سبطیه
| سبطیه | |
|---|---|
 | |
| نام | سبطیه |
| موسس | یحیی بن ابی سبط (ابی شمیط) |
| عقیده | پس از امامت جعفر صادق، فرزندش محمد امامت را عهدهدار است. پس از محمد بن جعفر ملقب به دیباج نیز امامت در نسل وی استمرار داشته است و یکی از فرزندان وی همان قائم آل محمد است. |
سبطیه، از فرقههای شیعه منسوب به یحیی بن ابی سبط هستند که ظاهرا باید نام او یحیی بن ابی شمیط باشد.
مؤسس
نام مؤسس این فرقه با اختلاف گزارش شده است. برخی از منابع نام او را یحیی بن ابی شمیط و برخی دیگر یحیی بن ابی سمیط و گروهی نیز یحیی بن شمیط یا سمیط گزارش کردهاند. وی از ارکان و فرماندهان لشکر مختار ثقفی بودهاست[۱][۲][۳].
تاریخچه
نام وی در متون مختلف به گونههای متفاوت ذکر شده است: شهفور اسفراینی و عبدالقاهر بغدادی نام وی را یحیی بن شمیط، محمد شهرستانی یحیی بن ابی شمیط، اشعری یحیی بن ابی سمیط، صاحب حورالعین، یحیی بن ابی شمط و جاحظ در کتاب الحیوان احمر بن شمیط ذکر کردهاند. ظاهراً پدر وی از جمله لشکریان مختار بوده است. ضمن آنکه جاحظ در کتاب البیان و التببین، یحیی بن شمیط را از لشکریان مختار دانسته چنانکه اسفراینی نیز فرمانده لشکریان مختار را در جنگ با مصعب بن زبیر، احمد بن شمیط معرفی میکند و علاوه، بلاذری این فرد را ابن شمیط نامیده است. گفتنی است که در برخی از منابع، فرقه منسوب به یحیی بن ابی شمیط، شمطیه دانسته شده است[۴][۵][۶][۷][۸][۹][۱۰][۱۱][۱۲][۱۳][۱۴][۱۵].
عقاید
این فرقه بر این باورند که پس از امامت امام جعفر صادق (علیهالسّلام)، فرزندش محمد ملقب به دیباج امامت را عهدهدار است. پس از محمد بن جعفر نیز امامت در نسل وی استمرار داشته است و یکی از فرزندان وی همان قائم آل محمد است[۱۶][۱۷].
جستارهای وابسته
پانویس
- ↑ محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، ص 226.
- ↑ محمد بن عبدالکریم شهرستانی، الملل و النحل ص 167.
- ↑ حسن بن موسی نوبختی، فرق الشیعة.
- ↑ ابوالحسن اشعری، مقالات الإسلامیین و اختلاف المصلین ج 1، ص 99
- ↑ محمدرضا جدیدینژاد، معجم مصطلحات الرجال والدرایة.
- ↑ فخر رازی، اعتقادات فرق المسلمین و المشرکین، ص 54.
- ↑ احمد بن یحیی بلاذری، انساب الاشراف، ج 6، ص 433.
- ↑ مطهر بن طاهر مقدسی، البدء و التاریخ، ج 5، ص 124.
- ↑ عمرو بن بحر جاحظ، البیان و التببین، ج 1، ص 23.
- ↑ شهفور بن طاهر اسفرایینی التبصیر فی الدین، ص 23 و 34.
- ↑ نشوان بن سعید الحمیری، الحور العین، ص 163.
- ↑ عمرو بن بحر جاحظ، الحیوان، ج 3، ص .60.
- ↑ عبدالقاهر بن طاهر بغدادی الفرق بین الفرق، ص 80.
- ↑ ابوالحسن اشعری،مقالات الإسلامیین و اختلاف المصلین ج 1، ص 99.
- ↑ محمد بن عبدالکریم شهرستانی، الملل و النحل، ص 167.
- ↑ همان.
- ↑ شهفور بن طاهر اسفرایینی، التبصیر فی الدین، ص 23 و 34.
منابع
- محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- محمد بن عبدالکریم شهرستانی، الملل و النحل تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- حسن بن موسی نوبختی، فرق الشیعة تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- ابوالحسن اشعری، مقالات الإسلامیین و اختلاف المصلین تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- محمدرضا جدیدینژاد، معجم مصطلحات الرجال والدرایة تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- فخر رازی، اعتقادات فرق المسلمین و المشرکین، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- احمد بن یحیی بلاذری، انساب الاشراف، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- مطهر بن طاهر مقدسی، البدء و التاریخ، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- عمرو بن بحر جاحظ، البیان و التببین، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- شهفور بن طاهر اسفرایینی التبصیر فی الدین، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- نشوان بن سعید الحمیری، الحور العین، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- عمرو بن بحر جاحظ، الحیوان، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- عبدالقاهر بن طاهر بغدادی الفرق بین الفرق، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- ابوالحسن اشعری،مقالات الإسلامیین و اختلاف المصلین تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
- محمد بن عبدالکریم شهرستانی، الملل و النحل، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 19 اردیبهشتماه 1405 ش.
