سید رضا صدر: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی‌وحدت
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۹ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۳: خط ۳:
| تصویر = سید رضا صدر.jpg
| تصویر = سید رضا صدر.jpg
| نام = آیت‌الله سید رضا صدر
| نام = آیت‌الله سید رضا صدر
| نام‌های دیگر = {{فهرست جعبه افقی |صدر |رضا بن صدرالدین |آیت‌الله سید رضا صدر }}
| نام‌های دیگر = {{فهرست جعبه افقی |رضا بن صدرالدین |آیت‌الله سید رضا صدر }}
| سال تولد =  
| سال تولد =  
| تاریخ تولد = ۱۳۰۰.ش
| تاریخ تولد = ۱۳۰۰ ش
| محل تولد = [[مشهد]]
| محل تولد = [[مشهد]]
| سال درگذشت =  
| سال درگذشت =  
| تاریخ درگذشت = 1373 .ش
| تاریخ درگذشت = 1373 ش
| محل درگذشت = [[قم]]
| محل درگذشت = [[قم]]
| استادان = {{فهرست جعبه عمودی |سید محمد حجت کوه کمره ای |[[آیت‌الله بروجردی]] |[[سید محمد محقق داماد]] |[[امام خمینی]] |و... }}
| استادان = {{فهرست جعبه عمودی |سید محمد حجت کوه کمره ای |[[سید حسین بروجردی|آیت‌الله بروجردی]] |[[سید محمد محقق داماد]] |[[سید روح‌الله موسوی خمینی|امام خمینی]] |و... }}
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی |[[سید مصطفی خمینی]] |مهدی شب‌زنده‌دار |محمد مومن |علی اکبر ناطق نوری |و... }}
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی |[[سید مصطفی خمینی]] |مهدی شب‌زنده‌دار |محمد مومن |علی اکبر ناطق نوری |و... }}
| دین = [[اسلام]]
| دین = [[اسلام]]
| مذهب = [[مذهب شیعه|شیعه]]
| مذهب = [[مذهب شیعه|شیعه]]
| آثار = {{فهرست جعبه افقی |استقامت |پیشوای شهیدان |راه [[قرآن]] |راه علی |زن و آزادی |محمد فی القرآن |و... }}
| آثار = {{فهرست جعبه افقی |استقامت |پیشوای شهیدان |راه [[قرآن]] |راه علی |زن و آزادی |محمد فی القرآن |و... }}
| فعالیت‌ها = درس‌‌های اخلاق
| فعالیت‌ها = [[مجتهد]] و مدرس [[حوزه علمیه قم]]
| وبگاه =  
| وبگاه =  
}}
}}
'''آیت‌الله سید رضا صدر''' از مجتهدان و مدرسان [[حوزه علمیه قم]] در سال ۱۳۰۰ در [[مشهد]] متولد شد. وی برادر [[امام موسی صدر]] و نواده آیت‌الله [[سید حسین طباطبایی قمی]] است که پس از عمری تلاش در راه فراگیری و نیز آموزش معارف دینی در آبان ماه سال ۷۳ از دنیا رفت.  
 
''' سید رضا صدر''' از [[مجتهد|مجتهدان]] و مدرسان [[حوزه علمیه قم]] در سال ۱۳۰۰ در [[مشهد]] متولد شد. وی برادر [[سید موسی صدر|امام موسی صدر]] و نواده آیت‌الله [[سید حسین طباطبایی قمی]] است که پس از عمری تلاش در راه فراگیری و نیز آموزش معارف دینی در آبان ماه سال ۷۳ از دنیا رفت.  
آیت‌الله صدر با تلاش بی وقفه خویش، ضمن تدریس، خطابه و تربیت طلاب، توانست تألیفات و آثار قلمی زیادی براساس نیاز فرهنگی جامعه از خویش به یادگار بگذارد.  
آیت‌الله صدر با تلاش بی وقفه خویش، ضمن تدریس، خطابه و تربیت طلاب، توانست تألیفات و آثار قلمی زیادی براساس نیاز فرهنگی جامعه از خویش به یادگار بگذارد.  


