صحیفه سجادیه (کتاب): تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی‌وحدت
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۳۵: خط ۳۵:
این کتاب به «انجیل اهل بیت» و «زبور آل محمد» و «اخت القرآن» معروف است. <ref> معالم العلماء، ص ۱۳۵</ref> این کتاب اگرچه در موضوع [[دعا]] و [[نیایش]] است، ولی شامل بسیاری از علوم و [[معارف اسلامی]] و [[عرفانی]]، و قوانین و [[احکام شرعی]] و مسائل حساس سیاسی و اجتماعی و تربیتی و اخلاقی است که در شکل و قالب دعا امام سجاد(ع) بدانها اشاره کرده‌است. <ref>«کتاب صحیفه سجادیه». کتابخانه طهور. دریافت‌شده در ۱۵ دی ۱۳۸۶</ref>
این کتاب به «انجیل اهل بیت» و «زبور آل محمد» و «اخت القرآن» معروف است. <ref> معالم العلماء، ص ۱۳۵</ref> این کتاب اگرچه در موضوع [[دعا]] و [[نیایش]] است، ولی شامل بسیاری از علوم و [[معارف اسلامی]] و [[عرفانی]]، و قوانین و [[احکام شرعی]] و مسائل حساس سیاسی و اجتماعی و تربیتی و اخلاقی است که در شکل و قالب دعا امام سجاد(ع) بدانها اشاره کرده‌است. <ref>«کتاب صحیفه سجادیه». کتابخانه طهور. دریافت‌شده در ۱۵ دی ۱۳۸۶</ref>


=مباحث صحیفه سجادی=
=مباحث صحیفه سجادیه=
#  
#  
# مسائل اعتقادى: «توحید خالص، [[اسماء الله]]، نبوت و محبت به نبی مکرم، [[پیامبر اسلام (ص)]] ،‌ [[امامت]]، [[معاد]]»
# مسائل اعتقادى: «توحید خالص، [[اسماء الله]]، نبوت و محبت به نبی مکرم، [[پیامبر اسلام (ص)]] ،‌ [[امامت]]، [[معاد]]»
خط ۶۴: خط ۶۴:
#  
#  
# مسائل نظامی و یک سلسله مباحث دیگر. <ref> الدلیل الی موضوعات الصحیفه السجادیه، محمد حسین المظفر</ref>
# مسائل نظامی و یک سلسله مباحث دیگر. <ref> الدلیل الی موضوعات الصحیفه السجادیه، محمد حسین المظفر</ref>
=صحیفه سجادیه و اندیشمندان شیعه=
با توجه به شرح‌هایی که توسط بزرگان شیعه مانند: [[سید علی خان]]، [[فیض کاشانی]]، [[شیخ بهایی]]<ref>ر.ک:مقاله شیخ بهایی</ref>، [[میرداماد]] بر صحیفه نوشته شده است، در می‌یابیم، این کتاب در نگاه [[شیعیان]] خیلی اهمیت دارد، که به برخی از موارد اشاره می‌شود.
==هدیه امام عصر(عج)==
[[محمدتقی مجلسی]]<ref>ر.ک:مقاله محمدتقی مجلسی</ref> در شرح احوال خود می‌نویسد:
«در اوایل جوانی به جهت برخی از مشکلات به [[امام زمان(عج)]] توسل جستم.ایشان در مکاشفه‌ای مرا به صحیفه ارجاع دادند.بعد از انس با این کتاب همه مشکلاتم حل شد و به تبلیغ این کتاب در [[اصفهان]] پرداختم. در نتیجه در خانه‌های مردم اصفهان، در کنار قرآن یک نسخه از صحیفه هم یافت می‌شد و به برکت انس مردم با این اثر، نیمی از مردم اصفهان [[مستجاب الدعوه]] شده بودند». <ref>مجلسی،روضه المتقین،۱۴۰۶ق، ج۱۴، ص۳۸۲</ref>
==کتاب درسی حوزه==
[[عزالدین جزائری]] در مقدمه شرح صحیفه سجادیه می‌نویسد: «برخی ازبزرگان [[حوزه‌های علمیه]] [[هندوستان]]، این کتاب را تدریس می‌کردند».<ref>جزائری، شرح الصحیفه السجادیه،۱۴۰۲ق، ص۱۹</ref>
==امام خمینی و صحیفه==
[[امام خمینی]] با صحیفه انس داشت. وقتی او را به [[ترکیه]] تبعید کردند، نامه‌ای به خانواده‌اش می‌نویسد و بعد از سفارش به صبر، درخواست فرستادن صحیفه را به آنکارا می‌کند. <ref> امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۱ ص۴۲۸</ref>
وی به همراه اهدای یک جلد صحیفه به نوه‌اش، این کتاب را این‌گونه وصف می‌کند: «صحیفه کامله سجادیه، نمونه کامل قرآن صاعد است و از بزرگ‌ترین مناجات عرفانی در خلوتگاه انس است که دست ما کوتاه از نیل به برکات آن است؛ آن کتابی است الهی که از سرچشمه نور الله نشأت گرفته و طریقه سلوک اولیای بزرگ و اوصیای عظیم الشأن را به اصحاب خلوتگاه الهی می‌آموزد.
کتاب شریفی است که سبک بیان معارف الهیه اصحاب معرفت را چون سبک قرآن کریم، بدون تکلف الفاظ در شیوه دعا و مناجات برای تشنگان معارف الهیه بیان می‌کند. این کتاب مقدس چون [[قرآن کریم]] سفره الهی است که در آن، همه گونه نعمت موجود است و هرکس به مقدار اشتهای معنوی خود از آن استفاده می‌کند. این کتاب همچون قرآن الهی ادقِّ(دقیق ترین) معارف غیبی که از تجلیات الهی در ملک و ملکوت و جبروت و لاهوت و ما فوق آن حاصل می‌شود، در ذهن من و تو نیاید و دست طلبکاران از حقایق آن کوتاه است، به شیوه خاص خود قطراتی که از دریای بیکران عرفان خود می‌چشاند و آنان را محو و نابود می‌کند...» <ref>امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۲۱ ص۲۰۹</ref>
ایشان در وصیت نامه هم یادآور شدند: «ما مفتخریم که ادعیه حیات‌بخش که او را «قرآن صاعد» می‌خوانند از [[ائمه معصومین(ع)]] ما است. ما به [[مناجات شعبانیه]] [[امامان]] و [[دعای عرفات]] [[حسین بن علی(ع)]] و «صحیفه سجادیه» این زبور آل‌محمد و «صحیفه فاطمیه» که کتاب الهام شده از جانب خداوند تعالی به [[زهرای مرضیه]] است از ما است.» <ref>امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۲۱ ص۳۹۲</ref>


