسلام و ضد استکبار جهانی و ضد ارهاب است.
<ref>http://zoomtunisia.net/article/10/7527.html</ref>
<ref>http://zoomtunisia.net/article/10/7527.html</ref>


'''منصر الهذیلی'''
'''منصر الهذیلی'''
خط ۴۲۸: خط ۴۰۹:
استاد زبان و تمدن فرانسه دانشگاه قیروان و رییس انجمن پیشرفت فکری و تمدنی جلال‌الدین رومی <ref>http://www.mirasmaktoob.ir/fa/news/8993</ref> ضد ارهاب و وهابیت. حامی اندیشه سیاسی ایران در مواجهات ضد استکباری جهان اسلام.
استاد زبان و تمدن فرانسه دانشگاه قیروان و رییس انجمن پیشرفت فکری و تمدنی جلال‌الدین رومی <ref>http://www.mirasmaktoob.ir/fa/news/8993</ref> ضد ارهاب و وهابیت. حامی اندیشه سیاسی ایران در مواجهات ضد استکباری جهان اسلام.


==چهره‌های شاخص غیر دینی==
== چهره‌های شاخص غیر دینی ==
 


'''[[حبیب بورقیبه]]'''
'''[[حبیب بورقیبه]]'''
خط ۴۵۰: خط ۴۳۰:


حبیب بورقیبه نیز در 10 خرداد 1334/ اول ژوئن 1955 از تبعیدگاه به تونس بازگشت و با استقبال گسترده مردم مواجه شد. وی با برگزاری همایش سراسری حزب از 23 تا 26 آبان 1334/ 15ـ18 نوامبر 1955، از استقلال داخلی تونس حمایت کرد و آن را گامی اساسی برای رسیدن به استقلال کامل تونس خواند. سرانجام در دی 1334/ ژانویه 1956، پس از به قدرت رسیدن سوسیالیست‌ها در فرانسه، مذاکراتی بین نمایندگان دو کشور انجام شد که به استقلال کامل تونس در 29 اسفند 1334/ 20 مارس 1956 انجامید. در 5 فروردین 1335/ 25 مارس 1956 مجلس مؤسسان تشکیل شد و نخستین حکومت ملی پس از استقلال، به ریاست حبیب بورقیبه، در 26 فروردین 1335/ 15 آوریل 1956 تشکیل یافت. <ref>https://rch.ac.ir/article/Details?id=9447</ref>
حبیب بورقیبه نیز در 10 خرداد 1334/ اول ژوئن 1955 از تبعیدگاه به تونس بازگشت و با استقبال گسترده مردم مواجه شد. وی با برگزاری همایش سراسری حزب از 23 تا 26 آبان 1334/ 15ـ18 نوامبر 1955، از استقلال داخلی تونس حمایت کرد و آن را گامی اساسی برای رسیدن به استقلال کامل تونس خواند. سرانجام در دی 1334/ ژانویه 1956، پس از به قدرت رسیدن سوسیالیست‌ها در فرانسه، مذاکراتی بین نمایندگان دو کشور انجام شد که به استقلال کامل تونس در 29 اسفند 1334/ 20 مارس 1956 انجامید. در 5 فروردین 1335/ 25 مارس 1956 مجلس مؤسسان تشکیل شد و نخستین حکومت ملی پس از استقلال، به ریاست حبیب بورقیبه، در 26 فروردین 1335/ 15 آوریل 1956 تشکیل یافت. <ref>https://rch.ac.ir/article/Details?id=9447</ref>