== ولادت و خاندان ==
== ولادت و خاندان ==
آیت‌الله سید رضا صدر در سال ۱۳۰۰ هجری شمسی در [[مشهد]] به دنیا آمد و به مناسبت محل ولادتش نام او را رضا نهادند. پدرش آیت‌الله [[سید صدرالدین صدر]] یکی از مراجع سه گانه پس از فوت [[شیخ عبدالکریم حائری یزدی|آیت‌الله شیخ عبدالکریم حائری یزدی]] بود. [[سید موسی صدر|امام موسی صدر]] رهبر [[شیعیان]] [[لبنان]] برادر اوست. تبار او از طرف پدری موسوی بوده و به [[موسی بن جعفر (کاظم)|امام موسی بن جعفر]] می‌رسد. او نوه دختری [[سید حسین طباطبایی قمی]] است و بنابراین از سوی مادر طباطبائی بوده و نسبش به [[حسن بن علی (مجتبی)|امام حسن(علیه‌السلام)]] می‌ رسد<ref>شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴.</ref>.
آیت‌الله سید رضا صدر در سال ۱۳۰۰ هجری شمسی در [[مشهد]] به دنیا آمد و به مناسبت محل ولادتش نام او را رضا نهادند. پدرش آیت‌الله [[سید صدرالدین صدر]] یکی از مراجع سه گانه پس از فوت [[عبدالکریم حائری یزدی|آیت‌الله شیخ عبدالکریم حائری یزدی]] بود. [[سید موسی صدر|امام موسی صدر]] رهبر شیعیان [[لبنان]] برادر اوست. تبار او از طرف پدری موسوی بوده و به [[موسی بن جعفر (کاظم)|امام موسی بن جعفر]] می‌رسد. او نوه دختری [[سید حسین طباطبایی قمی]] است و بنابراین از سوی مادر طباطبائی بوده و نسبش به [[حسن بن علی (مجتبی)|امام حسن(علیه‌السلام)]] می‌ رسد<ref>شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴.</ref>.


== تحصیلات ==
== تحصیلات ==
او دوران کودکی و نوجوانی را تحت تربیت پدرش گذراند و مقدمات و ادبیات را در مشهد فراگرفت. سپس همراه با پدرش به [[قم]] رفت و سطوح را نزد مدرسین [[حوزه علمیه قم]] آموخت. پس از آن در دروس خارج [[فقه]] و [[اصول]] شرکت کرده و در سنین جوانی به درجه [[اجتهاد]] رسید. همچنین [[فلسفه]] و [[عرفان]] را در حضور [[امام خمینی]] آموخت.
او دوران کودکی و نوجوانی را تحت تربیت پدرش گذراند و مقدمات و ادبیات را در مشهد فراگرفت. سپس همراه با پدرش به [[قم]] رفت و سطوح را نزد مدرسین [[حوزه علمیه قم]] آموخت. پس از آن در دروس خارج [[فقه]] و [[اصول]] شرکت کرده و در سنین جوانی به درجه [[اجتهاد]] رسید. همچنین [[فلسفه]] و [[عرفان]] را در حضور [[سید روح‌الله موسوی خمینی|امام خمینی]] آموخت.


[[شهید مطهری]]، در نامه‌ای به هیئت موسس [[حسینیه ارشاد]] برای تشکیل شورای عالی روحانی به عنوان یک مرکز اجتهادی و فتوایی دوازده نفر از بزرگان علما را معرفی می‌ کنند که سید رضا صدر یکی از آنان بوده است. صدر هیچ‌گاه خود را در معرض [[مرجعیت]] قرار نداد و با وجود خواهش و اصرار زیاد دوستان برای انتشار رساله، آن را چاپ و منتشر نکرد.
[[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، در نامه‌ای به هیئت موسس [[حسینیه ارشاد]] برای تشکیل شورای عالی روحانی به عنوان یک مرکز اجتهادی و فتوایی دوازده نفر از بزرگان علما را معرفی می‌ کنند که سید رضا صدر یکی از آنان بوده است. صدر هیچ‌گاه خود را در معرض [[مرجعیت]] قرار نداد و با وجود خواهش و اصرار زیاد دوستان برای انتشار رساله، آن را چاپ و منتشر نکرد.


