اسواریه
| اسواریه | |
|---|---|
 | |
| نام | اسواریه |
| موسس | علی اسواری |
| عقیده | شبهه در قدرت الهی |
اسواریه، یکی از فرقههای کلامی منسوب به معتزله و از پیروان علی اسواری بودند. این فرقه از شعبههای نَظّامیّه است و معتقدند که خداوند بر انجام کاری که به عدم آن خبر داده است یا علم به عدم آن دارد، قادر نیست.
موسس
موسس این فرقه علی اسواری است که نخست از یاران ابوالهذیل به شمار میرفت و سپس به کیش نَظّام درآمد. گفته شده است که وی به دلیل فقر و تنگدستی به بغداد آمد و با نَظّام ملاقات کرد و نَظّام به او هزار دینار داد و گفت زودتر به موطن خود بازگرد، زیرا میترسید اسواری بر او غالب شود[۱].قاضی عبدالجبار معتزلی از اسواری در شمار متکلمان معتزلی طبقه هفتم نام میبرد و او را برخوردار از مرتبه والای اندیشه و رأی میداند[۲].
عقاید
بحث از قدرت حق تعالی از مهمترین مباحثی است که در آن میتوان آرایی از اسواری را جست و جو کرد[۳]. اسواری معتقد بود که خداوند میداند که عدم وجودش برای او مقدور نیست. نیز میگفت که خداوند قادر بر ظلم و دروغ نیست و در یک کلام قادر بر انجام قبایح نیست[۴]. اسواری همچنین معتقد بود که خداوند قادر بر خلق جهل که مایه کفر کافر شود نیست[۵]. اسواری مانند نَظّام حقیقت انسان را روح دانسته و گفته است انسان همان روح غیرمرئی است که در قلب جای گرفته است[۶].
جستارهای وابسته
پانویس
منابع
- محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم ، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 30 دیماه 1404 ش.
- دانشنامه بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب:30 دیماه 1404 ش.