'''[[زین‌العابدین بن علی]]'''
'''[[زین‌العابدین بن علی]]'''
خط ۴۷۲: خط ۴۵۱:
دادگاه نظامی تونس در ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۲ بن علی را به‌ طور غیابی به جرم دستور کشتار ۴۳ تظاهرکننده در جریان قیام مردم تونس به حبس ابد محکوم کرد.
دادگاه نظامی تونس در ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۲ بن علی را به‌ طور غیابی به جرم دستور کشتار ۴۳ تظاهرکننده در جریان قیام مردم تونس به حبس ابد محکوم کرد.
زین‌العابدین سرانجام پس از طی یک دوره بیماری، در تاریخ ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۹، در سن ۸۳ سالگی، در یکی از بیمارستان‌های عربستان درگذشت تا این‌گونه سرنوشت اولین دیکتاتور مخلوع جهان عرب پس از جنبش‌های سراسری سال ۲۰۱۱ به تاریخ بپیوندد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83482779/از-مبارزه-با-استعمار-تا-مرگ-در-عربستان-دیکتاتور-تونس-که-بود https://www.irna.ir]</ref>
زین‌العابدین سرانجام پس از طی یک دوره بیماری، در تاریخ ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۹، در سن ۸۳ سالگی، در یکی از بیمارستان‌های عربستان درگذشت تا این‌گونه سرنوشت اولین دیکتاتور مخلوع جهان عرب پس از جنبش‌های سراسری سال ۲۰۱۱ به تاریخ بپیوندد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83482779/از-مبارزه-با-استعمار-تا-مرگ-در-عربستان-دیکتاتور-تونس-که-بود https://www.irna.ir]</ref>


'''[[قیس سعید]]'''
'''[[قیس سعید]]'''
خط ۴۹۶: خط ۴۷۴:
او درباره سوریه چنین گفته است: درباره دولت سوریه باید بگویم که در معرض دخالت خارجی برای سرنگونی دولت قرار گرفت، هدف کسانی که به سوریه تجاوز کردند، تجزیه و تقسیم این کشور و قرار دادن در وضعیتی بود که اکنون در آن به سر می‌برد، هیچ کس نباید در گزینه‌های ملت سوریه دخال کند و هیچ کس حق ندارد در این کشور برای سرنگونی نظامش دخالت کند.
او درباره سوریه چنین گفته است: درباره دولت سوریه باید بگویم که در معرض دخالت خارجی برای سرنگونی دولت قرار گرفت، هدف کسانی که به سوریه تجاوز کردند، تجزیه و تقسیم این کشور و قرار دادن در وضعیتی بود که اکنون در آن به سر می‌برد، هیچ کس نباید در گزینه‌های ملت سوریه دخال کند و هیچ کس حق ندارد در این کشور برای سرنگونی نظامش دخالت کند.
او همچنین درباره بحران لیبی می‌گوید این بحرانی است که مردم لیبی بهایش را می‌پردازند، شهروندان لیبی حق دارند که با آزادی کامل برای سرنوشت خود تصمیم بگیرند و حق دارند که درخواست کنند که تمام دخالت‌ها در امور کشورشان پایان یابد، بحران لیبی، بحران ملت لیبی نیست، بلکه نتیجه دخالت قدرت‌های منطقه‌ای است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4745251/مواضع-نامزدهای-دور-دوم-انتخابات-ریاست-جمهوری-تونس https://www.mehrnews.com]</ref>
او همچنین درباره بحران لیبی می‌گوید این بحرانی است که مردم لیبی بهایش را می‌پردازند، شهروندان لیبی حق دارند که با آزادی کامل برای سرنوشت خود تصمیم بگیرند و حق دارند که درخواست کنند که تمام دخالت‌ها در امور کشورشان پایان یابد، بحران لیبی، بحران ملت لیبی نیست، بلکه نتیجه دخالت قدرت‌های منطقه‌ای است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4745251/مواضع-نامزدهای-دور-دوم-انتخابات-ریاست-جمهوری-تونس https://www.mehrnews.com]</ref>


'''[[نبیل القروی]]'''
'''[[نبیل القروی]]'''
خط ۵۲۱: خط ۴۹۸:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


[[رده: کشورها]]
[[رده:کشورها]]
[[رده: کشورهای اسلامی]]
[[رده:کشورهای اسلامی]]
[[رده: کشورهای اسلامی واقع در آفریقا]]
[[رده:کشورهای اسلامی واقع در آفریقا]]
۴٬۹۳۳

ویرایش