وی به نقد و تحلیل شعر و ادب فارسی می‌ پرداخت و نظر خویش را ارائه می‌ کرد، از طبع شعر بهره‌مند بود و اشعار وی در دیوان شعرش گرد آمده است<ref>سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۴</ref>.
وی به نقد و تحلیل شعر و ادب فارسی می‌ پرداخت و نظر خویش را ارائه می‌ کرد، از طبع شعر بهره‌مند بود و اشعار وی در دیوان شعرش گرد آمده است<ref>سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۴</ref>.
خط ۳۳: خط ۳۴:
== اساتید ==
== اساتید ==
* سید صدرالدین صدر (پدر سید رضا صدر)
* سید صدرالدین صدر (پدر سید رضا صدر)
* [[سید شهاب‌الدین مرعشی نجفی]]
* [[سید شهاب الدین مرعشی نجفی|سید شهاب‌الدین مرعشی نجفی]]
* [[سید محمد محقق داماد]]
* [[سید محمد محقق داماد]]
* [[سید محمد حجت کوه کمره‌ای]]
* [[سید محمد حجت کوه کمره‌ای]]
* [[سید حسین بروجردی]]
* [[سید حسین بروجردی]]
* [[سید روح الله موسوی خمینی|امام خمینی]]
* [[سید روح‌الله موسوی خمینی|امام خمینی]]


== تدریس ==
== تدریس ==
سید رضا صدر از سنین جوانی تدریس را آغاز کرد و [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] و [[عرفان و تصوف اسلامی|عرفان]] و [[فلسفه]] را آموزش می‌ داد. او از اساتید حوزه بود. وقتی امام خمینی به [[نجف اشرف]] [[تبعید]] شد، از سید رضا صدر می‌ خواهد که حتماً اسفار و دیگر کتب فلسفی را در قم تدریس کند که وی می‎ پذیرد<ref> هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۳-۳۲۴</ref>.
سید رضا صدر از سنین جوانی تدریس را آغاز کرد و [[فقه]] و [[اصول فقه|اصول]] و [[عرفان و تصوف اسلامی|عرفان]] و [[فلسفه]] را آموزش می‌ داد. او از اساتید حوزه بود. وقتی امام خمینی به [[نجف|نجف اشرف]] [[تبعید]] شد، از سید رضا صدر می‌ خواهد که حتماً اسفار و دیگر کتب فلسفی را در قم تدریس کند که وی می‎ پذیرد<ref> هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۳-۳۲۴</ref>.


== شاگردان ==
== شاگردان ==
خط ۵۱: خط ۵۲:


== فعالیت‌های تبلیغی ==
== فعالیت‌های تبلیغی ==
سید رضا صدر از سال ۱۳۲۸ ش. درس‌‌های اخلاق را شب‌‌های پنجشنبه در قم منزل پدری خود شروع کرد. این درس تا سال ۱۳۴۶ ش. که به [[تهران]] عزیمت کرد، ادامه داشت. در ۱۳۸۵ق بنا به خواست [[آیت‌الله شریعتمداری]] به تهران آمد و در [[مسجد]] حضرت امام حسین|امام حسین(علیه‌السلام)، در شرق تهران، به اقامه [[نماز جماعت]] و سخنرانی پرداخت. هم‌چنین، در آن جا درس فلسفه و خارج فقه و اصول نیز تدریس می‌کرد و هر روز افراد زیادی برای پرسیدن مسائل شرعی و غیره به او مراجعه می‌کردند. او مجدداً به قم برگشت و مدت شانزده سال در یکی از شبستان‌های مسجد امام حسن عسکری به اقامه نماز جماعت و سخنرانی و تدریس پرداخت<ref>شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴</ref>.
سید رضا صدر از سال ۱۳۲۸ ش. درس‌‌های اخلاق را شب‌‌های پنجشنبه در قم منزل پدری خود شروع کرد. این درس تا سال ۱۳۴۶ ش. که به [[تهران]] عزیمت کرد، ادامه داشت. در ۱۳۸۵ق بنا به خواست آیت‌الله شریعتمداری به تهران آمد و در [[مسجد]] حضرت امام حسین (علیه‌السلام)، در شرق تهران، به اقامه [[نماز جماعت]] و سخنرانی پرداخت. همچنین، در آنجا درس فلسفه و خارج فقه و اصول نیز تدریس می‌کرد و هر روز افراد زیادی برای پرسیدن مسائل شرعی و غیره به او مراجعه می‌کردند. او مجدداً به قم برگشت و مدت شانزده سال در یکی از شبستان‌های مسجد امام حسن عسکری به اقامه نماز جماعت و سخنرانی و تدریس پرداخت<ref>شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴</ref>.


