حربیه
| حربیه | |
|---|---|
 | |
| نام | حربیه |
| موسس | عبداللّه بن عَمرو بن حرب کندی |
| عقیده | 1. دارای عقیده غالیانه. 2. حلول خداوند در وجود انبیاء و ائمه . 3. عقیده به نص بر امامت حضرت علی. |
حربیه شاخهای از فرقه کیسانیه و از پیروان عبداللّه بن عَمرو بن حرب کندی هستند. این فرقه از جمله فرقههای غالی نیز شناخته شده است. آنها پس از مرگ ابوهاشم فرزند محمد بن حنفیه، عبداللّه بن عمرو بنحرب را بنابر وصیت ابوهاشم، جانشین او میدانستند.
نحوه شکلگیری
پس از مرگ ابوهاشم، گروهی از مردم با روی آوردن به شخصی به نام عبدالله بن عمرو بن حربکندی، او را به جانشینی ابوهاشم انتخاب کردند و معتقد بودند که روح ابوهاشم به عبدالله منتقل شده و با این تفکر برای رهبر خویش چهرهای ملکوتی ترسیم کردند و برای فرقه خود جایگاه ویژهای قائل شدند. پیروان عبدالله معتقد بودند که ابوهاشم به وصایت و امامت عبدالله بن عمرو بن حرب کندی تصریح کرده است[۱][۲] و بدینسان فرقه حربیه که یکی از منشعبات فرقه هاشمیه نیز محسوب میشود، تشکیل شد.
شخصیتشناسی
ابنحرب را از جمله افرادی بر شمردهاند که قائل به نصّ بر امامت امیرالمومنین (علیهالسّلام) بوده و همچنین معتقد بود که امامت باید به محمد بن حنفیه و فرزندش ابوهاشم برسد. همچنین او با ادعای وصایت و امامت؛ خود را از رهبرانی میدانست که امامت را از بنیهاشم خارج کرد[۳].
عقاید
حربیه معتقد بودند که ابوهاشم عبدالله بن محمد بن حنفیه عبداللّه بن عَمرو بن حرب کندی را جانشین خود کرده و معتقد به حلول روح ابوهاشم در حرب شدند. این طایفه بعد از آگاهی به نادرستی ادعای عبدالله بن عمرو بن حرب، از او بازگشتند و به عبدالله بن معاویه گرویدند. آنان مانند فرقه بیانیه میگفتند که روح خداوند در بدن پیامبران و امامان حلول کرد تا آنکه روح خداوند نصیب ابوهاشم عبدالله بن محمد بن حنفیه شد[۴][۵][۶][۷]. ابنحزم اندلسی مینویسد: عبدالله بن عمرو بن حرب کندی کوفی قائل به «تناسخ ارواح» بود و بر پیروان خود نوزده نماز در شب و روز واجب کرد که هر نماز او پانزده رکعت داشت، تا اینکه مردی از متکلمان صفریه که از خوارج بود، با وی مناظره و او را قانع کرد که عقیدهای بیهوده دارد. پس از آن از گفتههای خویش بازگشته یاران خویش را از این تصمیم آگاه کرد. سپس جمیع یارانش که او را میپرستیدند از وی تبری جسته و قائل به امامت عبدالله بن معاویه بن عبدالله بن جعفر بن أبیطالب شدند، اما عبدالله بن عمرو بن حرب همچنان بر دین اسلام و مذهب صفریه باقی ماند تا اینکه درگذشت. طایفهای که امروز معروف به حربیه هستند، همان سبائیهاند که قائل به الوهیت حضرتعلی (علیهالسّلام) شدند[۸][۹][۱۰][۱۱][۱۲].
جستارهای وابسته
پانویس
- ↑ عبدالکریم شهرستانی، الملل والنحل، بیروت، انتشارات دارالمعرفة، سال 1404 ق، ج 1 ص 175.
- ↑ ابوالحسن اشعری، مقالات الاسلامیین، بیروت، انتشارات دار احیاء الثراث العربی، ص 6.
- ↑ همان، ص ۱۳.
- ↑ محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، ص 151، با ویرایش و اصلاح عبارات.
- ↑ سعد بن عبدالله اشعری قمی، المقالات و الفرق، با کوشش محمدجواد مشکور، تهران، سال 1361 ش، ج 1، ص 26.
- ↑ عبدالقاهر بن طاهر بغدادی، الفرق بین الفرق، بیروت، انتشارات دار المعرفة، ج 1، ص 28.
- ↑ همان، ص 234.
- ↑ محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم، ص 151، با ویرایش و اصلاح عبارات.
- ↑ سعد بن عبدالله اشعری قمی، المقالات و الفرق، با کوشش محمدجواد مشکور، تهران، سال 1361 ش، ج 1، ص 21- 22
- ↑ نشوانبنسعید الحمیری، الحور العین، تحقیق کمال مصطفی، مصر، سال 1948 م، ص 160.
- ↑ ابنحزم اندلسی، الفصل فی الاهواء و النحل، ج 4، ص 143.
- ↑ عبدالقاهر بن طاهر بغدادی، الفرق بین الفرق، با اهتمام محمد زاهد بن حسن الکوثری، قاهره، سال 1948 م، ص 149.
منابع
- عبدالکریم شهرستانی، الملل والنحل، بیروت، انتشارات دارالمعرفة، سال 1404 ق، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- ابوالحسن اشعری، مقالات الاسلامیین، بیروت، انتشارات دار احیاء الثراث العربی، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوی، سال 1372 ش، چ دوم،، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- سعد بن عبدالله اشعری قمی، المقالات و الفرق، با کوشش محمدجواد مشکور، تهران، سال 1361 ش، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- عبدالقاهر بنطاهر بغدادی، الفرق بین الفرق، بیروت، انتشارات دار المعرفة، ، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- همان، ص 234.
- نشوان بن سعید الحمیری، الحور العین، تحقیق کمال مصطفی، مصر، سال 1948 م، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- ابنحزم اندلسی، الفصل فی الاهواء و النحل، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
- عبدالقاهر بن طاهر بغدادی، الفرق بین الفرق، با اهتمام محمد زاهد بنحسن الکوثری، قاهره، سال 1948 م، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ مشاهدۀ مطلب: 25 اسفندماه 1404 ش.
