پرش به محتوا

سمعانیه

از ویکی‌وحدت
سمعانیه
نامسمعانیه
موسسبیان‌ بن‌ سمعان تمیمی
عقیده1. ابداع نظریه خلق قرآن. 2. تناسخ ارواح. 3. ادعای امامت و سپس پیامبری از طرف موسس.

سمعانیه، پیروان بیان‌ بن‌ سمعان تمیمی نهدی متوفی سال ۱۱۹ هجری قمری بودند.

پیشینه

بیان‌ بن‌ سمعان، یکی از سران فرقه کیسانیه بود. بنابراین، فرقه بیانیه به وی منسوب می‌باشد. وی در کوفه می‌زیسته و از القاب وی تبّان است. بیان‌ بن‌ سمعان ابتدا از کیسانیه بوده اما در ادامه با ادعاهایی چون نبوت و امامت، گروهی را نزد خویش جمع کرده سرانجام به دست حاکم کوفه دستگیر و اعدام شد. پیروان وی معتقد بودند که امامت از محمد‌ بن‌ حنفیه به فرزند ابوهاشم و از او به بیان‌ بن‌ سمعان منتقل شده است. اما بیان‌ بن‌ سمعان پس از مرگ ابوهاشم به امامت اکتفا نکرده، بلکه ادعای نبوت کرد.

عقاید

به استناد منابع، بیان‌ بن‌ سمعان نخستین کسی است که نظریه خلق‌ قرآن را مطرح کرده و آن را باور داشت[۱]. پیروان او معتقد به تناسخ بودند و می‌گفتند که سمعان پیامبر است[۲][۳][۴].

جستارهای وابسته

پانویس

  1. جمعی از نویسندگان، دانش‌نامه بزرگ اسلامی.
  2. محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، ص 235.
  3. ابوالحسین محمد بن احمد الملطی، التنبیه و الرد علی اهل الاهواء و البدع، تحقیق محمدزاهد بن الحسن الکوثری، قاهره، سال 1949 م، ص 30.
  4. احمد بن‌ ابراهیم بن‌ عیسی، توضیح المقاصد و تصحیح القواعد، با کوشش زهیر شاویش، بیروت، سال 1406 ق، ج ۱، ص ۵۶.

منابع

  • جمعی از نویسندگان، دانش‌نامه بزرگ اسلامی تاریخ درج مطلب: بی‌تا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 30 اردیبهشت‌ماه 1405 ش.
  • محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، تاریخ درج مطلب: بی‌تا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 30 اردیبهشت‌ماه 1405 ش.
  • ابوالحسین محمد بن احمد الملطی، التنبیه و الرد علی اهل الاهواء و البدع، تحقیق محمدزاهد بن الحسن الکوثری، قاهره، سال 1949 م، تاریخ درج مطلب: بی‌تا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 30 اردیبهشت‌ماه 1405 ش.
  • احمد بن‌ ابراهیم بن‌ عیسی، توضیح المقاصد و تصحیح القواعد، با کوشش زهیر شاویش، بیروت، سال 1406 ق، تاریخ درج مطلب: بی‌تا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 30 اردیبهشت‌ماه 1405 ش.