== تألیفات ==
== تألیفات ==
* کتاب استقامت
* کتاب استقامت؛
* استقامت
* استقامت؛
* [[حسد]]
* [[حسد]]؛
* [[دروغ]]
* [[دروغ]]؛
* الاجتهاد و التقلید
* الاجتهاد و التقلید؛
* العدالة فی الفقه
* العدالة فی الفقه؛
* تفسیر سوره حجرات
* تفسیر سوره حجرات؛
* تفسیر سوره یوسف (حسن یوسف)
* تفسیر سوره یوسف (حسن یوسف)؛
* فلسفه آزاد
* فلسفه آزاد؛
* الفلسفه العلیا
* الفلسفه العلیا؛
* محمد فی القرآن
* محمد فی القرآن؛
* المسیح فی القرآن
* المسیح فی القرآن؛
* قرآن‌ شناسی
* قرآن‌ شناسی؛
* بانوی کربلا
* بانوی کربلا؛
* راه [[محمد بن عبد‌الله (خاتم الانبیا)|محمد]]
* راه [[محمد بن عبد‌الله (خاتم الانبیا)|محمد]]؛
* راه [[علی بن ابی طالب|علی(علیه‌السلام)]] پیشوای شهیدان
* راه [[علی بن ابی طالب|علی(علیه‌السلام)]] پیشوای شهیدان؛
* راه [[قرآن]]
* راه [[قرآن]]؛
* راه [[حجت بن حسن (مهدی)|مهدی]]
* راه [[حجت بن حسن (مهدی)|مهدی]]؛
* زن و آزادی
* زن و آزادی؛
* [[زیارتنامه]] [[علی بن موسی (رضا)]]
* [[زیارتنامه]] [[علی بن موسی (رضا)]]؛
* سخنان سران کمونیزم درباره [[خدا]]
* سخنان سران کمونیزم درباره [[خدا]]؛
* مرد وفا (زیر درختان سدر)
* مرد وفا (زیر درختان سدر)؛
* نشانه‌ هایی از او (دو جلد)
* نشانه‌ هایی از او (دو جلد)؛
* نگاهی به آثار فقهی [[شیخ طوسی]]
* نگاهی به آثار فقهی [[محمد بن حسن طوسی|شیخ طوسی]]؛
* مقدمه بر نهج الحق و نامه دانشوران
* مقدمه بر نهج الحق و نامه دانشوران؛
* ترجمه کتاب زینب، تالیف دکتر عائشه بنت الشاطی
* ترجمه کتاب زینب، تالیف دکتر عائشه بنت الشاطی؛


