مجارستان

مجارستان
نام رایج	مجارستان
نام کامل	جمهوری مجارستان
پایتخت	بوداپست
تعداد جمعیت	۹٬۹۵۶٬۱۰۸ نفر
دین	مسیحیت
زبان	مجاری

مجارستان، (به انگلیسی: Hungary)، با نام رسمی جمهوری مجارستان، کشوری در قارۀ اروپا و اروپای مرکزی است. پایتخت این کشور شهر بوداپست است. مجارستان با کشورهای اتریش، اسلواکی، رومانی، صربستان، کرواسی و اسلوونی همسایه است. پایه‌های کشور امروزی مجارستان را قوم مجار در اواخر قرن نهم میلادی بنا نهادند؛ هرچند پیش از آن نیز اقوام مختلفی در این سرزمین سکونت داشتند. این کشور در فاصله سال‌های ۱۹۴۷ تا ۱۹۸۹ میلادی تحت سلطه کمونیسم و از کشورهای بلوک شرق بود. مجارستان از سال ۱۹۸۹، با گشودن مرزهای خود به روی اتریش، در تحولات منتهی به فروپاشی بلوک شرق نقش داشت. این کشور عضو پیمان آتلانتیک شمالی، اتحادیه اروپا و پیمان شنگن است. مجارستان همچنین از مقاصد شناخته‌شده گردشگری جهان به‌شمار می‌رود.

جغرافیا

مجارستان در اروپای مرکزی واقع شده است. این کشور با شش کشور اتریش، اسلواکی، رومانی، صربستان، کرواسی و اسلوونی مرز مشترک دارد. وسعت مجارستان حدود ۹۳٬۰۳۰ کیلومتر مربع است و پایتخت آن شهر بوداپست است. بخش مهمی از موقعیت جغرافیایی این کشور به قرار گرفتن آن در مرکز اروپا و ارتباط با کشورهای پیرامونی مربوط می‌شود.

تاریخ

پایه‌های کشور امروزی مجارستان را قوم مجار در اواخر قرن نهم میلادی بنا نهادند. بااین‌حال، پیش از ورود و استقرار مجارها نیز اقوام مختلفی در این سرزمین زندگی می‌کردند. شکل‌گیری دولت مجارستان به‌تدریج زمینه ایجاد ساختار سیاسی و اجتماعی این کشور را فراهم کرد. مجارستان در فاصله سال‌های ۱۹۴۷ تا ۱۹۸۹ میلادی تحت سلطه کمونیسم قرار داشت و یکی از کشورهای بلوک شرق محسوب می‌شد. در سال ۱۹۸۹ میلادی، این کشور مرزهای خود با اتریش را گشود. این اقدام به تسریع روند تحولات سیاسی در اروپای شرقی و سقوط بلوک شرق کمک کرد.

سیاست و حکومت

در ساختار سیاسی مجارستان، رئیس‌جمهور را مجلس برای دوره‌ای پنج‌ساله انتخاب می‌کند. ریاست‌جمهوری در توصیف ارائه‌شده از ساختار سیاسی این کشور، عمدتاً جایگاهی تشریفاتی دارد و از جمله وظایف رئیس‌جمهور تعیین تاریخ برگزاری انتخابات مجلس است. نخست‌وزیر نیز از سوی مجلس تعیین می‌شود. او مسئول تشکیل کابینه است و اختیار انحلال کابینه را دارد. مجلس ملی مجارستان، بر اساس اطلاعات گزارش همشهری آنلاین، دارای ۳۸۶ کرسی بود و نمایندگان آن برای دوره‌های چهارساله انتخاب می‌شدند. در زمان انتشار گزارش، انتخابات بعدی مجلس برای سال ۲۰۱۰ میلادی پیش‌بینی شده بود. مجارستان از اعضای پیمان آتلانتیک شمالی، اتحادیه اروپا و پیمان شنگن است.

