محمدعلی جعفری
| محمدعلی جعفری | |
|---|---|
 | |
| نام کامل | محمدعلی جعفری |
| نامهای دیگر | عزیز جعفری |
| اطلاعات شخصی | |
| سال تولد | ۱۳۳۶ ش، ۱۹۵۸ م، ۱۳۷۷ ق |
| روز تولد | ۱۰ شهریور ۱۳۳۶ |
| محل تولد |
|
| دین | اسلام، شیعه |
| فعالیتها |
|
محمدعلی جعفری، مشهور به عزیز جعفری، نظامی و سیاستمدار ایرانی است که از سال ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۸ ش، بهعنوان فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی فعالیت میکرد. وی در سال ۱۳۳۶ ش، در شهر یزد متولد شد و تحصیلات خود را در رشتۀ مهندسی معماری و فرماندهی نظامی گذراند. جعفری در دوران دفاع مقدس در فرماندهی قرارگاههای غرب، نجف و قدس و همچنین تیپ عاشورا حضور داشت. وی در سال ۱۳۹۸ ش، با حکم رهبر معظم انقلاب اسلامی از فرماندهی کل سپاه کنارهگیری کرد و حسین سلامی جانشین وی شد.
زندگینامه
محمدعلی جعفری در ۱۰ شهریور ماه سال ۱۳۳۶ در شهر یزد به دنیا آمد. پدرش از معماران سنتی یزد بود. وی پس از دریافت دیپلم، در سال ۱۳۵۴ ش، وارد دانشکدۀ هنرهای زیبای دانشگاه تهران شد و در رشتۀ مهندسی معماری تحصیل نمود. جعفری در میانه جنگ ایران و عراق و در جریان عملیاتهای سوسنگرد، با واسطهگری شیخ غلامحسین بشردوست، با یکی از خواهران وی ازدواج کرد. حاصل این ازدواج دو فرزند (یک دختر و یک پسر) است. او در سال ۱۳۵۷ ش، در جریان تسخیر سفارت آمریکا به نمایندگی از انجمن اسلامی دانشجویان همراه با علیرضا افشار به جمع گروگانگیران پیوست. پس از انقلاب، وی به هیئت مرکزی بسیج وارد شد و سپس به واحد پاسداران انقلاب فرهنگی و واحد اطلاعات سپاه پیوست و به کردستان اعزام گردید. ورود رسمی او به واحدهای رزمی سپاه پاسداران در خرداد ماه ۱۳۶۰ اتفاق افتاد.
حضور در دفاع مقدس
جعفری در طول جنگ ایران و عراق، فرماندهی قرارگاه غرب، قرارگاه نجف و مدتی نیز فرماندهی قرارگاه قدس را بر عهده داشت. وی از سال ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۱ ش، جانشین فرمانده نیروی زمینی سپاه بود و در فاصله سالهای ۱۳۷۱ تا ۱۳۸۴ ش، به مدت ۱۳ سال بهعنوان فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران فعالیت میکرد. او در عملیاتهای متعددی شرکت داشت از جمله عملیات کربلای ۴ و ۵ که در جریان آن مجروح شد. جعفری بهعنوان یکی از طراحان عملیات کربلای ۴ شناخته میشود و به دلیل سبک فرماندهی خود در نبردهای نامتقارن، به وی لقب «فرمانده جنگهای نامتقارن» دادهاند. همچنین فرماندهی تیپ عاشورا و معاونت سپاه شوشتر از دیگر مسئولیتهای رزمی اوست.
فعالیتها پس از دفاع مقدس
پس از بهبودی از جراحتهای جنگ، جعفری به ستاد سپاه منتقل شد و مدتی بهعنوان معاون عملیات در ستاد مرکزی سپاه فعالیت کرد. سپس جانشین رئیس ستاد کل نیروهای مسلح شد و بعد از آن به فرماندهی نیروی زمینی سپاه پاسداران رسید. او در سال ۱۳۷۱ ش، مدرک کارشناسی معماری خود را اخذ کرد و دوره کارشناسی ارشد فرماندهی را در دانشگاه امام حسین (ع) به پایان رساند.
تحریمهای بینالمللی
اتحادیه اروپا در تاریخ ۲۳ فروردین ۱۳۹۰ (۱۳ آوریل ۲۰۱۱) طی تصمیمی، ۳۲ مقام ایرانی از جمله محمدعلی جعفری را از ورود به کشورهای عضو اتحادیه محروم کرد و داراییهای آنان را در اروپا توقیف نمود همچنین وزارت خزانهداری ایالات متحده آمریکا در ۷ مهر ۱۳۸۹ وی را به دلیل اتهام نقض حقوق بشر مرتبط با رویدادهای سال ۱۳۸۸ ش، تحریم کرد.