=پانویس=
=پانویس=
{{پانویس|3}}
{{پانویس|2}}


[[رده:آثار علمى امام زين العابدين]]
[[رده:آثار علمى امام زين العابدين]]
[[رده:منابع زیارات و ادعیه]]
[[رده:منابع زیارات و ادعیه]]

نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۰۱

صحیفه سجادیه
نام صحیفه سجادیه
نام های دیگر اخت القرآن، انجیل اهل بیت، زبور آل محمد، صحیفه کامله
موضوع دعا
ترجمه به دیگر زبان‌ها فارسی، انگلیسی، فرانسوی، اندونزیایی، ترکی، اردو، اسپانیولی، بوسنیایی، آلبانیایی، تامیلی
نویسنده امام سجاد(ع)
زبان عربی

صحیفه سجادیه، مجموعه دعاهایى است که امام زین العابدین (ع) انشا فرموده‌ اند و فرزندشان امام محمد باقر (ع)[۱] و نیز برادرش زید بن علی آن‌ها را نوشته‌ اند و امام جعفر صادق (ع) نیز در مجلس حاضر بوده و آنها را مى‌شنیده است. از صحیفه سجادیه که سند آن به امام سجاد (ع) منتهی می شود، به اخت القرآن و انجیل اهل البیت[۲] (ع) و زبور آل محمد (ع) و صحیفه کامله تعبیر شده است.

نام‌های دیگر صحیفه سجادیه

به باور برخی صاحب‌ نظران مسلمان، «صحیفه سجادیه» پس از قرآن و نهج البلاغه بزرگ‌ترین گنجینه حقایق و معارف الهی است و بدین رو، به آن «اخت القرآن» (خواهر قرآن)، «انجیل اهل بیت»، «زبور آل محمد» و «صحیفه کامله» لقب داده‌اند. [۳]

گفته‌اند علت نامگذاری این کتاب به «صحیفه کامله» این است که نزد زیدیه نسخه‌ای از صحیفه وجود دارد که کامل نیست، بلکه در حدود نصف صحیفه کامله است. به همین سبب، امامیه صحیفه موجود نزد خویش را صحیفه کامله گویند. [۴]

ویژگی‌هاصحیفه سجادیه

این کتاب به «انجیل اهل بیت» و «زبور آل محمد» و «اخت القرآن» معروف است. [۵] این کتاب اگرچه در موضوع دعا و نیایش است، ولی شامل بسیاری از علوم و معارف اسلامی و عرفانی، و قوانین و احکام شرعی و مسائل حساس سیاسی و اجتماعی و تربیتی و اخلاقی است که در شکل و قالب دعا امام سجاد(ع) بدانها اشاره کرده‌است. [۶]

مباحث صحیفه سجادیه

  1. مسائل اعتقادى: «توحید خالص، اسماء الله، نبوت و محبت به نبی مکرم، پیامبر اسلام (ص) ،‌ امامت، معاد»
  2. اسلام
  3. فرشتگان
  4. مباحث اخلاقى
  5. طاعات
  6. ذکر و دعا
  7. سیاست
  8. اقتصاد
  9. مسائلی درباره انسان و جهان
  10. مسائل اجتماعى
  11. علم
  12. تاریخ
  13. مسائل مربوط به بهداشت و سلامت جسم و آرامش روانى
  14. مسائل نظامی و یک سلسله مباحث دیگر. [۷]

صحیفه سجادیه و اندیشمندان شیعه

با توجه به شرح‌هایی که توسط بزرگان شیعه مانند: سید علی خان، فیض کاشانی، شیخ بهایی[۸]، میرداماد بر صحیفه نوشته شده است، در می‌یابیم، این کتاب در نگاه شیعیان خیلی اهمیت دارد، که به برخی از موارد اشاره می‌شود.