اقتصاد

اقتصاد مجارستان در زمان انتشار گزارش همشهری آنلاین دارای تولید ناخالص داخلی حدود ۱۹۴٫۲ میلیارد دلار بود. نیروی کار این کشور حدود چهار میلیون و ۱۹۰ هزار نفر اعلام شده بود. بر اساس آمار همان گزارش، نرخ بیکاری ۷٫۱ درصد، نرخ تورم ۷٫۸ درصد و سهم جمعیت زیر خط فقر ۸٫۶ درصد بود. محصولات صادراتی مجارستان شامل ماشین‌آلات و تجهیزات، محصولات کارخانه‌ای، مواد غذایی، مواد اولیه، سوخت و الکتریسیته است. آلمان، ایتالیا، فرانسه، اتریش، رومانی و لهستان از مقاصد صادراتی این کشور معرفی شده‌اند. محصولات وارداتی مجارستان نیز شامل ماشین‌آلات و تجهیزات، سوخت و الکتریسیته، مواد غذایی و مواد اولیه است. آلمان، روسیه، چین، اتریش، فرانسه، ایتالیا، هلند و لهستان از کشورهای تأمین‌کننده کالاهای وارداتی مجارستان به‌شمار می‌روند.

مردم و جمعیت

جمعیت مجارستان بر اساس آمار، ۹ میلیون و ۹۵۶ هزار و ۱۰۸ نفر بود. میانگین سنی جمعیت این کشور ۳۸٫۹ سال اعلام شده و رشد جمعیت آن منفی گزارش شده است. امید به زندگی در بدو تولد برای زنان ۷۷٫۳۸ سال و برای مردان ۶۸٫۷۳ سال ذکر شده است. بر اساس آمار این گزارش، ۹۲٫۳ درصد جمعیت از تبار مجار و ۱٫۹ درصد از تبار کولی بودند. زبان رسمی کشور مجاری است و میزان باسوادی در میان جمعیت بالای ۱۵ سال، ۹۹٫۴ درصد اعلام شده بود.

دین و فرهنگ

بنابر نظرسنجی های اوایل دهه 1990 م، 72 درصد از مجارستانی ها خود را کاتولیک، 21 درصد کالوینیست اصلاحی، 4 درصد لوتران، حدود 1 درصد یهودی و حدود 2 درصد "بدون تعلق" و یا از "سایر" مذاهب معرفی می کنند. بعد از روسیه، مجارستان دارای بیشترین جمعیت یهودی در منطقه خود است. حدود 80 درصد یهودیان مجارستان در پایتخت این کشور به سر می-برند. دولت بیشتر مدارس مذهبی را بسته و دستورات و آیین های مذهبی را منحل یا فسخ کرده است. بعد از سال 1989 م، و در دوره خصوصی سازی، بسیاری از مدارس و ساختمان‌های مذهبی قبلی به کلیساها بازگردانده شدند. دولت جبران خسارت مالی املاک توقیف شده مدارس مذهبی و سایر نهادهای مذهبی را متقبل شد.

در میان بخش اعظم جمعیت، بی تفاوتی نسبت به مذهب و اغلب، نگرش-های ضد مذهبی حکمفرما است. این نتیجه سیاست های اهمال کارانه، فرد-گرا و نفاق انگیز دهه آخر سوسیالیسم است. در کنار طبقه بندی های اصلی، شمار رو به افزایشی از فرقه های کوچک، جنبش های مذهبی و آداب مذهبی شرقی همراه با شمار در حال رشد پیروان مبلغان مذهبی تازه گرویده وجود دارند. اکثر مجارستانی ها به‌طور رسمی به هیچ مذهبی تعلق ندارند، یا آداب آن را به‌طور معمول انجام نمی دهند، بلکه آیین غسل تعمید، مراسم ازدواج و تدفین ، آن‌ها را به کلیساها می کشاند.

اسلام

اسلام به وسیله عثمانیان وارد مجارستان شد. در کتاب معجم البلدان از تصمیم حمله پادشاه هنکر (هنگار- مجارستان) به کشورهای اسلامی سخن گفته است که از آن صرف نظر کرده است. اسلام دینی است که از سوی مقامات مجارستان به رسمیت شناخته شده است. به غیر از بوداپست، مسلمانان در شهرهایی همچون دبرسن، گیور و سیکلوس نیز با گردهم آمدن در مساجد کوچک این شهرها از ماه رمضان لذت می برند. امروزه جامعه مسلمانان مجارستان متشکل از مهاجران مسلمان و مجارهایی است که پس از سقوط نظام کمونیستی به اسلام گرویده اند. تخمین زده می شود که پس از سقوط رژیم کمونیستی در این کشور در حدود هزار نفر از مجاری ها اسلام آورده اند.

