پرش به محتوا

بوروندی

از ویکی‌وحدت
بوروندی
نام رایجبوروندی
نام کاملجمهوری بوروندی
پایتختگیتگا

بوروندی (به فرانسوی: Burundi) کشوری محصور در خشکی در شرق آفریقا و منطقه دریاچه‌های بزرگ آفریقاست. این کشور از شمال با رواندا، از شرق و جنوب با تانزانیا و از غرب با جمهوری دموکراتیک کنگو هم‌مرز است. بوروندی یکی از کوچک‌ترین کشورهای آفریقا به شمار می‌رود و گیتگا پایتخت سیاسی آن و بوجومبورا بزرگ‌ترین شهر و مرکز اقتصادی کشور است.

جغرافیا و آب‌ و هوا

بوروندی در فلات‌های مرتفع شرق آفریقا قرار گرفته و میانگین ارتفاع آن حدود ۱٬۷۰۰ متر از سطح دریاست. بلندترین نقطه کشور، کوه هه‌ها (Heha) با ارتفاع ۲٬۶۸۵ متر است.

  • آب‌ و هوا: استوایی و معتدل کوهستانی؛
  • منابع آبی: رودخانه روووبو و دریاچه تانگانیکا از مهم‌ترین منابع آبی کشور هستند؛
  • محیط زیست: فرسایش خاک و کاهش پوشش جنگلی از مهم‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی کشور محسوب می‌شود؛
  • مناطق حفاظت‌شده: پارک ملی کیبیرا و پارک ملی روووبو از مهم‌ترین مناطق حفاظت‌شده هستند.

تاریخ

سرزمین بوروندی از قرن شانزدهم میلادی دارای نظام پادشاهی مستقل بود. این کشور در آغاز قرن بیستم تحت استعمار آلمان قرار گرفت و پس از جنگ جهانی اول به قیمومت بلژیک درآمد.

  • استقلال: در سال ۱۹۶۲ م، از بلژیک استقلال یافت؛
  • تنش‌های قومی: در دهه‌های پایانی قرن بیستم شاهد درگیری‌های گسترده میان دو قوم اصلی هوتو و توتسی بود؛
  • جنگ داخلی: از سال ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۶ م، جنگ داخلی این کشور هزاران قربانی برجای گذاشت؛
  • آشتی ملی: در سال‌های اخیر تلاش‌هایی برای برقراری ثبات سیاسی و آشتی قومی صورت گرفته است.

حکومت و سیاست

بوروندی دارای نظام جمهوری ریاستی است. رئیس‌جمهور هم‌زمان رئیس دولت و عالی‌ترین مقام اجرایی کشور محسوب می‌شود.

قوه مقننه از دو مجلس تشکیل شده است:

  • مجلس ملی؛
  • مجلس سنا.

نظام سیاسی کشور بر پایه قانون اساسی و مشارکت گروه‌های قومی مختلف در ساختار قدرت شکل گرفته است.

جمعیت و جامعه

جمعیت بوروندی بیش از ۱۴ میلیون نفر برآورد می‌شود و از متراکم‌ترین کشورهای آفریقا از نظر جمعیت است.

  • اقوام: هوتو، توتسی و توا؛
  • زبان‌ها: کیروندی، فرانسوی و انگلیسی؛
  • میانگین سنی: از جوان‌ترین جمعیت‌های جهان را داراست؛
  • سکونتگاه‌ها: بخش عمده جمعیت در مناطق روستایی زندگی می‌کنند.

اقتصاد

بوروندی از فقیرترین کشورهای جهان به شمار می‌رود و اقتصاد آن عمدتاً بر کشاورزی استوار است.

  • تولید ناخالص داخلی: حدود ۱۰ میلیارد دلار آمریکا (برآورد ۲۰۲۴ م)؛
  • کشاورزی: مهم‌ترین بخش اقتصادی کشور و محل اشتغال اکثریت جمعیت؛
  • محصولات عمده: قهوه، چای، پنبه، ذرت و سیب‌زمینی شیرین؛
  • صادرات: قهوه و چای مهم‌ترین اقلام صادراتی هستند؛
  • چالش‌ها: کمبود منابع طبیعی، نبود دسترسی به دریا و ضعف زیرساخت‌ها.

فرهنگ

فرهنگ بوروندی آمیزه‌ای از سنت‌های آفریقایی و میراث تاریخی منطقه دریاچه‌های بزرگ آفریقاست.

  • موسیقی و رقص‌های سنتی جایگاه مهمی در زندگی اجتماعی مردم دارند؛
  • طبل‌نوازان سلطنتی بوروندی از شناخته‌شده‌ترین نمادهای فرهنگی کشور هستند؛
  • آموزش و تحصیل در سال‌های اخیر گسترش یافته است.

مذهب

درصد مسیحیان در بوروندی بین ۸۰ تا ۹۰ درصد جمعیت برآورد می‌شود که حدود ۶۵ درصد از آنها کاتولیک رومی هستند. ۵ درصد جمعیت نیز به باورهای بومی اعتقاد دارند و بین ۲ تا ۵ درصد نیز مسلمانند که بیشتر در شهرهای اصلی زندگی می‌کنند.

اسلام در بوروندی

اسلام در بوروندی به سال 1870 م، توسط کارگرانی که برای افسران آلمانی در تانزانیا کار می کردند انتشار یافت و اولین مسجد آنان در دهکده نیانزا در 135 کیلومتری مرکز حکومت تاسیس شد. گرچه بلژیکی ها که بوروندی را مستعمره خود نموده بودند با نیروهای مسلمان و فعالیت آنان به شدت مخالف بودند ولی با تلاش نوحدین به رهبری مبارزی بنام عمرانی بوسا ، مسلمانان آزادی نسبی پیدا کردند و در سال 1952 م، با اصرار آنان مدرسه کودکان مسلمان بوجود آمد و رفته رفته نیروهای اسلامی به توسعه امور و انجام برنامه های تبلیغی پرداختند . مسلمانان در مرکز حکومت یعنی بوجومبورا و بخش مسلمان نشین مویانزی سکونت دارند و از سوی مقامات رسمی و دولتی مورد احترام می باشند. همجواری بوروندی با کشور اسلامی تانزانیا در گرایش مردم این سرزمین به آئین اسلام تاثیر وافری داشته است. بازرگانان مسلمان هندی و عرب که در گذشته به این سرزمین مهاجرت کرده اند هم اکنون درصدی از مسلمین بوروندی را تشکیل می دهند[۱].

شهرهای مهم

  • گیتگا؛ پایتخت سیاسی کشور؛
  • بوجومبورا؛ بزرگ‌ترین شهر و مرکز اقتصادی؛
  • نگوزی؛
  • مویینگا؛
  • رویگی.

جاذبه‌های گردشگری

  • دریاچه تانگانیکا؛
  • پارک ملی کیبیرا؛
  • پارک ملی روووبو؛
  • کوه هه‌ها؛
  • رودخانه روزیزی.

مشاهیر

  • ملشیور اندادایه؛ نخستین رئیس‌جمهور منتخب دموکراتیک بوروندی؛
  • پی‌یر انکورونزیزا؛ رئیس‌جمهور پیشین کشور؛
  • اوونیمانا محمد؛ از چهره‌های شناخته‌شده ورزشی بوروندی.

جستارهای وابسته

پانویس

منابع