فرماندهی کل سپاه پاسداران
جعفری در ۲۶ اسفند ۱۳۸۶ با حکم رهبر انقلاب اسلامی بهعنوان جانشین یحیی رحیمصفوی به فرماندهی کل سپاه پاسداران منصوب شد. او در تیر ماه ۱۳۹۶ در مراسم تودیع و معارفه فرمانده سپاه محمد رسولالله (ص) تهران بزرگ، از تمدید حکم فرماندهی خود به مدت سه سال دیگر خبر داد. اما در تاریخ ۱ اردیبهشت ۱۳۹۸، رهبر معظم انقلاب با صدور حکمی، حسین سلامی را بهعنوان جانشین خود منصوب کرد و جعفری به قرارگاه فرهنگی و اجتماعی بقیهاللهالاعظم منتقل گردید.
دستاوردهای موشکی و پهپادی
دوران فرماندهی جعفری نشان میدهد که سپاه در این دوره بر تقویت یگان موشکی نیروی هوافضای سپاه تمرکز کرد. موشکهای بالستیک خرمشهر، خلیج فارس، هرمز، قیام، فاتح مبین، عماد، فاتح ۳۱۳، دزفول، ذوالفقار و موشکهای کروز سومار و هویزه در این دوره تولید و به بهرهبرداری رسیدند. همچنین نیروی هوایی سپاه به نیروی هوافضای سپاه تغییر یافت و امیرعلی حاجیزاده به فرماندهی آن منصوب شد. جعفری در این باره اظهار داشت که توسعه توان موشکی با هدایت مقام معظم رهبری و با رعایت ملاحظات منطقهای برای جلوگیری از تحریک اروپا انجام شد.
مقابله با داعش
در دوران فرماندهی جعفری، نیروهای سپاه پاسداران بهعنوان مستشار به سوریه اعزام شدند تا با گروههای تکفیری از جمله داعش مبارزه کنند. در پاییز ۱۳۹۶، سردار قاسم سلیمانی فرمانده نیروی قدس سپاه پایان سیطره داعش را اعلام کرد. جعفری در این خصوص توضیح داد که حاکمیت داعش نابود شده است اما تفکر داعشی همچنان پراکنده است و نیاز به آمادگی برای مقابله با عملیاتهای چریکی وجود دارد.
رویدادهای داخلی
در جریان فتنه سال ۸۸ ش، سپاه تحت فرماندهی جعفری نقش مهمی در تأمین امنیت و مقابله با جنگ نرم دشمن ایفا کرد. جعفری در این دوران بر تقابل دیدگاههای ارزشی-انقلابی با سازشگری تأکید داشت. همچنین در سال ۱۴۰۰ و ۱۴۰۲ ش، جعفری که فرمانده قرارگاه بقیهالله سپاه بود، بر امر به معروف و نهی از منکر و مقابله با پدیده بیحجابی در مترو و اماکن عمومی تأکید کرد و اعتراضات سال ۱۴۰۱ ش، را فتنه نامید[۱].
کتاب کالکهای خاکی
کتاب «کالکهای خاکی» مجموعه خاطرات محمدعلی جعفری از کودکی تا عملیات آزادسازی خرمشهر است که در تیر ماه ۱۳۹۲ رونمایی شد. این کتاب شامل ۱۱ فصل متنی و یک فصل عکس و سند در ۶۴۰ صفحه است. فصول کتاب شامل موضوعاتی مانند دوران کودکی در نجفآباد یزد، ورود به دانشگاه، پیوستن به انقلاب، جنگهای نامتقارن، عملیاتهای سوسنگرد و فتح الخیبر میباشد.
افتخارات و جوایز
- نشان فتح: پس از دستگیری تفنگداران آمریکایی در خلیج فارس در دی ماه ۱۳۹۴ ش[۲]؛
- حضور در فهرست ۵۰۰ نفر از قدرتمندترین افراد جهان توسط نشریه فارن پلیسی.
جستارهای وابسته
منابع
- عزیز جعفری، وبسایت اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: 5 آبانماه 1404 ش، تاریخ مشاهده: 23 خردادماه ۱۴۰۵ ش.
- عزیز جعفری، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهده: 23 خردادماه ۱۴۰۵ ش.