هدیه امام عصر(عج)

محمدتقی مجلسی[۹] در شرح احوال خود می‌نویسد:

«در اوایل جوانی به جهت برخی از مشکلات به امام زمان(عج) توسل جستم.ایشان در مکاشفه‌ای مرا به صحیفه ارجاع دادند.بعد از انس با این کتاب همه مشکلاتم حل شد و به تبلیغ این کتاب در اصفهان پرداختم. در نتیجه در خانه‌های مردم اصفهان، در کنار قرآن یک نسخه از صحیفه هم یافت می‌شد و به برکت انس مردم با این اثر، نیمی از مردم اصفهان مستجاب الدعوه شده بودند». [۱۰]

کتاب درسی حوزه

عزالدین جزائری در مقدمه شرح صحیفه سجادیه می‌نویسد: «برخی ازبزرگان حوزه‌های علمیه هندوستان، این کتاب را تدریس می‌کردند».[۱۱]

امام خمینی و صحیفه

امام خمینی با صحیفه انس داشت. وقتی او را به ترکیه تبعید کردند، نامه‌ای به خانواده‌اش می‌نویسد و بعد از سفارش به صبر، درخواست فرستادن صحیفه را به آنکارا می‌کند. [۱۲]

وی به همراه اهدای یک جلد صحیفه به نوه‌اش، این کتاب را این‌گونه وصف می‌کند: «صحیفه کامله سجادیه، نمونه کامل قرآن صاعد است و از بزرگ‌ترین مناجات عرفانی در خلوتگاه انس است که دست ما کوتاه از نیل به برکات آن است؛ آن کتابی است الهی که از سرچشمه نور الله نشأت گرفته و طریقه سلوک اولیای بزرگ و اوصیای عظیم الشأن را به اصحاب خلوتگاه الهی می‌آموزد.

کتاب شریفی است که سبک بیان معارف الهیه اصحاب معرفت را چون سبک قرآن کریم، بدون تکلف الفاظ در شیوه دعا و مناجات برای تشنگان معارف الهیه بیان می‌کند. این کتاب مقدس چون قرآن کریم سفره الهی است که در آن، همه گونه نعمت موجود است و هرکس به مقدار اشتهای معنوی خود از آن استفاده می‌کند. این کتاب همچون قرآن الهی ادقِّ(دقیق ترین) معارف غیبی که از تجلیات الهی در ملک و ملکوت و جبروت و لاهوت و ما فوق آن حاصل می‌شود، در ذهن من و تو نیاید و دست طلبکاران از حقایق آن کوتاه است، به شیوه خاص خود قطراتی که از دریای بیکران عرفان خود می‌چشاند و آنان را محو و نابود می‌کند...» [۱۳]

ایشان در وصیت نامه هم یادآور شدند: «ما مفتخریم که ادعیه حیات‌بخش که او را «قرآن صاعد» می‌خوانند از ائمه معصومین(ع) ما است. ما به مناجات شعبانیه امامان و دعای عرفات حسین بن علی(ع) و «صحیفه سجادیه» این زبور آل‌محمد و «صحیفه فاطمیه» که کتاب الهام شده از جانب خداوند تعالی به زهرای مرضیه است از ما است.» [۱۴]

پانویس

  1. ر.ک:مقاله امام باقر (ع)
  2. ر.ک: مقاله اهل بیت
  3. آقا بزرگ تهرانی، الذریعه، ۱۴۰۳ق، ج۱۵، ص۱۸-۱۹
  4. مقدمه مرعشی نجفی بر صحیفه، ص۴۶ مقدمه
  5. معالم العلماء، ص ۱۳۵
  6. «کتاب صحیفه سجادیه». کتابخانه طهور. دریافت‌شده در ۱۵ دی ۱۳۸۶
  7. الدلیل الی موضوعات الصحیفه السجادیه، محمد حسین المظفر
  8. ر.ک:مقاله شیخ بهایی
  9. ر.ک:مقاله محمدتقی مجلسی
  10. مجلسی،روضه المتقین،۱۴۰۶ق، ج۱۴، ص۳۸۲
  11. جزائری، شرح الصحیفه السجادیه،۱۴۰۲ق، ص۱۹
  12. امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۱ ص۴۲۸
  13. امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۲۱ ص۲۰۹
  14. امام خمینی، صحیفه امام،۱۳۸۹ش، ج۲۱ ص۳۹۲