=== آثار منتشر نشدهٔ او عبارتند از ===
=== آثار منتشر نشدهٔ او عبارتند از ===
* کتاب دروغ
* کتاب دروغ؛
* أربعون و مأتا مسئلة فقهی
* أربعون و مأتا مسئلة فقهی؛
* تعلیقة بر عروة الوثقی
* تعلیقة بر عروة الوثقی؛
* الفقه علی مذهب اهل‌البیت (کتاب الصلاة)
* الفقه علی مذهب اهل‌البیت (کتاب الصلاة)؛
* القواعد الثلاث (قاعدة الفراغ والتجاوز والحیلولة)
* القواعد الثلاث (قاعدة الفراغ والتجاوز والحیلولة)؛
* رساله در مقدمه واجب
* رساله در مقدمه واجب؛
* شبهة العبائیة حکم نجاسة الباطن
* شبهة العبائیة حکم نجاسة الباطن؛
* نفائس الاصول (دو جلد)
* نفائس الاصول (دو جلد)؛
* حاشیه بر [[اسفار اربعه (کتاب)|اسفار اربعه]]
* حاشیه بر [[اسفار اربعه (کتاب)|اسفار اربعه]]؛
* برهان الصدیقین
* برهان الصدیقین؛
* حاشیه بر منظومه (سه جلد)
* حاشیه بر منظومه (سه جلد)؛
* دیوان شعر
* دیوان شعر؛
* درست و نادرست
* درست و نادرست؛
* [[خواجه نصیرالدین طوسی]]
* [[خواجه نصیرالدین طوسی]]؛
* خلیفة [[محمد بن عبد‌الله (خاتم الانبیا)|رسول‌ الله(صلی الله علیه و آله و سلم)]]
* خلیفة [[محمد بن عبد‌الله (خاتم الانبیا)|رسول‌ الله (صلی الله علیه و آله و سلم)]]؛
* اسلام ما
* اسلام ما؛
* سبد (کشکول)
* سبد (کشکول)؛
* الجهاد و الثورة
* الجهاد و الثورة؛
* الکلیم فی القرآن
* الکلیم فی القرآن؛
* ترجمه رسالة الحقوق [[علی بن الحسین (زین العابدین)]]<ref>هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۴-۳۲۵؛ سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۶.</ref>.
* ترجمه رسالة الحقوق [[علی بن الحسین (زین العابدین)]]<ref>هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۴-۳۲۵؛ سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۶.</ref>.


== وفات ==
== درگذشت ==
سید رضا صدر، در ۱۱ آبان ۱۳۷۳ش (۲۶ [[جمادی الاول|جمادی‌الاول]] ۱۴۱۵ق)<ref>حائری، علی، روزشمار شمسی، ۱۳۸۶ش، ص۵۴۳</ref>. در ۷۶ سالگی، بر اثر ایست قلبی درگذشت. روز بعد، پیکرش از مسجد امام حسن عسکری تا [[حرم حضرت معصومه|حرم حضرت معصومه(سلام الله علیها)]] تشییع شد. پس از اقامه [[نماز]] توسط [[سید موسی شبیری زنجانی]]، در صحن بزرگ حرم، حجره ۳۳ به خاک سپرده شد. پیام‌های تسلیتی از طرف مراجع صادر شد<ref>هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۵؛ سایت مفاخر ایران اسلامی پایگاه صدر پژوهی</ref>.
سید رضا صدر، در ۱۱ آبان ۱۳۷۳ش (۲۶ [[جمادی الاول|جمادی‌الاول]] ۱۴۱۵ق)<ref>حائری، علی، روزشمار شمسی، ۱۳۸۶ش، ص۵۴۳</ref>. در ۷۶ سالگی، بر اثر ایست قلبی درگذشت. روز بعد، پیکرش از مسجد امام حسن عسکری تا [[حرم فاطمه بنت موسی بن جعفر|حرم حضرت معصومه (سلام الله علیها)]] تشییع شد. پس از اقامه [[نماز]] توسط [[سید موسی شبیری زنجانی|آیت‌الله شبیری زنجانی]]، در صحن بزرگ حرم، حجره ۳۳ به خاک سپرده شد. پیام‌های تسلیتی از طرف مراجع صادر شد<ref>هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۵؛ سایت مفاخر ایران اسلامی پایگاه صدر پژوهی</ref>.
 