جامعه مسلمانان مجارستان در سال 1930 م، بنیان نهاده شد اما از سوی کمونیست ها تعطیل گردید تا اینکه دوباره در سال 1988 م، کار خود را از سر گرفت. حدود ۲۶ هزار مسلمان در این کشور زندگی می‌کنند که بیشتر عرب و ترک هستند. تعداد مجارستانی‌هایی که به دین اسلام مشرف می‌شوند نیز در حال افزایش است. اکثریت مسلمانان مجارستان در بوداپست، پایتخت این کشور، زندگی می‌کنند که ۶۰ درصد آن‌ها اصالتاً عرب و ۳۰ درصد آن‌ها ترک، فارس و آفریقایی و حدود ۱۰ درصد نیز بومی مجارستان هستندمسلمانان مجارستان. خطبه‌های نماز جمعه و برخی از سخنرانی‌ها به زبان عربی با ترجمه مجارستانی انجام می‌شود، اما غالب فعالیت‌های آموزشی اسلامی به زبان مجارستانی است.

فعالیت‌های سازمان مسلمانان مجارستان

سازمان مسلمانان مجارستان (MME) که در سال ۲۰۰۰ م، در بوداپست به رسمیت شناخته شد، ریشه در «انجمن دانشجویان مسلمان» دارد که در سال ۱۹۸۷ م، تأسیس شده بود. این سازمان با هدف هماهنگی امور مسلمانان مجارستان و معرفی اسلام به غیرمسلمانان فعالیت می‌کند. از مهم‌ترین فعالیت‌های آن می‌توان به تأسیس و اداره مسجد بوداپست در سال ۲۰۱۱ م، با کمک‌های مردمی، اداره مسجد شهر سگد، برگزاری دوره‌های آموزشی و نشست‌های اسلامی، ترجمه و توزیع کتاب‌های اسلامی و مشارکت در برنامه‌های بین‌ادیانی اشاره کرد. این سازمان همچنین برای معرفی اسلام، رفع تصورات نادرست درباره مسلمانان و حفظ ارتباط با مسلمانان مجاری‌زبان ساکن اسلواکی و رومانی تلاش می‌کند. ریاست این سازمان بر عهده دکتر عبدالرحمن مینهالیفی، از مسلمانان دارای اصالت مجاری، است. فعالیت‌های آن عمدتاً بر مشارکت مسلمانان مجاری‌تبار و تقویت انسجام اجتماعی جامعه مسلمانان این کشور استوار است.

ارتباطات

در مجارستان میان شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی دولتی و خصوصی رقابت وجود دارد. روزنامه‌های ملی و محلی این کشور در اختیار بخش خصوصی هستند و برخی از آن‌ها توسط گروه‌ها و سرمایه‌گذاران خارجی اداره می‌شوند.

گردشگری

مجارستان از مقاصد شناخته‌شده گردشگری در جهان است و بر اساس گزارش همشهری آنلاین، در شمار ۱۵ مقصد برتر گردشگری جهان قرار دارد. موقعیت این کشور در اروپای مرکزی، شهر بوداپست و جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی آن در شناخته‌شدن مجارستان به‌عنوان مقصد گردشگری نقش دارند.

جستارهای وابسته

• اتحادیه اروپا
• اسلواکی
• رومانی
• اتریش

منابع

• آشنایی با مجارستان، وب‌سایت همشهری آنلاین، تاریخ درج مطلب: 6 اسفندماه 1386 ش، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 16 آبان‌ماه 1405ش.

• بررسی وضعیت مسلمانان مجارستان، وب‌سایت خبرگزاری حوزه، تاریخ درج مطلب: 14 اسفندماه 1395 ش، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 17 آبان‌ماه 1405ش.