confirmed، مدیران
۳۷٬۲۰۱
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
خط ۵۹: | خط ۵۹: | ||
# «فى شرح ما وقع فى اشعار السیر من الغریب»<ref> همان.</ref>. | # «فى شرح ما وقع فى اشعار السیر من الغریب»<ref> همان.</ref>. | ||
# | # | ||
=کتابشناسی سیره ابن هشام= | |||
کتاب «السیرة النبویة»؛ یکى از منابع مهم قدیمی است که در سیره و مغازى پیامبر اسلام(ص) از اعتبار و شهرت زیادى برخوردار است. این کتاب در واقع همان «سیره ابن اسحاق» است که ابن هشام آنرا تهذیب و تلخیص کرده است<ref>ذهبی، شمس الدین، سیر اعلام النبلاء، ج 10، ص 429، بیروت، مؤسسة الرسالة، چاپ سوم، 1405ق؛ الأعلام، ج 4، ص 166.</ref>. محمد بن اسحاق مطلّبى (58 – 150ق) اولین کسى است که سیره و [[مغازى]] رسول خدا(ص) را با نوع نگارش جدیدی جمعآورى و تدوین نموده است<ref>نام کتاب و انتشارات: ابن اسحاق مطلبی، محمد بن إسحاق بن یسار، سیرة ابن إسحاق (کتاب السیر والمغازی)، محقق، سهیل زکار، بیروت، دار الفکر، چاپ اول، 1398ق.</ref>. ابن اسحاق اخبار حوادث دوران [[مکه]] و [[مدینه]] و احوال پیامبر(ص) و بخشى از ماجراهای مربوط به عصر جاهلى را که در کتابها و مجموعههاى پراکنده گوناگون یافته بود در این اثر جمعآوری نموده و به [[خلیفه]] [[منصور عباسى]] تقدیم کرده است<ref>ابن خلکان برمکی إربلی، أبو العباس شمس الدین، وفیات الأعیان و أنباء أبناء الزمان، ج 4، ص 277، بیروت، دار صادر، 1900م؛ سیرة ابن إسحاق (کتاب السیر والمغازی)، مقدمه محقق، ص 13.</ref>. ابن هشام از طریق زیاد بن عبدالله بکائى روایت کرده است<ref> سیر أعلام النبلاء، ج 9، ص 5؛ صفدی، خلیل بن أیبک، الوافی بالوفیات، ج 19، ص 142، بیروت، دار إحیاء التراث، 1420ق.</ref>. | |||
ابن هشام، در مقدمه کتابش، به تغییراتی که در «سیره ابن اسحاق» داده بود اشاره میکند: | |||
# حذف کتاب «المبتدأ»؛ | |||
# حذف آنچه در آن یادى از پیامبر(ص) نشده و چیزى از [[قرآن]] درباره آن نازل نشده و ربطى به سیره حضرتشان ندارد؛ | |||
# حذف اشعارى که ابن اسحاق آورده و آشنایان و عالمان به شعر، استناد آنها را درست نمیدانند؛ | |||
# حذف مطالبى که نقل آنها شنیع است و خاطر برخى را میآزارد. | |||
# حذف آنچه زیاد بن عبد الله بکائى براى ابن هشام روایت نکرده است؛ | |||
# البته مطالبى که وى در این کتاب افزوده است، با نام خودش مشخص شده و با مطالب ابن اسحاق قابل تمییز است. | |||
گاه گفته میشود ابن هشام مواردى که در «سیره ابن اسحاق» منطبق با گرایش شیعى بوده را حذف کرده است، لیکن چنین نیست؛ زیرا هم مواردی یافت میشود که او از ابن اسحاق درباره [[امام علی(ع)]] نقل کرده<ref> ر.ک: ابن هشام، عبد الملک، السیرة النبویة، ج 1، ص 245، 504 – 505، بیروت، دار المعرفة، چاپ اول، بیتا.</ref>، و هم مواردی را خود ابن هشام مستقلاً در مناقب حضرتشان آورده است<ref>ر.ک: همان، ج 1، ص 87 و ج 2، ص 151 و 519 – 520.</ref>. | |||
بر «سیره ابن هشام» شرحها و تلخیصهایى نوشته شده است؛ مانند کتاب «الروض الأنف فی شرح السیرة النبویة» از «عبد الرحمن سهیلى» (متوفی: 581ق) که شرحى مفصل است. | |||
گفتنی است؛ نمیتوان درباره همه مطالب سیره ابن هشام قضاوت نمود و همه آنرا تأیید یا رد کرد؛ چرا که تک تک نقلهای آنرا باید مورد بررسی قرار داد. ولی بهطور کلی میتوان گفت: «سیره ابن هشام» یکی از قدیمیترین منابع قابل استناد در ارتباط با وقایع [[صدر اسلام]] است. | |||
=پانویس= | =پانویس= |