== جستارهای وابسته ==
* [[حوزه علمیه قم]] 
* [[حسینیه ارشاد]] 
* [[حرم فاطمه بنت موسی بن جعفر|حرم حضرت معصومه(سلام الله علیها)]]


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۱۱۰: خط ۱۱۶:


=== منابع ===
=== منابع ===
[https://www.jamaran.news/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AC%DB%8C-%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3-70/1479753-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B5%D8%AF%D8%B1 برگرفته ازسایت نگاهی به زندگی آیت‌الله سید رضا صدر | پایگاه خبری جماران]
* [https://www.jamaran.news/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AC%DB%8C-%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3-70/1479753-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B5%D8%AF%D8%B1 برگرفته ازسایت نگاهی به زندگی آیت‌الله سید رضا صدر | پایگاه خبری جماران www.jamaran.news]
 
{{علمای اسلام}}
 
[[رده:عالمان]]
[[رده:عالمان]]
[[رده:عالمان شیعه]]
[[رده:عالمان شیعه]]
[[رده:ایران]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۷ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۰۳

سید رضا صدر
سید رضا صدر.jpg
نام کاملآیت‌الله سید رضا صدر
نام‌های دیگر
  • رضا بن صدرالدین
  • آیت‌الله سید رضا صدر
اطلاعات شخصی
روز تولد۱۳۰۰ ش
محل تولدمشهد
روز درگذشت1373 ش
محل درگذشتقم
دیناسلام، شیعه
استادان
شاگردان
آثار
  • استقامت
  • پیشوای شهیدان
  • راه قرآن
  • راه علی
  • زن و آزادی
  • محمد فی القرآن
  • و...
فعالیت‌هامجتهد و مدرس حوزه علمیه قم

سید رضا صدر از مجتهدان و مدرسان حوزه علمیه قم در سال ۱۳۰۰ در مشهد متولد شد. وی برادر امام موسی صدر و نواده آیت‌الله سید حسین طباطبایی قمی است که پس از عمری تلاش در راه فراگیری و نیز آموزش معارف دینی در آبان ماه سال ۷۳ از دنیا رفت. آیت‌الله صدر با تلاش بی وقفه خویش، ضمن تدریس، خطابه و تربیت طلاب، توانست تألیفات و آثار قلمی زیادی براساس نیاز فرهنگی جامعه از خویش به یادگار بگذارد.

ولادت و خاندان

آیت‌الله سید رضا صدر در سال ۱۳۰۰ هجری شمسی در مشهد به دنیا آمد و به مناسبت محل ولادتش نام او را رضا نهادند. پدرش آیت‌الله سید صدرالدین صدر یکی از مراجع سه گانه پس از فوت آیت‌الله شیخ عبدالکریم حائری یزدی بود. امام موسی صدر رهبر شیعیان لبنان برادر اوست. تبار او از طرف پدری موسوی بوده و به امام موسی بن جعفر می‌رسد. او نوه دختری سید حسین طباطبایی قمی است و بنابراین از سوی مادر طباطبائی بوده و نسبش به امام حسن(علیه‌السلام) می‌ رسد[۱].

تحصیلات

او دوران کودکی و نوجوانی را تحت تربیت پدرش گذراند و مقدمات و ادبیات را در مشهد فراگرفت. سپس همراه با پدرش به قم رفت و سطوح را نزد مدرسین حوزه علمیه قم آموخت. پس از آن در دروس خارج فقه و اصول شرکت کرده و در سنین جوانی به درجه اجتهاد رسید. همچنین فلسفه و عرفان را در حضور امام خمینی آموخت.

شهید مطهری، در نامه‌ای به هیئت موسس حسینیه ارشاد برای تشکیل شورای عالی روحانی به عنوان یک مرکز اجتهادی و فتوایی دوازده نفر از بزرگان علما را معرفی می‌ کنند که سید رضا صدر یکی از آنان بوده است. صدر هیچ‌گاه خود را در معرض مرجعیت قرار نداد و با وجود خواهش و اصرار زیاد دوستان برای انتشار رساله، آن را چاپ و منتشر نکرد.

وی به نقد و تحلیل شعر و ادب فارسی می‌ پرداخت و نظر خویش را ارائه می‌ کرد، از طبع شعر بهره‌مند بود و اشعار وی در دیوان شعرش گرد آمده است[۲].

اساتید

تدریس

سید رضا صدر از سنین جوانی تدریس را آغاز کرد و فقه و اصول و عرفان و فلسفه را آموزش می‌ داد. او از اساتید حوزه بود. وقتی امام خمینی به نجف اشرف تبعید شد، از سید رضا صدر می‌ خواهد که حتماً اسفار و دیگر کتب فلسفی را در قم تدریس کند که وی می‎ پذیرد[۳].

