حشویه
| حشویه | |
|---|---|
 | |
| نام | حشویه |
| عقیده | 1. واجب، سنت و نقل، هر سه یکی است، زیرا هر سه بر یک لفظ وارد میشود. 2. سخن گفتن در جایی که شنونده نباشد، عبث و بیهوده و امر کردن در جایی که مأموری نباشد، بینتیجه است. در ازل، غیر از خداوند، هیچ موجودی نبوده است. «کان اللّه و لم یکن معه شیء» بنابر این، هیچ موجودی نبود تا مورد خطاب خدواند قرار گیرد و یا خطابش را بشنود. |
حشویه، لقبی طعنآمیز برای طیفی از گرایشهای سیاسی ـ اعتقادی در تاریخ اسلام است که منسوبان به آن، همواره از سوی مخالفان متهم به جهل و بی اعتنایی به روشهای عقلانی بودهاند.
معنای لغوی حشو
حشو در لغت یعنی اشیایی از پنبه و پشم و غیر آن که لحاف، بالش و تشک را با آن پُر میکنند و همچنین به کلام زاید که در ادای مطلب واقع شود، حشو میگویند[۱].
تاریخچه و علت نامگذاری
حشویه در اسلام لقب تحقیرآمیزی است که بعضی از متکلمان «معتزله» به «اصحاب حدیث» دادند، زیرا اصحاب حدیث غالبا قائل به «تجسّم» و «تشبیه» خداوند بودند. دیگر آنکه حشویه را از آن جهت به این لقب خواندند که احادیث روایت شده از پیامبر اکرم (صلّیالله علیه و آله) را که اصلی برای آن نیست، بدون تحقیق در کلام خود وارد کنند.
عقاید
عموم حشویه قائل به جبر و تشبیهاند. در رساله «معرفة المذاهب» آمده است که حشویه معتقدند، واجب، سنت و نقل هر سه یکی است، زیرا هر سه بر یک لفظ وارد میشود. همچنین معتقدند که سخن گفتن در جاییکه شنونده نباشد، عبث و بیهوده و امر کردن در جایی که مأموری نباشد، بینتیجه است. اکنون چون معلوم است در ازل غیر از خداوند، هیچ موجودی نبوده است. «کان اللّه و لم یکن معه شیء» بنابراین، هیچ موجودی نبود تا مورد خطاب خدواند قرار گیرد و یا خطابش را بشنود[۲][۳][۴][۵].
جستارهای وابسته
پانویس
- ↑ محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، ص 159، با ویرایش و دخل و تصرف در عبارات
- ↑ همان.
- ↑ محمد طاهر غزالی معروف به نظام، معرفة المذاهب، با تصحیح دکتر علی اصغر حکمت، تهران، ص 15.
- ↑ هفتاد و سه ملت یا اعتقادات مذاهب، با تصحیح محمد جواد مشکور، تهران، سال 1341 ش، ص 68.
- ↑ جمعی از نویسندگان، دائرة المعارف الاسلامیة، ج 7، ص 439.
منابع
- محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 5 فروردینماه 1405 ش.
- محمد طاهر غزالی معروف به نظام، معرفة المذاهب، با تصحیح دکتر علی اصغر حکمت، تهران، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 5 فروردینماه1405 ش.
- هفتاد و سه ملت یا اعتقادات مذاهب، با تصحیح محمد جواد مشکور، تهران، سال 1341 ش، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 5 فروردینماه 1405 ش.
- جمعی از نویسندگان، دائرة المعارف الاسلامیة، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 5 فروردینماه 1405 ش.