شاگردان

  1. مهدی شب‌زنده‌دار[۴].
  2. محمد مومن
  3. جلال‌الدین طاهری اصفهانی
  4. سید مصطفی خمینی
  5. علی اکبر ناطق نوری
  6. علی حجتی کرمانی[۵].

فعالیت‌های تبلیغی

سید رضا صدر از سال ۱۳۲۸ ش. درس‌‌های اخلاق را شب‌‌های پنجشنبه در قم منزل پدری خود شروع کرد. این درس تا سال ۱۳۴۶ ش. که به تهران عزیمت کرد، ادامه داشت. در ۱۳۸۵ق بنا به خواست آیت‌الله شریعتمداری به تهران آمد و در مسجد حضرت امام حسین (علیه‌السلام)، در شرق تهران، به اقامه نماز جماعت و سخنرانی پرداخت. همچنین، در آنجا درس فلسفه و خارج فقه و اصول نیز تدریس می‌کرد و هر روز افراد زیادی برای پرسیدن مسائل شرعی و غیره به او مراجعه می‌کردند. او مجدداً به قم برگشت و مدت شانزده سال در یکی از شبستان‌های مسجد امام حسن عسکری به اقامه نماز جماعت و سخنرانی و تدریس پرداخت[۶].

تألیفات

  • کتاب استقامت؛
  • استقامت؛
  • حسد؛
  • دروغ؛
  • الاجتهاد و التقلید؛
  • العدالة فی الفقه؛
  • تفسیر سوره حجرات؛
  • تفسیر سوره یوسف (حسن یوسف)؛
  • فلسفه آزاد؛
  • الفلسفه العلیا؛
  • محمد فی القرآن؛
  • المسیح فی القرآن؛
  • قرآن‌ شناسی؛
  • بانوی کربلا؛
  • راه محمد؛
  • راه علی(علیه‌السلام) پیشوای شهیدان؛
  • راه قرآن؛
  • راه مهدی؛
  • زن و آزادی؛
  • زیارتنامه علی بن موسی (رضا)؛
  • سخنان سران کمونیزم درباره خدا؛
  • مرد وفا (زیر درختان سدر)؛
  • نشانه‌ هایی از او (دو جلد)؛
  • نگاهی به آثار فقهی شیخ طوسی؛
  • مقدمه بر نهج الحق و نامه دانشوران؛
  • ترجمه کتاب زینب، تالیف دکتر عائشه بنت الشاطی؛

آثار منتشر نشدهٔ او عبارتند از

درگذشت

سید رضا صدر، در ۱۱ آبان ۱۳۷۳ش (۲۶ جمادی‌الاول ۱۴۱۵ق)[۸]. در ۷۶ سالگی، بر اثر ایست قلبی درگذشت. روز بعد، پیکرش از مسجد امام حسن عسکری تا حرم حضرت معصومه (سلام الله علیها) تشییع شد. پس از اقامه نماز توسط آیت‌الله شبیری زنجانی، در صحن بزرگ حرم، حجره ۳۳ به خاک سپرده شد. پیام‌های تسلیتی از طرف مراجع صادر شد[۹].

جستارهای وابسته

پانویس

  1. شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴.
  2. سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۴
  3. هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۳-۳۲۴
  4. «شب‌زنده‌دار کیست؟»، خبرگزاری فارس
  5. هفته نامه حریم امام، شماره ۱۹۱، سال۱۳۹۴،ص۲۲و ۲۳
  6. شریف رازی، محمد، گنجینه دانشمندان، ج۴، ص۵۰۳-۵۰۴
  7. هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۴-۳۲۵؛ سید باقر خسروشاهی، سید اکبر میرصفی، "حاج سید رضا صدر" ستارگان حرم، ج ۱۴، ص ۲۲۶.
  8. حائری، علی، روزشمار شمسی، ۱۳۸۶ش، ص۵۴۳
  9. هزار، علیرضا، دانشوران قم، ص۳۲۵؛ سایت مفاخر ایران اسلامی پایگاه صدر پژوهی

منابع